ถนนพหลโยธินกับประวัติศาสตร์เศรษฐกิจของเมืองนครสวรรค์

Main Article Content

ณัฏฐิรา กาญจนศิลป์
พิมพ์อุมา ธัญธนกุล

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้ อธิบายประวัติศาสตร์เศรษฐกิจของเมืองนครสวรรค์ โดยใช้วิธีวิทยาเชิงคุณภาพตามวิธีการทางประวัติศาสตร์ จากการศึกษาเอกสารหลักฐานที่เกี่ยวข้อง พบว่านครสวรรค์มียุทธศาสตร์สำคัญในการเป็นศูนย์กลางการคมนาคมของภาคเหนือตอนล่างและภาคกลางตอนบน ทำให้นครสวรรค์มีความเจริญทางเศรษฐกิจค่อนข้างสูงในฐานะเมือง “ประตูสู่ภาคเหนือ” ในอดีตการคมนาคมของนครสวรรค์ใช้เส้นทางสัญจรทางน้ำเป็นหลัก เนื่องจากมีสภาพภูมิศาสตร์เป็นแหล่งรวมของแม่น้ำปิงและแม่น้ำน่านบริเวณปากน้ำโพ นครสวรรค์จึงเป็นทั้งแหล่งผลิตสินค้าเกษตรกรรมอันอุดมสมบูรณ์ และเป็นแหล่งรวมสินค้า โดยเฉพาะข้าว และไม้สัก จากภาคเหนือ เพื่อส่งต่อไปยังกรุงเทพฯ ต่อมาการสร้างทางรถไฟช่วยเพิ่มโอกาสทางเศรษฐกิจของนครสวรรค์ ทำให้การเคลื่อนย้ายสินค้าและผู้คนสะดวกและรวดเร็วขึ้น จนกระทั่งมีการสร้างถนนพหลโยธินผ่าน เกิดการขยายตัวของเศรษฐกิจนครสวรรค์
ไปยังภาคการผลิตอื่น ๆ ทำให้เศรษฐกิจของเมืองนครสวรรค์ได้เปลี่ยนจากการผลิตหลัก
ในภาคเกษตรกรรม ไปสู่เศรษฐกิจที่หลากหลายมากขึ้น โดยผสมผสานระหว่างเกษตรกรรม อุตสาหกรรม และการท่องเที่ยว ถนนพหลโยธินจึงมีความสำคัญต่อการเคลื่อนย้ายสินค้าและบริการระหว่างภูมิภาค และมีบทบาทสำคัญในการพัฒนาเศรษฐกิจของเมืองนครสวรรค์

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
กาญจนศิลป์ ณ., & ธัญธนกุล พ. (2023). ถนนพหลโยธินกับประวัติศาสตร์เศรษฐกิจของเมืองนครสวรรค์. วารสารวิชาการ มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์, 10(2), 91–103. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/hssnsru/article/view/266805
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

กรมศิลปากร. (2560). นานาสาระประวัติศาสตร์จากเอกสารต่างประเทศ เล่ม 3. กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร.

ขวัญฤทัย บุตรดา. (2558). งานวิจัยเรื่องบทบาทของเมืองนครสวรรค์กับกิจการค้าไม้ (พ.ศ. 2439-2503). [เอกสารไม่ได้ตีพิมพ์]. คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์.

เจิมศักดิ์ ปิ่นทอง. (2563, 15 มิถุนายน). ท่าข้าวกำนันทรงตลาดกลางข้าวเปลือกแห่งแรกดีที่สุดของไทย. แนวหน้า. 1-3.

ดำรงราชานุภาพ, สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยา. (2557). เที่ยมตามทางรถไฟ. พิมพ์ครั้งที่ 6. กรุงเทพฯ : กรมศิลปากร.

บริษัทเกษตรกรไทย อินเตอร์เนชั่นแนล ชูการ์ คอร์ปอเรชั่น จำกัด มหาชน. (2666,20 กรกฎาคม). ประวัติความเป็นมา. https://www.ktisgroup.com/about/history

พิมพ์อุมา ธัญธนกุล. (2560). ระบบคมนาคมทางบกกับพัฒนาการทางเศรษฐกิจในภาคเหนือของไทย พ.ศ. 2475-2559. กรุงเทพฯ: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.

พิมพ์อุมา ธัญธนกุล. (2561). ระบบคมนาคมทางบกกับพัฒนาการทางเศรษฐกิจในภาคเหนือของไทย พ.ศ. 2475-2559. วารสารวิชาการคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์. 5(2), 249 – 268.

พิมพ์อุมา ธัญธนกุล. (2562). ธุรกิจรถโดยสารในภาคเหนือและภาคอีสานของประเทศไทย ตั้งแต่ พ.ศ. 2500-2560. กรุงเทพฯ : สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.

ภิญโญ นิโรจน์. (2558). ภาพเก่าเล่าอดีต เมืองปากน้ำโพ. นครสวรรค์ : ริมปิงการพิมพ์.

สำนักงานคณะกรรมการอ้อยและน้ำตาล. (2559). ข้อมูลสถานการณ์ด้านอ้อยและน้ำตาล. https://www.ocsb.go.th/info-status-sugar/

สำนักงานจังหวัดนครสวรรค์. (2562). แผนพัฒนาจังหวัดนครสวรรค์ 4 ปี. นครสวรรค์ : สำนักงานจังหวัดนครสวรรค์.

สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 12 (นครสวรรค์). (2564). ชมความงาม ความน่ารักของกระรอกน้อย หน้าบ้าน 120 ปี วิถีไม้สักไทย A.W.Cooper จังหวัดนครสวรรค์. สำนักบริหารพื้นที่อนุรักษ์ที่ 12 (นครสวรรค์)http://paro12.dnp.go.th/paro12/index.php/14-2564/94-120-a-w-cooper.html

สิทธิเทพ เอกสิทธิพงษ์. (2551, 6 กุมภาพันธ์). ตรุษจีน “ปากน้ำโพ” เล่าตำนาน “เจ๊กสยาม”. ผู้จัดการออนไลน์, https://mgronline.com/china/detail/9510000014329

สุภรณ์ โอเจริญ, บรรณาธิการ. (2528). นครสวรรค์: รัฐกึ่งกลาง. กรุงเทพฯ : วิทยาลัยครูนครสวรรค์.

อำพิกา สวัสดิ์วงศ์. (2545). ถนนสุขุมวิทกับพัฒนาการทางเศรษฐกิจในภาคตะวันออกของประเทศไทย พ.ศ. 2477-2539, วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาประวัติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.