“KUB-LON” LOCAL WISDOM KNOWLEDGE OF BAN NA-LAEM COMMUNITY, THUNG-KWAO SUBDISTRICT, MUEANG DISTRICT, PHRAE PROVINCE

-

Authors

  • KHEMIKA VARITWUTTIKUL Department of Political Science, Faculty of Social Sciences, Mahachulalongkornrajavidyalaya University Phrae Campus
  • NOPPARAT RATTANAPRATHUM Department of Sociology and Anthropology, Faculty of Social Sciences, Naresuan University

Keywords:

Bamboo Weaving, Kub-lon, Ban Na-laeam, Local Wisdom, Community Enterprise

Abstract

The Kub-lon is a unique wide-brimmed hat that illustrates the local wisdom of the Ban Na-Laem community. However, nowadays, there is a lack of knowledge transfer from the older generation to the younger generation. This research aims to collect Kub-lon local knowledge from the Ban Na-Laem community, Thung-Kwao Subdistrict, Mueang District, Phrae Province. A workshop method involving three community sages and nineteen teenagers was used to transfer Kub-lon knowledge. During the workshop, participant observation and interviews were employed to collect data. The content analysis method was used for data analysis. The results showed that the local wisdom of Kub-lon knowledge consists of four parts: 1) Kub-lon characteristics, 2) materials, equipment, and tools, 3) steps and weaving methods, and 4) products and prices. The two main characteristics of Kub-lon highlight the identity of the Lanna women's hair bun style, which is still inherited and preserved through its woven product. Additionally, the Ta-haelw bamboo weaving method, which consists of eight angles, represents the belief in Kwan and holy things that protect the wearer from evil and danger. Moreover, the process of weaving Kub-lon, using modified local materials and tools such as wood models, bamboo, and palm leaves, reflects the community sages' local wisdom, which they apply to agricultural production.Although Kub-lon products are now more diversified to meet customer demand, they still retain the unique characteristics of the traditional Kub-lon.

References

กระทรวงศึกษาธิการ. (2551). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.

กฤษฎา ศรีธรรมา. (2554). ท้องถิ่นอีสาน. มหาสารคาม: มหาวิทยาลัยราชภัฎมหาสารคาม.

ชลธิชา มาลาหอม. (2555). “อัตลักษณ์ชุมชนรากฐานสู่การศึกษา”. วารสารครุศาสตร์. 9, 1: 41-43.

ณัฐพงศ์ จิตรนิรัตน์. (2553). อัตลักษณ์ชุมชน : Community Identities. สงขลา: นำศิลป์โฆษณา.

นัฐท์ธีรนนช์ รอดชื่น. (2560). “การออกแบบผลิตภัณฑ์จักสานไม้ไผ่โดยใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่น วิสาหกิจชุมชนกลุ่มหัตถกรรมจักสานพื้นบ้าน บ้านดงชะพลู ตำบลบางมะฝ่อ อำเภอโกรกพระ จังหวัดนครสวรรค์”. วารสารวิชาการศิลปะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร, 8, 1: 12-23.

ปิลันลน์ ปุณญประภา และคณะ. (2561). “ปัจจัยที่ทำให้เกิดปัญหาต่อภูมิปัญญาและการสืบทอดผ้าทอไทยพวน บ้านใหม่ จังหวัดนครนายก”. วารสารวิชาการนวัตกรรมสื่อสารสังคม, 6, 1: 159-168.

พัชรินทร์ สิรสุนทร. (2552). ชุมชนปฏิบัติการด้านการเรียนรู้: แนวคิดเทคนิค และกระบวนการ. กรุงเทพฯ: วี. พริ้นท์ (1991).

พัฒนา สุขประเสริฐ. (2558). ภูมิปัญญาท้องถิ่นกับการส่งเสริมการเกษตร. กรุงเทพฯ: ภาควิชาส่งเสริมและนิเทศศาสตร์เกษตร คณะเกษตร มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

วันดี พินิจวรสิน และคณะ. (2560). โครงการศึกษาวิจัยเพื่อจัดการความรู้เรื่องอัตลักษณ์และภูมิปัญญา ด้านที่อยู่อาศัยของท้องถิ่น: กรณีศึกษาพื้นที่ภาคกลาง (พื้นที่ลุ่มน้ำเจ้าพระยาตอนล่าง). กรุงเทพฯ: คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

วิบูลย์ ลี้สุวรรณ. (2553). “ศิลปหัตถกรรมพื้นบ้าน : เอกลักษณ์เฉพาะถิ่น”. วารสารมหาวิทยาลัยศิลปกร ฉบับภาษาไทย สาขาสังคมศาสตร์ มนุษยศาสตร์ และศิลปะ, 30, 1: 163-182.

สุคนธ์ สินธพานนท์. (2551). นวัตกรรมการเรียนการสอน (ฉบับแก้ไขเพิ่มเติม) (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: 9119 เทคนิคพริ้นติ้ง.

สุจรรยา โชติช่วง. (2554). การศึกษาสภาพการพัฒนาอัตลักษณ์และเอกลักษณ์ของสถานศึกษาสังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาพิษณุโลก เขต 1. วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิยาลัยนเรศวร.

สมชาย นาประเสริฐชัย. (2558). การจัดการความรู้. กรุงเทพฯ: ซีเอ็ดยูเคชั่น.

สมปอง เพ็งจันทร์. (2545). เปรียบเทียบเครื่องจักสานไทยลาว. เชียงใหม่: คณะวิจิตรศิลป์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

สมปอง สุวรรณภูมา. (2560). “ภูมิปัญญาผู้สูงอายุ”. วารสาร มจร มนุษยศาสตร์ปริทรรศน์, 3, 1: 107-117.

หนึ่งฤทัย ไชยเดช. (2554). การถ่ายทอดภูมิปัญญาท้องถิ่นสู่เยาวชน ด้วยกระบวนการสิ่งแวดล้อม ศึกษาของกลุ่มสตรีผู้นำชุมชน กรณีศึกษาหมู่บ้านหัวทุ่ง ตำบลเชียงดาว อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่. วิทยานิพนธ์ปริญญาศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการจัดการมนุษย์กับสิ่งแวดล้อม มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

อนุชิต กุลมาลา. (2552). การศึกษาแนวทางการพัฒนาผลิตภัณฑ์หัตถกรรมพื้นบ้านจักสานไม้ไผ่ เพื่อเพิ่มมูลค่าเชิงพาณิชย์ ในเขตจังหวัดภาคเหนือตอนล่าง. มหาสารคาม: มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

อานันท์ กาญจนพันธุ์. (2544). มิติชุมชน: วิธีคิดท้องถิ่นว่าด้วย สิทธิ อำนาจ และการจัดการทรัพยากร.กรุงเทพฯ: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.

เอกวิทย์ ณ ถลาง. (2546). ภูมิปัญญาท้องถิ่นกับการจัดการความรู้. กรุงเทพฯ: อมรินทร์.

Ruggles, R. (1997). Knowledge Management Tools. London: Routledge.

Downloads

Published

2024-12-24

Issue

Section

Research Articles