มาตรการทางกฎหมายในการป้องกันและปราบปรามการทรมาน และการกระทำให้บุคคลสูญหาย

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาปัญหาทางกฎหมายเกี่ยวกับการทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย 2) เพื่อศึกษาแนวคิด ทฤษฎี และหลักการทางกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ตลอดจนศึกษากฎหมายระหว่างประเทศ กฎหมายต่างประเทศ และกฎหมายของประเทศไทย 3) เพื่อเสนอแนวทางแก้ไขพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย พ.ศ. 2565 ให้สอดคล้องกับสถานการณ์ปัจจุบันและมาตรฐานของสิทธิมนุษยชนในระดับสากล โดยใช้วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ รวบรวมข้อมูลจากกฎหมาย และตำราที่เกี่ยวข้อง

จากการศึกษาพบว่า พระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย พ.ศ. 2565 มาตรา 5 ยังมีข้อจำกัดในการบังคับใช้เนื่องจากการกำหนดวัตถุประสงค์ของการกระทำทรมานไว้เพียง 4 ประการ จึงไม่ครอบคลุมการกระทำทรมานในทุกรูปแบบที่เกิดขึ้นในปัจจุบัน อีกทั้งมาตรการเกี่ยวกับการคุ้มครองสิทธิของผู้ถูกควบคุมตัวตามมาตรา 23 นั้น ยังไม่เพียงพอที่จะป้องกันไม่ให้ผู้ถูกควบคุมตัวถูกกระทำการใดที่เป็นการทรมาน การปฏิบัติที่โหดร้าย หรือการกระทำให้สูญหาย นอกจากนี้ การนำบทบัญญัติในกฎหมายทั่วไปมาบังคับใช้ในการลงโทษสำหรับเจ้าหน้าที่ของรัฐที่ละเลยไม่ปฏิบัติหน้าที่ยังไม่สามารถบังคับใช้ได้อย่างมีประสิทธิภาพ เนื่องจากการขาดบทลงโทษที่ชัดเจน ดังนั้น ผู้วิจัยจึงเสนอให้มีการแก้ไขพระราชบัญญัติป้องกันและปราบปรามการทรมานและการกระทำให้บุคคลสูญหาย พ.ศ. 2565 มาตรา 5 มาตรา 23 และกำหนดบทลงโทษเฉพาะสำหรับเจ้าหน้าที่ของรัฐที่ละเลยไม่บันทึกข้อมูลเกี่ยวกับผู้ถูกควบคุมตัว หรือปฏิเสธมิให้ใช้สิทธิดังกล่าวโดยไม่มีเหตุอันสมควร