เรือนจำปลอดบุหรี่: ข้อเสนอทางกฎหมาย

ผู้แต่ง

  • ฉัตรสุมน พฤฒิภิญโญ

คำสำคัญ:

เรือนจำ / เขตสูบบุหรี่/ เขตปลอดบุหรี่

บทคัดย่อ

การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเสนอทางกฎหมายให้เรือนจำปลอดบุหรี่เพื่อสุขภาพของผู้ต้องขังและเจ้าหน้าที่ที่ปฏิบัติงานในเรือนจำ วิธีการศึกษาโดยทบทวนเอกสาร สัมภาษณ์อย่างเจาะจง และการสังเกตการณ์อย่างมีส่วนร่วม

ผลการศึกษา พบว่า ระบบการดูแลสุขภาพของผู้ต้องขังในเรือนจำ ได้รับการสนับสนุนงบประมาณจาก 2 แหล่ง คือ งบรักษาพยาบาลจากกรมราชทัณฑ์ ซึ่งมีอยู่ในจำนวนจำกัด ไม่เพียงพอต่อจำนวนผู้ต้องขังในเรือนจำทั้งประเทศ และงบประมาณในระบบหลักประกันสุขภาพ (Universal Coverage : UC) ผู้ต้องขังในเรือนจำทั่วประเทศมีพฤติกรรมสูบบุหรี่มากกว่าร้อยละ 75 ซึ่งนอกจากจะทำลายสิ่งแวดล้อมในเรือนจำแล้ว ยังทำลายสุขภาพของผู้ต้องขัง เป็นสาเหตุสำคัญของการเกิดโรคเรื้อรัง เพื่อเป็นการสร้างสิ่งแวดล้อมปลอดบุหรี่ในเรือนจำทั่วประเทศ การสร้างสิ่งแวดล้อมปลอดบุหรี่ในเรือนจำประการหนึ่งคือให้ผู้ต้องขังเลิกสูบบุหรี่ นอกจากความห่วงใยในสุขภาพของผู้ต้องขังแล้ว ยังเป็นการคุ้มครองสุขภาพของผู้ต้องขังรายอื่นที่ไม่ได้สูบบุหรี่ด้วย การให้เรือนจำเลิกจำหน่ายบุหรี่เป็นวิธีการที่ดีที่สุด ปัจจุบัน สามารถพัฒนาเรือนจำปลอดบุหรี่นำร่องได้  12 แห่ง การวิจัยนี้มีข้อเสนอให้อธิบดีเรือนจำและกระทรวงสาธารณสุขจัดทำอนุบัญญัติให้เรือนจำเป็นพื้นที่ปลอดบุหรี่ด้วยวิธีไม่อนุญาตให้มีการจำหน่ายบุหรี่ เพื่อสุขภาพของผู้ต้องขังและเจ้าหน้าที่ที่ปฏิบัติงานในเรือนจำ

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงสาธารณสุข กลุ่มยุทธศาสตร์และพัฒนาองค์กร สำนักควบคุมบริโภคยาสูบ กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข. (2559) แผนยุทธศาสตร์การควบคุมยาสูบแห่งชาติ พ.ศ. 2559 – 2562 นนทบุรี: บริษัท ไนซ์เอิร์ธ ดีไซน์ จำกัด พิมครั้งที่ 1 : กันยายน พ.ศ. 2559
นิทัศน์ ศิริโชติรัตน์ และฉัตรสุมน พฤฒิภิญโญ (2560). การควบคุมผลิตภัณฑ์ยาสูบ กรุงเทพฯ: มั่นคงเจริญดี
ธนาวัฒน์ พิศิลป์ (2548). รูปแบบการคุ้มครองสุขภาพของผู้ต้องขังที่ไม่สูบบุหรี่ในเรือนจำกลางนครสวรรค์. วิทยานิพนธ์ มหาวิทยาลัยราชภัฏนครสวรรค์.
หทัย ชิตานนท์ (2560). กฎระเบียบและกฎหมายเพื่อการควบคุมยาสูบ: การห้ามสูบบุหรี่ในสถานที่สาธารณะ สถานที่ทำงาน และสถานที่ส่วนตัว. ศูนย์วิจัยและจัดการความรู้เพื่อการควบคุมยาสูบ (ศจย.)
เศกสรรค์ จันทรปราสาท วิษณุ บุสดี มานิตย์ เปลือยศรี 2560 โครงการสร้างสิ่งแวดล้อมปลอดบุหรี่เรือนจำของเรือนจำกลางกำแพงเพชร สสส.จับมือเรือนจำกลางกำแพงเพชรต้นแบบปลอดควันบุหรี่ หนังสือพิมพ์ออนไลน์ไทยโพสต์ 28 มีนาคม 2560 เข้าถึงจาก[Online], available from http://www.thaipost.net/
สุรินธร กลัมพลากร และคณะ (2560). การพัฒนาเรือนจำปลอดบุหรี่ 100% : กรณีศึกษาฑัณฑสถานบำบัดพิเศษปทุมธานี รายงานวิจัย. คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล
สิทธิของนักสูบ: เราควรตัดสิทธิการรักษาพยาบาลของคนที่สูบบุหรี่จริงๆ หรือ? เข้าถึงจาก[Online], available from https://themomentum.co/smoker-right-to-healthcare/
สำนักงานสถิติแห่งชาติ สถานการณ์การสูบบุหรี่ในประเทศไทยปี 2558. มปท.
สำนักบริหารการสาธารณสุข สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข 2559 แนวทางการพัฒนาระบบบริการสุขภาพผู้ต้องขังในเรือนจำ. เอกสารอัดสำเนา มปท.
สำนักงานพัฒนานโยบายสุขภาพระหว่างประเทศ (2555). การสำรวจภาระโรคและสุขภาพของประชากรไทย. เผยคนไทยตายเพราะโรคจากเหล้าบุหรี่สูงสุด-ชี้โจ๋ตายเพราะอุบัติเหตุ-ความรุนแรง, การสัมมนาภาระโรคและสุขภาพของประชากรไทย เพื่อก้าวใหม่กับการพัฒนาระบบสุขภาพ. เข้าถึงจาก [Online], available from http://www.hitap.net/news/16380
โศรยา ฤทธิ์อร่าม ผู้บัญชาการเรือนจำกลางกำแพงเพชร ปรับโฉมเรือนจำปลอดควันบุหรี่ วันที่ 30 มีนาคม 2560 หนังสือพิมพ์ไทยโพสต์
Nijenbandring de Boer R, Oliveira e Souza Filho JB, Cobelens F, Ramalho Dde P, Campino Miranda PF, Logo Kd, Oliveira H, Mesquita E, Oliveira MM, Kritski A. (2014). Delayed culture conversion due to cigarette smoking in active pulmonary tuberculosis patients. Send to Tuberculosis (Edinb). Jan; 94(1): 87-91. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/250669

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2018-12-20

รูปแบบการอ้างอิง

พฤฒิภิญโญ ฉ. (2018). เรือนจำปลอดบุหรี่: ข้อเสนอทางกฎหมาย. วารสารกฎหมายและนโยบายสาธารณสุข, 4(2), 209–222. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/journal_law/article/view/161431

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ