สิทธิของผู้สูงอายุที่ถูกคุกคามทางเพศ : การตีความกฎหมายและ กระบวนการเยียวยาในบริบทกฎหมายไทย

บทคัดย่อ

     บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ศึกษาสิทธิของผู้สูงอายุที่ถูกคุกคามทางเพศ การตีความกฎหมายอาญาที่เกี่ยวข้อง และกระบวนการเยียวยาในบริบทกฎหมายไทย โดยใช้วิธีการวิจัยเชิงเอกสารทางกฎหมาย ประกอบด้วยรัฐธรรมนูญ ประมวลกฎหมายอาญา พระราชบัญญัติที่เกี่ยวข้อง หลักสิทธิมนุษยชนระหว่างประเทศ งานวิชาการ และกฎหมายเปรียบเทียบบางส่วน ปัจจุบันประเทศไทยได้เข้าสู่สังคมสูงอายุอย่างสมบูรณ์ ข้อมูลของสำนักงานสถิติแห่งชาติระบุว่า สัดส่วนประชากรอายุ 60 ปีขึ้นไปเพิ่มจากร้อยละ 6.8 ในปี พ.ศ. 2537 เป็นร้อยละ 20.0 ในปี พ.ศ. 2567 ปรากฏการณ์ดังกล่าวมิได้เป็นเพียงการเปลี่ยนแปลงเชิงประชากร แต่ยังส่งผลต่อการคุ้มครองสิทธิและความปลอดภัยของผู้สูงอายุ โดยเฉพาะปัญหาการคุกคามทางเพศซึ่งมักถูกมองข้าม เนื่องจากสังคมมักให้ความสำคัญกับการคุ้มครองเด็กและสตรีวัยผู้ใหญ่เป็นหลัก ผลการศึกษาพบว่า แม้ประเทศไทยมีพัฒนาการสำคัญจากการแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายอาญา (ฉบับที่ 30) พ.ศ. 2568 ซึ่งเพิ่มบทนิยามและฐานความผิดเกี่ยวกับการคุกคามทางเพศโดยตรง แต่กฎหมายไทยยังมิได้กำหนดสถานะผู้สูงอายุให้เป็นกลุ่มเปราะบางที่ได้รับการคุ้มครองเฉพาะในความผิดทางเพศอย่างชัดเจน บทความจึงเสนอให้ปรับปรุงบทบัญญัติทางอาญา เพิ่มกลไกการคุ้มครองเฉพาะกรณีผู้เสียหายเป็นผู้สูงอายุ พัฒนาระบบเยียวยาแบบองค์รวม และฝึกอบรมเจ้าหน้าที่ให้มีความอ่อนไหวต่อข้อจำกัดด้านวัย สุขภาพ และความสัมพันธ์เชิงพึ่งพิงของผู้สูงอายุ เพื่อให้การคุ้มครองสิทธิและศักดิ์ศรีของผู้สูงอายุเกิดขึ้นได้จริง