การศึกษาภาพจำเกี่ยวกับนักชีววิทยาและการทำงานทางชีววิทยา ตามการรับรู้ของนักเรียนไทยระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาภาพจำเกี่ยวกับนักชีววิทยาและการทำงานทางชีววิทยาตามการรับรู้ของนักเรียนไทยระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 จำนวน 50 คน ด้วยแบบสอบถามและวิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหาเชิงคุณภาพ ผลการวิจัย พบว่า แม้จะเป็นการพิจารณาวิชาชีพในสาขาเฉพาะของวิทยาศาสตร์อย่างชีววิทยา ภาพจำเกี่ยวกับนักชีววิทยาและการทำงานทางชีววิทยาในมุมมองของนักเรียนไทยกลุ่มเป้าหมายส่วนใหญ่ยังคงได้รับอิทธิพลจากภาพจำเกี่ยวกับนักวิทยาศาสตร์ทั่วไปแบบดั้งเดิมในหลายมิติ และยังมีแนวโน้มขาดความหลากหลาย ทั้งด้านรูปลักษณ์ ลักษณะงาน และสภาพแวดล้อมในการทำงาน การวิจัยครั้งนี้จึงเสนอแนะให้มีการนำเสนอภาพตัวแทนของนักชีววิทยาและการทำงานทางชีววิทยาที่มีความหลากหลายมากขึ้น ทั้งในบริบทสื่อสาธารณะ สื่อการเรียนรู้ รวมถึงประสบการเรียนรู้ในห้องเรียน เพื่อช่วยให้นักเรียนไทยได้เปิดโลกทัศน์เกี่ยวกับวิชาชีพนักชีววิทยาที่กว้างขึ้น และเกิดแรงบันดาลใจในการเลือกศึกษาต่อหรือประกอบอาชีพในสาขาที่เกี่ยวข้องชีววิทยามากขึ้น
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Amnesty International. (2024). Thailand: passing of marriage equality bill a triumphant moment for LGBTI rights. Amnesty International. Retrieved Feb 10, 2026, from https://www.amnesty.org/en/latest/news/2024/06/thailand-passing-of-marriage-equality-bill-a-triumphant-moment-for-lgbti-rights/
Archer, L., DeWitt, J., Osborne, J., Dillon, J., Willis, B., & Wong, B. (2013). ‘Not girly, not sexy, not glamorous’: Primary school girls’ and parents’ constructions of science aspirations. Pedagogy, Culture & Society, 21(1), pp. 171-194.
Besley, J. C. (2015). Predictors of perceptions of scientists: Comparing 2001 and 2012. Bulletin of Science, Technology & Society, 35(1-2), pp. 3-15.
Chambers, D. W. (1983). Stereotypic images of the scientist: The draw-a-scientist test. Science education, 67(2), pp. 255-265.
Cheryan, S., Ziegler, S. A., Montoya, A. K., & Jiang, L. (2017). Why are some STEM fields more gender balanced than others?. Psychological bulletin, 143(1). pp. 1-122.
Christidou, V., Hatzinikita, V., & Samaras, G. (2012). The image of scientific researchers and their activity in Greek adolescents’ drawings. Public Understanding of Science, 21(5), pp. 626-647.
Cornish, F., Gillespie, A., & Zittoun, T. (2013). Collaborative analysis of qualitative data. In U. Flick (Ed.), The SAGE handbook of qualitative data analysis. New York: SAGE.
Cundiff, J. L., Vescio, T. K., Loken, E., & Lo, L. (2013). Do gender–science stereotypes predict science identification and science career aspirations among undergraduate science majors?. Social Psychology of Education, 16(4), pp. 541-554.
Diekman, A. B., Brown, E. R., Johnston, A. M., & Clark, E. K. (2010). Seeking congruity between goals and roles: A new look at why women opt out of science, technology, engineering, and mathematics careers. Psychological science, 21(8), pp. 1051-1057.
Farland-Smith, D. (2009). Exploring middle school girls’ science identities: Examining attitudes and perceptions of scientists when working “Side-by-Side” with scientists. School Science and Mathematics, 109(7), pp. 415-427.
Ferguson, S. L., & Lezotte, S. M. (2020). Exploring the state of science stereotypes: Systematic review and meta-analysis of the Draw-A-Scientist Checklist. School science and mathematics, 120(1), pp. 55-65.
Finson, K. D. (2002). Drawing a scientist: What we do and do not know after fifty years of drawings. School science and mathematics, 102(7), pp. 335-345.
Finson, K., & Pederson, J. (2011). What are visual data and what utility do they have in science education?. Journal of Visual Literacy, 30(1), pp. 66-85.
Haynes, R. (2003). From alchemy to artificial intelligence: stereotypes of the scientist in Western literature. Public Understanding of Science, 12(3), pp. 243-253.
Karaçam, S. (2016). Investigating how the biographies of today’s scientists affect 8th graders’ scientist image. EURASIA Journal of Mathematics, Science and Technology Education, 12(8), pp. 1971-1995.
Karaçam, S., Danışman, Ş., Bilir, V., & Digilli-baran, A. (2020). A scale development study: Scientist image, gender of the scientist and risks of being scientist. International Journal of Psychology and Educational Studies, 7(3), pp. 235-256.
Koch, A. J., D'Mello, S. D., & Sackett, P. R. (2015). A meta-analysis of gender stereotypes and bias in experimental simulations of employment decision making. Journal of applied psychology, 100(1), pp. 128-161.
Ladachart, L., Phothong, W., Suaklay, N., & Ladachart, L. (2020). Thai Elementary Science Teachers’ Images of “Engineer(s)” at Work. Journal of Science Teacher Education, 31(6), pp. 631-653.
Leblebicioglu, G., Cetin, P., Eroglu Dogan, E., Metin Peten, D., & Capkinoglu, E. (2021). How do science camps affect middle grade students’ image of scientists?. Research in Science & Technological Education, 39(3), pp. 285-305.
Matthews, B. (1996). Drawing scientists. Gender and education, 8(2), pp. 231-244.
Mead, M. & Metraux, R. (1957). Image of the scientist among high-school students: A pilot study. Science, 126(3270), pp. 384-390.
Miller, D. I., Nolla, K. M., Eagly, A. H., & Uttal, D. H. (2018). The development of children's gender‐science stereotypes: A meta-analysis of 5 decades of US Draw-a-Scientist studies. Child development, 89(6), pp. 1943-1955.
Moss-Racusin, C. A., Dovidio, J. F., Brescoll, V. L., Graham, M. J., & Handelsman, J. (2012). Science faculty’s subtle gender biases favor male students. Proceedings of the national academy of sciences, 109(41), pp. 16474-16479.
Mulvey, K. L., Cerda-Smith, J., Joy, A., Mathews, C., & Ozturk, E. (2023). Factors that predict adolescents' engagement with STEM in and out of school. Psychology in the Schools, 60(9), pp. 3648-3665.
Schibeci, R. A. & Sorensen, I. (1983). Elementary school children's perceptions of scientists. School Science and Mathematics, 83(1), pp. 14-20.
Scholes, L., & Stahl, G. (2022). ‘I’m good at science but I don’t want to be a scientist’: Australian primary school student stereotypes of science and scientists. International Journal of Inclusive Education, 26(9), pp. 927-942.
Stout, J. G., Dasgupta, N., Hunsinger, M., & McManus, M. A. (2011). STEMing the tide: using ingroup experts to inoculate women's self-concept in science, technology, engineering, and mathematics (STEM). Journal of personality and social psychology, 100(2), pp. 255-270.
Türkmen, H. (2008). Turkish primary students’ perceptions about scientist and what factors affecting the image of the scientists. Eurasia Journal of Mathematics, Science and Technology Education, 4(1), pp. 55-61.
Yang, D. & Zhou, M. (2017). Exploring Lower-Secondary School Students' Images and Opinions of the Biologist. Journal of Baltic Science Education, 16(6), pp. 855-872.
