การสื่อสารอัตลักษณ์อาหารท้องถิ่นจันทบุรีในบริบทการท่องเที่ยว
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยเชิงคุณภาพนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษามุมมองการรับรู้อัตลักษณ์อาหารท้องถิ่นจันทบุรีระหว่างคนในกับคนนอกและการสื่อสารอัตลักษณ์อาหารท้องถิ่นจันทบุรีในบริบทการท่องเที่ยว การศึกษาใช้วิธีการวิเคราะห์เอกสารและสัมภาษณ์เชิงลึก กลุ่มตัวอย่างเป็นผู้ให้ข้อมูลหลัก จำนวน 47 คน ประกอบด้วยกลุ่มชุมชนท้องถิ่น ผู้ประกอบการ ร้านอาหาร องค์กรภาครัฐ สถาบันการศึกษาและนักท่องเที่ยว วิเคราะห์ข้อมูลโดยผ่านแนวคิดอัตลักษณ์และแนวคิดเรื่องทุน
ผลการวิจัยพบว่า คนในกับคนนอกมีการรับรู้ถึงอาหารที่เป็นอัตลักษณ์ท้องถิ่นจันทบุรีที่สอดคล้องกัน ได้แก่ แกงหมูชะมวง เส้นจันท์ผัดปู ก๋วยเตี๋ยวเลียง ไก่ต้มกระวาน ข้าวคลุกน้ำพริกเกลือ สละลอยแก้ว น้ำสำรอง น้ำมะปี๊ด และอาหารทะเล ส่วนการสื่อสารอัตลักษณ์อาหารท้องถิ่นจันทบุรีในบริบททางการท่องเที่ยวนั้นพบว่า มีการสื่อสารใน 9 มิติหลัก ได้แก่ ต้นทุนที่เป็นวัตถุดิบ กระบวนการประกอบอาหาร รสชาติที่เป็นเอกลักษณ์ วิถีชีวิตและเชื้อชาติ ความแปลกหรือใกล้สูญ ความแตกต่างจากที่อื่น ความเป็นห้องครัวแห่งภูมิภาคตะวันออก ความเป็นเมืองอาหารปลอดภัยและความเป็นเมืองแห่งอาหารสมุนไพร ภายใต้อัตลักษณ์ดังกล่าวเป็นการแสดงออกถึง ความใกล้ชิดผูกพันกับผู้คนและท้องถิ่นแสดงออกผ่านวัฒนธรรมอาหารที่เชื่อมโยงเข้ากับวิถีชีวิตของคนในท้องถิ่น รวมทั้งมีการสั่งสมแปลงทุนที่มีให้เป็นผลิตภัณฑ์ทางการท่องเที่ยวที่เป็นอัตลักษณ์ของตนเอง
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กาญจนา แก้วเทพ และสมสุข หินวิมาน. (2560). สายธารแห่งนักคิด ทฤษฎีเศรษฐศาสตร์การเมืองกับการสื่อสาร (พิมพ์ครั้งที่ 3). มหาสารคาม: อินทนิล.
การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย. (2564). ตลาดหลังวัดโรมัน. สืบค้นเมื่อ 8 กรกฎาคม 2564, จาก https://thai.tourismthailand.org/Shop/ตลาดหลังวัดโรมัน
ญาดา ชอบทำดี. (2560). รูปแบบและกลยุทธ์การตลาดการท่องเที่ยวเชิงอาหารพื้นถิ่นชายฝั่งทะเลตะวันออกเพื่อรองรับบริบทของสังคมไทยแลนด์ 4.0 (วิทยานิพนธ์ดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศิลปากร).
บุษกร เชี่ยวจินดากานต์. (2561). เทคนิคการวิจัยเชิงคุณภาพแบบกรณีศึกษา. วารสารศิลปะศาสตร์ ปริทัศน์, 13(25), น.112.
ปองปรารถน์ สุนทรเภสัช. (2561). การเล่าเรื่องอาหารท้องถิ่นเพื่อส่งเสริมแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม: กรณีศึกษาน้ำปูแจ้ห่ม. วารสารวิทยาการจัดการสมัยใหม่, 11(1), น. 194.
ปาริชาติ ยาน้อย. (2562). อัตลักษณ์ตราสินค้าและการสื่อสารการตลาดโดยการมีส่วนร่วมของชุมชน เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวกาดข่วงเมืองน่าน ถนนคนเดินวัดภูมินทร์ (วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์).
พลอยจันทร์ สุขคง. (2561). สุขทุกวัน…ที่จันทบุรี ครบเครื่องเรื่องธรรมชาติและวิถีถิ่น ต้นแบบ เมืองรอง ที่ประสบผลสำเร็จ. สืบค้นเมื่อ 20 กรกฎาคม 2565, จาก https://thestandard.co/go-local-chanthaburi/
สำนักงานจังหวัดจันทบุรี. (2565). แผนพัฒนาจังหวัดจันทบุรี พ.ศ.2566-2570. จันทบุรี: กลุ่มงานยุทธศาสตร์และข้อมูลเพื่อการพัฒนาจังหวัด. สำนักงานจังหวัดจันทบุรี.
สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข. (2565). ประชุมนำร่องโครงการอาหารเป็นยาวิถีคนจันท์. สืบค้นเมื่อ 20 กรกฎาคม 2565, จาก https://pr.moph.go.th/?url=gallery/detail/5/06/172434
สำนักศิลปวัฒนธรรมและพัฒนาชุมชน. (2562). อาหารพื้นเมืองจันทบุรี. สืบค้นเมื่อ 25 ตุลาคม 2564, จาก http://www.arts.rbru.ac.th/art_old/indextp.php?pg=chan/chan_food.php&tp=t_chan.png
โสรัจจ์ วิสุทธิ์แพทย์. (2557). ภูมิปัญญาอาหารท้องถิ่น: การจัดการเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวในภาคตะวันออก (วิทยานิพนธ์ดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยมหาสารคาม).
Bourdieu, P. (2018). Cultural reproduction and social reproduction. In Knowledge, education, and cultural change (pp. 71-112). Routledge.
De Fina, A. (2011). Discourse and identity. London: SAGE Publications, https://doi.org/10.4135/9781446289068
Ritzer, G. & Stepnisky, J. (2021). Modern sociological theory. London: Sage publications.
Segre, S. (2016). Social constructionism as a sociological approach. Human Studies, 39(1), pp. 93-99.
Sibal, V. (2018). Food: Identity of Culture and Religion. Retrieved June 16, 2022, from https://www.wathi.org/food-identity-of-culture-and-religion-researchgate/
Stephansen, H. C. (2017). Media activism as movement?: collective identity formation in the World Forum of Free Media. Journal of Media and Communication, 5(3), pp. 59–66. Retrieved July 3, 2022, from https://www.cogitatiopress.com/mediaandcommunication/article/view/1034/1034
Tittenbrun, J. (2016). Concepts of capital in Pierre Bourdieu’s theory. Miscellanea Anthropologica et Sociologica, 17(1), pp. 81-103.
