การส่งเสริมประชาธิปไตยด้วยหลักธรรมาธิปไตย

บทคัดย่อ

บทความนี้ มีวัตถุประสงค์คือ ศึกษาการส่งเสริมประชาธิปไตยด้วยหลักธรรมาธิปไตย ซึ่งเป็นการศึกษาเชิงคุณภาพ มีรายละเอียด ดังนี้การปกครองในระบอบประชาธิปไตยในสังคมไทยนั้น เกิดขึ้นในปี 2475 นั้น ซึ่งเป็นการเปลี่ยนมาจากระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ ในการปกครองทั้ง 2 รูปแบบนี้ มีความเหมือนกันโดยการใช้อำนาจปกครอง ซึ่งเป็นรูปแบบที่นำมาใช้ในการแก้ปัญหาของสังคมในแต่ละยุคสมัย ที่เป็นไปตามภูมิปัญญาของตน เช่น คนโบราณเข้าใจว่าสมบูรณาญาสิทธิราชย์เป็นรูปแบบที่สมบูรณ์ที่สุด แต่คนอีกยุคหนึ่งเห็นว่า ประชาธิปไตยเป็นรูปแบบที่สมบูรณ์ที่สุด ซึ่งดูเหมือนว่า ความเข้าใจของคนทั้ง 2 ยุคนี้จะถูกต้อง แต่เมื่อตกถึงยุคใหม่ในปัจจุบันนี้ กลับพบว่า การปกครองมีความซับซ้อนมากยิ่งขึ้น จึงมีความเห็นว่า การปกครองทั้ง 2 รูปแบบนั้นยังไม่สามารถแก้ไขปัญหาได้จริง เพราะเกิดปัญหามากมายจนไม่สามารถรักษาความสงบสุขของบ้านเมืองได้ เมื่อทบทวนหลักการในทางพระพุทธศาสนาพบว่า ธรรมาธิปไตยสามารถนำมาสนับสนุนส่งเสริมเพิ่มประสิทธิภาพของหลักการปกครองในระบอบประชาธิปไตยได้ เพื่อให้เกิดความยั่งยืนตามหลักของอปริหานิยธรรม พระพุทธองค์กล่าวไว้ว่า ถ้ามีธรรมาธิปไตย ย่อมเจริญรุ่งเรือง เพราะอุปมาประชาธิปไตยเหมือนร่างกายหรือหุ่นยนต์ ส่วนธรรมาธิปไตยเหมือนจิตใจหรือผู้บังคับหุ่นยนต์ กล่าวคือ หุ่นยนต์ดี จะต้องมีคนที่มีปัญญาบังคับ จึงจะสามารถดำเนินไปสู่เป้าหมายโดยปราศจากภัยพิบัติ