โมเดลเชิงสาเหตุของความผาสุกทางจิตของครู
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อตรวจสอบความเที่ยงตรงของโมเดลความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของความผาสุกทางจิตกับข้อมูลเชิงประจักษ์ โดยเป็นการวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่าง คือ ครู 5 จังหวัดภาคอีสานตอนบน จำนวน 2,140 คน โดยใช้วิธีสุ่มตัวอย่างแบบแบ่งชั้นตามสัดส่วนโรงเรียนได้ขนาดกลุ่มตัวอย่าง 763 คน เครื่องมือคือ แบบสอบถามสำหรับเก็บข้อมูล 5 ตัวแปร ได้แก่ ความฉลาดทางอารมณ์ ความยืดหยุ่นในชีวิต ความฉลาดในการอยู่ในโลกแห่งความจริง ความการุณย์ในที่ทำงาน ความผาสุกทางจิต โดยใช้การวิเคราะห์โมเดลสมการโครงสร้าง ผลการศึกษา พบว่า โมเดลความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของความผาสุกทางจิตของครู มีความสอดคล้องกลมกลืนกับข้อมูลเชิงประจักษ์ โดยพิจารณาจากค่าของตัวชี้วัด ดังนี้ ค่าไค-สแควร์ (chi-square) เท่ากับ 179.428, ค่าองศาอิสระ (df) เท่ากับ 151, ค่าไค-สแควร์สัมพัทธ์ (relative chi-square) เท่ากับ 1.188, ค่าความน่าจะเป็น (p-value) เท่ากับ 0.057, ค่าดัชนีรากที่สองของค่าเฉลี่ยความคลาดเคลื่อนกำลังสองของการประมาณค่า (RMSEA) เท่ากับ 0.016, ค่าดัชนีวัดระดับความสอดคล้องเปรียบเทียบ (CFI) เท่ากับ 0.999, ค่าดัชนีวัดความกลมกลืน (RFI) เท่ากับ 0.994, ค่าดัชนีความสอดคล้องของโมเดล (GFI) เท่ากับ 0.980, ค่าดัชนีความสอดคล้องของโมเดลที่ปรับแก้แล้ว (AGFI) เท่ากับ 0.963 และค่าเฉลี่ยกำลังสองของส่วนเหลือ ในรูปคะแนนมาตรฐาน (SRMR) เท่ากับ 0.020 ทั้งนี้ ตัวแปรความฉลาดทางอารมณ์ ความยืดหยุ่นในชีวิต ความฉลาดในการอยู่ในโลกแห่งความจริง ความการุณย์ในที่ทำงานสามารถ ร่วมกันอธิบายความแปรปรวนของความผาสุกทางจิตได้ ร้อยละ 72.3 โดยความยืดหยุ่นในชีวิตมีอิทธิพลทางตรงต่อผลความผาสุกทางจิต มากที่สุด
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ทัศนะและความคิดเห็นที่ปรากฏในวารสาร ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความนั้น และไม่ถือเป็นทัศนะและความรับผิดชอบของกองบรรณาธิการ
เอกสารอ้างอิง
Armstrong, M., Morris, C., Abraham, C., & Tarrant, M. (2017). Interventions utilising contact with people with disabilities to improve children's attitudes towards disability: a systematic review and meta-analysis. Disability and Health Journal. https://doi.org/10.1016/j.dhjo.2016.10.003
Bar-On, R. (1997). The Bar-On model of emotional-social intelligence (ESI). Psicothema, 9, 7-25.
Carmeli, A., Brueller, D., & Dutton, J. E. (2009). Learning behaviours in the workplace: The role of high-quality interpersonal relationships and emotional intelligence. Journal of Workplace Learning, 21(4), 285-299.
Chen, G., Gully, S. M., & Eden, D. (2001). Validation of a new general self-efficacy scale. Organizational Research Methods, 4(1), 62-83.
Cooper, R. K., & Sawaf, A. (1997). Executive EQ: Emotional intelligence in leadership and organizations. Grosset/Putnam.
Davis, N. J. (1999). Resilience, Status of the Research and Research-Based Model. https://menalhealth.sahsa.gvo/shoolviolence/5-8resilience.asp
Dutton, J. E., Workman, K. M., & Hardin, A. E. (2014). Compassion at work. Annual Review of Organizational Psychology and Organizational Behavior, 1, 277-304. DOI: 10.1146/annurev-orgpsych-031413-091221
Dupuy, F. (1997). The Mechanization of the Mind: On the Origins of Cognitive Science. Princeton University.
Extremera, N., Durán, A., & Rey, L. (2007). The moderating effect of trait meta-mood and perceived stress on life satisfaction. Personality and Individual Differences, 42(5), 901-911.
Ferrante, C. J., & Buehler, R. (2012). Street smarts: Wisdom in action. Journal of Personality and Social Psychology, 103(3), 603-617.
Fineman, S. (2000). Emotion in organizations. Sage.
Fletcher, D., & Sarkar, M. (2013). Psychological Resilience: A Review and Critique of Definitions, Concepts and Theory. European Psychologist, 18, 12-23. http://dx.doi.org/10.1027/1016-9040/a000124
Frost, P. J. (2003). Toxic emotions at work: How compassionate managers handle pain and conflict. Harvard Business School.
Goleman, D. (1998). Working with emotional intelligence. Bantam Books.
Gray, R. (2007). A Climate of Success: Creating the right organizational climate for high performance. Butterworth-Heinemann.
Hackman, J. R., & Sutte, L. J. (1998). Improving life at work: Behavior science approaches to Organizational change. Goodyear.
Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2010). Multivariate Data Analysis (7th ed.). Prentice Hall.
Huppert, F. A. (2009). Psychological well-being: Evidence regarding its causes and consequences. Applied Psychology: Health and Well-Being, 1(2), 137-164. DOI: 10.1111/j.1758-0854.2009.01008.
Joseph, D. L., & Newman, D. A. (2010). Emotional intelligence: An integrative meta-analysis and cascading model. Journal of Applied Psychology, 95(1), 54-78.
Kafetsios, K., & Zampetakis, L. A. (2008). Emotional intelligence and job satisfaction: Testing the mediatory role of positive and negative affect at work. Personality and Individual Differences, 44(3), 712-722.
Kanov, J. M. (2004). Measuring the six sigma organization. TQM Journal, 16(4), 254-263. DOI: 10.1108/09544780410546510
Lilius, J. M., Worline, M. C., Maitlis, S., Kanov, J., Dutton, J. E., & Frost, P. (2008). The contours and consequences of compassion at work. Journal of Organizational Behavior, 29(2), 193-218. DOI: 10.1002/job.507
Lopes, P. N., Salovey, P., Côté, S., Beers, M., & Petty, R. E. (Ed.). (2005). Emotion Regulation Abilities and the Quality of Social Interaction. Emotion, 5(1), 113–118. https://doi.org/10.1037/1528-3542.5.1.113
Lyubomirsky, S., King, L., & Diener, E. (2005). The benefits of frequent positive affect: Does happiness lead to success?. Psychological Bulletin, 131(6), 803-855.
Martins, A., Ramalho, N., & Morin, E. (2010). A comprehensive meta-analysis of the relationship between emotional intelligence and health. Personality and Individual Differences, 49(6), 554-564.
Mikolajczak, M., & Luminet, O. (2008). Trait emotional intelligence and the cognitive appraisal of stressful events: An exploratory study. Personality and Individual Differences, 44(7), 1445-1453.
Moller, C. (2005). Creative intelligence. Claus Moller Consulting.
Ong, A. D., Bergeman, C. S., & Boker, S. M. (2009). Resilience comes of age: Defining features in later adulthood. Journal of Personality, 77(6), 1777-1804.
Phucharoen, W. (2017). Compassion can solve every problem, win every crisis. Amarin.
Rathi, N. (2011). Emotional intelligence and its relationship with leadership practices. South Asian Journal of Management, 18(1), 82-94. DOI: 10.1177/097135571101800108
Ryan, R. M., & Deci, E. L. (2001). On happiness and human potentials: A review of research on hedonic and eudaimonic well-being. Annual Review of Psychology, 52, 141-166. DOI: 10.1146/annurev.psych.52.1.141
Ryff, C. D., & Keyes, C. L. M. (1995). The structure of psychological well-being revisited. Journal of Personality and Social Psychology, 69(4), 719-727.
Ryff, C. D. (1995). Psychological well-being in adult life. Current Directions in Psychological Science, 4(4), 99-104.
Rutter, M. (2012). Resilience as a dynamic concept. Development and Psychopathology, 24(2), 335-344.
Salovey, P., & Mayer, J. D. (1990). Emotional intelligence. Imagination, Cognition and Personality, 9(3), 185-211. DOI: 10.2190/DUGG-P24E-52WK-6CDG
Salovey, P., & Mayer, J. D. (1997). Emotional intelligence. In P. Salovey & D. Sluyter (Eds.), Emotional development and emotional intelligence: Implications for educators (pp. 3-31). Basic Books.
Schlegel, R. J., & Barry, H. III. (1991). Emotional intelligence: A new personality construct?. Imagination, Cognition and Personality, 10(3), 185-211.
Seligman, M. E., Steen, T. A., Park, N., & Peterson, C. (2005). Positive psychology progress: Empirical validation of interventions. American Psychologist, 60(5), 410-421.
Shatnawi, D. (2018). The relationship between practical intelligence, emotional intelligence, and psychological well-being among undergraduate students. Education Research International, 2018.
Siebert, D. C., Siebert, C. F., & Siebert, E. (2016). Resilience, psychological well-being and the activity theory. A study in the domain of women and sport. European Journal of Sport Science, 16(7), 857-865.
Siljaru, T. (2017). Research and analysis of statistical data using SPSS and AMOS (17th ed). Business R&D.
Srisa-ard, B. (2017). Preliminary research (10th ed.). Suwiriyasan.
Sternberg, R. J., & Kaufman, J. C. (1998). Human Abilities. Annual Review of Psychology, 49, 479-502. http://dx.doi.org/10.1146/annurev.psych.49.1.479
Sternberg, R. J. (2000). Successful intelligence: A model for testing intelligence beyond IQ tests. Educational Psychologist, 35(4), 209-223.
Sternberg, R. J. (2003). Wisdom, intelligence, and creativity synthesized. Cambridge University.
Tsaousis, I., & Nikolaou, I. (2005). Exploring the relationship of emotional intelligence with physical and psychological health functioning. Stress and Health, 21(2), 77-86.
Wagner, R. K., & Sternberg, R. J. (1985). Practical Intelligence in Real-World Pursuits: The Role of Tacit Knowledge. Journal of Personality and Social Psychology, 49(2), 436-458.
