ปัญหาน้ำมันของไทยในอดีต ระหว่าง พ.ศ. 2516-2523
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้ เป็นการศึกษาถึงสาเหตุของการเกิดปัญหาน้ำมันในอดีต ที่เกิดในช่วงระหว่าง พ.ศ. 2516-2523 ในช่วงเวลาดังกล่าว ประเทศไทยประสบกับปัญหาราคาน้ำมันที่สูงขึ้นถึง 2 ครั้งในระยะเวลาที่ห่างกันเพียงไม่นาน สาเหตุหลักมาจากบทบาทขององค์การโอเปกในการกำหนดปริมาณการผลิต และการกำหนดราคาจำหน่ายน้ำมันของโลก ส่งผลให้ประเทศไทยซึ่งนำเข้าน้ำมันจากต่างประเทศเป็นหลัก ได้รับผลกระทบอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ อีกทั้ง น้ำมันยังเป็นพลังงานที่มีความสำคัญต่อการดำเนินกิจกรรมทางเศรษฐกิจและอุตสาหกรรมของประเทศ ผลกระทบจากราคาน้ำมันแพงจึงสร้างความเดือดร้อนให้แก่คนไทยทุกกลุ่มเป็นวงกว้าง โดยเฉพาะผลกระทบที่มีต่อการดำเนินชีวิตของคนไทยในขณะนั้น เกิดการชุมนุมต่อต้านสินค้าราคาแพง การคัดค้านการขึ้นค่ารถโดยสารประจำทาง การเรียกร้องของคนในสังคมเพื่อให้รัฐบาลแก้ไขปัญหาราคาน้ำมัน รวมทั้งวิถีชีวิตของคนไทยที่เปลี่ยนไปจากการปฏิบัติตามมาตรการประหยัดน้ำมันและไฟฟ้าของรัฐบาล การเกิดปัญหาน้ำมันในช่วงเวลาดังกล่าว จึงนับเป็นครั้งแรกที่คนไทยได้เรียนรู้และตระหนักถึงปัญหาน้ำมัน รวมทั้งเห็นความจำเป็นของการการประหยัดพลังงานอย่างจริงจังมากขึ้น
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กรณีการขึ้นค่าโดยสารรถประจำทาง. (2522). สยามจดหมายเหตุ : บันทึกข่าวสารและเหตุการณ์, 4(33), 903-904.
กระทรวงการคลัง. (2520, 4 สิงหาคม). กค. 0304/20993 เรื่อง นโยบายน้ำมัน.
กระทรวงอุตสาหกรรม. (2522ก, 18 กรกฎาคม). อก. 0100/122 เรื่อง มาตรการการประหยัดการใช้พลังงานและน้ำมันเชื้อเพลิงของคณะกรรมการวางมาตรการการประหยัดการใช้พลังงานและน้ำมันเชื้อเพลิง.
______. (2522ข, 21 พฤศจิกายน). อก. 0100/219 เรื่อง รายงานผลการดำเนินงานตามมาตรการประหยัดการใช้ พลังงานและน้ำมันเชื้อเพลิงของคณะกรรมการวางมาตรการประหยัดการใช้พลังงานและน้ำมันเชื้อเพลิง.
______. (2523, 7 มกราคม). อก. 0100/4 เรื่อง ข้อเสนอเกี่ยวกับมาตรการประหยัดการใช้พลังงานและน้ำมันเชื้อเพลิงของคณะกรรมการวางมาตรการประหยัดการใช้พลังงานและน้ำมันเชื้อเพลิง ฉบับที่ 2.
การขาดแคลนข้าว สินค้าราคาแพง และการกักตุนสินค้าเนื่องจากน้ำมันขึ้นราคา. (บัญชีประมวลข่าวเหตุการณ์สำคัญ). (2517). สำนักหอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เลขที่ ก/ป6/2517/17.
กิติมา อมรทัต. (2532). วิกฤติการณ์ในตะวันออกกลาง : กรณีพิพาทปาเลสไตน์-อิสราเอล. โอเดียนสโตร์.
คำประกาศแห่งยุคสมัย. (2544). ใน ณรงค์ เพ็ชรประเสริฐ (บ.ก.), น้ำมัน (น. 1-37). ศูนย์ศึกษาเศรษฐศาสตร์การเมือง จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
คำสั่งนายกรัฐมนตรี ที่ สลร. 1/2517 เรื่อง การใช้มาตรการเพื่อแก้ไขและป้องกันการขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิง. (2 มกราคม 2517). ราชกิจจานุเบกษา ฉบับพิเศษ. เล่ม 91 ตอนที่ 2 หน้า 1-2.
คำสั่งนายกรัฐมนตรี ที่ สลร. 2/2517 เรื่อง การใช้มาตรการเพื่อแก้ไขและป้องกันการขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิง. (8 มกราคม 2517). ราชกิจจานุเบกษา ฉบับพิเศษ. เล่ม 91 ตอนที่ 4 หน้า 35.
คำสั่งนายกรัฐมนตรี ที่ สลร. 49/2517 เรื่อง การใช้มาตรการเพื่อแก้ไขและป้องกันการขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิง. (6 กันยายน2517). ราชกิจจานุเบกษา ฉบับพิเศษ. เล่ม 91 ตอนที่ 149 หน้า 1-2.
คำสั่งนายกรัฐมนตรี ที่ 6/2522 เรื่อง มาตรการประหยัดไฟฟ้า. (14 สิงหาคม 2522). ราชกิจจานุเบกษา ฉบับพิเศษ. เล่ม 96 ตอนที่ 139 หน้า 240-241.
คำสั่งนายกรัฐมนตรี ที่ 10/2523 เรื่อง กำหนดมาตรการเพื่อแก้ไขและป้องกันภาวการณ์ขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิง. (2 ธันวาคม 2523). ราชกิจจานุเบกษา ฉบับพิเศษ. เล่ม 97 ตอนที่ 185 หน้า 1-4.
คำสั่งสำนักนายกรัฐมนตรี ที่ 7/2523 เรื่อง กำหนดมาตรการเพื่อแก้ไขและป้องกันการขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิง. (11 มกราคม 2523). ราชกิจจานุเบกษา ฉบับพิเศษ. เล่ม 97 ตอนที่ 4 หน้า 1-2.
ชมเพลิน จันทร์เรืองเพ็ญ และคนอื่น ๆ. (2524). พันธนาการน้ำมัน : หนทางหลุดพ้น. พิทักษ์ประชา.
ชาตรี (นามแฝง). (2522, 17-23 เมษายน). น้ำมัน : ความวุ่นวายที่ยังไม่หมดสิ้น. เศรษฐกิจ, 2(68), 17.
ตะวันชาย ชุมสาย. (2523). น้ำมันขึ้นราคา! บทบาทของโอเปกและบริษัทน้ำมันข้ามชาติ. ประวิตร.
ทุกโรงแรมร่วมประหยัดน้ำมัน. (2517, 12 มกราคม). ไทยเดลี่, 3.
ธนาคารกสิกรไทย. (2525). น้ำมันและพลังงานทดแทน. ธนาคาร.
ธเนศ กองประเสริฐ. (2522, เมษายน-มิถุนายน). วิกฤติการณ์อิหร่านกับปัญหาน้ำมันในเอเชีย. จุลสารธนาคารกรุงเทพ, 1.
น้ำมันขาดแคลนและการขึ้นราคาน้ำมันเชื้อเพลิง : การรณรงค์เพื่อประหยัดการใช้น้ำมัน. (บัญชีประมวลข่าวเหตุการณ์สำคัญ). (2516). สำนักหอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เลขที่ ก/ป6/2516/8.
น้ำมันขาดแคลนและการขึ้นราคาน้ำมันเชื้อเพลิง. (บัญชีประมวลข่าวเหตุการณ์สำคัญ). (2516). สำนักหอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เลขที่ ก/ป6/2516/6.
น้ำมันขึ้นราคา : มะเร็งเศรษฐกิจ. (2522). เศรษฐกิจ, 2(54), 8-18.
ประหยัดน้ำมัน : หลังสี่ทุมครึ่ง เกิดอะไรขึ้น. (2522). เศรษฐกิจ, 2(73), 6-13.
ปัญหาน้ำมันขาดแคลนและการขึ้นราคาน้ำมัน. (บัญชีประมวลข่าวเหตุการณ์สำคัญ). (2517). สำนักหอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เลขที่ ก/ป6/2517/15.
ปิดโรงหนัง ! สมบัตินำดาราประท้วงรัฐบาล. (2517, 4 มกราคม). ไทยเดลี่, 8.
ปิโตรเลียม. (2520). รายงานเศรษฐกิจ ธนาคารกรุงไทย, 10(8), 19-21.
มธ. ให้ประหยัด. (2517, 3 มกราคม). ไทยเดลี่, 1.
มาตรการประหยัดน้ำมัน. (2522). สยามจดหมายเหตุ : บันทึกข่าวสารและเหตุการณ์, 4(33), 897-898.
โรงหนัง-ดารา ชุมนุมประท้วง นักศึกษา ประนาม ‘เห็นแก่ตัว’. (2517, 5 มกราคม). ไทยเดลี่, 2.
วิพากษ์วิจารณ์ บันเทิง. (2517, 11 มกราคม). ไทยเดลี่, 7.
วิเชียร ศิริไพบูลย์. (2522). ผลกระทบกระเทือนจากอิหร่าน. วารสารเศรษฐกิจ ธนาคารกรุงเทพ, 11(3), 21.
ศรีสุรางค์ พูลทรัพย์. (2527). ปัญหาปาเลสไตน์. คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ศูนย์นศ. (2517, 13 มกราคม). ไทยเดลี่, 8.
สถาบันปิโตรเลียมแห่งประเทศไทย. (2536). ปิโตรเลียมเมืองสยาม : วิวัฒนาการของอุตสาหกรรมปิโตรเลียมในประเทศไทย. สถาบัน.
สำนักเลขาธิการคณะรัฐมนตรี. (2522ก, 28 กุมภาพันธ์). สร. 0202/ว.30 เรื่อง การป้องกันการขาดแคลนน้ำมัน.
______. (2522ข, 3 พฤษภาคม). สร. 0202/ว.79 เรื่อง การป้องกันการขาดแคลนน้ำมันเชื้อเพลิง.
โอเปกขึ้นราคาน้ำมันอีกอย่างน้อย 8.8 เปอร์เซ็นต์. (2522). สยามจดหมายเหตุ : บันทึกข่าวสารและเหตุการณ์, 4(14), 382-383.
โอเปกปรับราคาน้ำมันใหม่. (2523). สยามจดหมายเหตุ : บันทึกข่าวสารและเหตุการณ์, 5(24), 662.
Al. Sowayegh, Abdulaziz. (1984). Arab Petro-Politics. Croom Helm.
Fixler, Donald & Ferrar, Robert L. (1976). An Application of Economic Theory to Middle Eastern Oil Pricing. In Arab Oil : Impact on the Arab Countries and Global Implications. Praeger.
Sherbiny, Naiem A. (1976). Arab Oil Production Policies in the Context of International Conflicts. In Arab Oil : Impact on the Arab Countries and Global Implications. Praeger.