การตัดสินใจใช้บริการรักษาพยาบาลข้ามขั้นตอนของผู้ป่วยโรคมะเร็งที่มี สิทธิหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าในโรงพยาบาลศิริราช

ผู้แต่ง

  • สุรางคนา สมันเลาะห์
  • ฉัตรสุมน พฤฒิภิญโญ
  • นิทัศน์ ศิริโชติรัตน์
  • สุธี อยู่สถาพร
  • นพดล โสภารัตนาไพศาล

คำสำคัญ:

การรักษาพยาบาลข้ามขั้นตอน, ผู้ป่วยโรคมะเร็ง, สิทธิหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงพรรณนา วัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบการตัดสินใจใช้บริการข้ามขั้นตอนของผู้ป่วยโรคมะเร็งและเปรียบเทียบความแตกต่างระหว่างการรับรู้สิทธิการรักษาพยาบาลตามพระราชบัญญัติหลักประกันสุขภาพแห่งชาติของผู้ป่วยโรคมะเร็งที่มาใช้บริการรักษาพยาบาลที่โรงพยาบาลศิริราช ขนาดตัวอย่างจำนวน 213 คน แบ่งเป็น 2 กลุ่ม คือ กลุ่มผู้ป่วยที่ใช้สิทธิตามขั้นตอนจำนวน 142 คน และกลุ่มผู้ป่วยที่ใช้สิทธิข้ามขั้นตอน จำนวน 71 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูลเป็นแบบสอบถาม

ผลการศึกษาพบว่าผู้เข้าร่วมวิจัยกลุ่มที่ใช้สิทธิตามขั้นตอนมีการรับรู้ขั้นตอนการใช้สิทธิ การรักษาอยู่ในระดับดี แต่การใช้สิทธิในภาวะฉุกเฉินและกรณีป่วยเป็นโรคเฉพาะในระดับปานกลาง แต่กลุ่มผู้ป่วยที่ใช้สิทธิข้ามขั้นตอน มีการรับรู้ขั้นตอนการใช้สิทธิ การรักษาอยู่ในระดับดี แต่การใช้สิทธิในภาวะฉุกเฉินและกรณีป่วยเป็นโรคเฉพาะในระดับต่ำ การยอมรับและเชื่อถือต่อแพทย์และโรงพยาบาลศิริราช ร้อยละ 91.2 การตัดสินใจใช้บริการข้ามขั้นตอนมีปัจจัยหลายด้าน การรับรู้สิทธิขั้นพื้นฐานทางสุขภาพ การรับรู้บริการทางสุขภาพที่สามารถใช้ในโครงการหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า รวมถึงการรับรู้สถานพยาบาลที่สิทธิเข้ารับบริการรักษาพยาบาลในโครงการหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า มีความสัมพันธ์ต่อการตัดสินใจในการใช้บริการข้ามขั้นตอนการรักษาตามสิทธิหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 นอกจากนี้สถานภาพสมรส รายได้ ค่าใช้จ่าย ปัจจัยทางสาธารณูปโภคและการเจ็บป่วยครั้งล่าสุด ก็มีความสัมพันธ์ต่อการตัดสินใจในการใช้บริการข้ามขั้นตอนการรักษาตามสิทธิหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 จากผลการวิจัยจึงควรมีการให้ความรู้เกี่ยวกับข้อมูลของโครงการหลักประกันสุขภาพเพิ่มขึ้นในทุกด้าน เพื่อลดปัญหาการตัดสินใจในการใช้บริการข้ามขั้นตอนของผู้ป่วยโรคมะเร็ง

เอกสารอ้างอิง

กันยารัตน์ โตธนะรุ่งโรจน์. (2552). มะเร็งปอด. ใน ภาพวินิจฉัยโรคมะเร็ง. วลัยลักษณ์ ชัยสูตรและคณะบรรณาธิการ. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: แก้วการพิมพ์.

จอนผะจง เพ็งจาด และคณะ. (2547). ประสิทธิผลของการบริการสุขภาพระดับปฐมภูมิและพฤติกรรมสุขภาพของประชาชนในเขตปทุมวันภายใต้ระบบประกันสุขภาพถ้วนหน้า.วิทยาลัยสภากาชาดไทย.

สถาบันมะเร็งแห่งชาติ. (2559). ทะเบียนมะเร็งระดับโรงพยาบาล พ.ศ.2557. กรุงเทพฯ : บริษัทพรทรัพย์การพิมพ์ จำกัด.

แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 11. (2555). แผนพัฒนาสุขภาพแห่งชาติ.

มะลิวรรณ หินทอง.(2551). การตัดสินใจในการใช้บริการรักษาพยาบาลข้ามขั้นตอนของผู้ป่วยที่มีสิทธิประกันสุขภาพถ้วนหน้าโรงพยาบาลมหาราชนครเชียงใหม่. วิทยานิพนธ์สาธารณสุขศาสตร- มหาบัณฑิตสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

คณะแพทยศาสตร์ ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล. (2558). รายงานประจำปี พ.ศ.2557คณะแพทยศาสตร์ ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล. หมวดผลการดำเนินงานส่วนโรงพยาบาล. กรุงเทพฯ : บริษัทอมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง จำกัด (มหาชน).

พระราชบัญญัติสุขภาพแห่งชาติ. (2550). ราชกิจจานุเบกษา.

พระราชบัญญัติหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. (2545). หมวดสิทธิการรับบริการสาธารณสุข. ราชกิจจานุเบกษา.


สถาบันมะเร็งแห่งชาติ. (2555). ความรู้โรคมะเร็ง. สืบค้น 31 กรกฎาคม 2559 Available at www.nci.go.th/th/Knowledge/index_general.html

สาขารังสีและมะเร็งวิทยา. (2555). โรคมะเร็งปอด.ในจักรพงษ์ จักกาบาตร์ และชวลิต เลิศบุษยานุกูล.รู้จัก รู้เรื่อง รู้รักษา โรคมะเร็ง. กรุงเทพฯ:ซีเอ็ดยูเคชั่น.

สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ. (2556). คู่มือหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ ปีงบประมาณ 2557. กรุงเทพฯ:หจก.อรุณการพิมพ์.

อดิเรก เร่งมานะวงษ์ และคณะ. (2546). ปัญหาการข้ามขั้นตอนของผู้ใช้บริการสาธารณสุข โรงพยาบาลภูเขียว อำเภอภูเขียว จังหวัดชัยภูมิ. สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข.

อมราภรณ์ จรจันทร์. (2550). การเข้าถึงบริการด้านสุขภาพในโครงการหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า สำหรับแรงงานต่างด้าว กรณีศึกษา: อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย. วิทยานิพนธ์สังคมสงเคราะห์มหาบัณฑิต สาขาวิชาสังคมสงเคราะห์ศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

อุดม คชินทร และคณะ. (2548). การศึกษาสาเหตุการใช้บริการข้ามขั้นตอนของผู้ป่วยหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าที่โรงพยาบาลศิริราช. คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล.
เจมส์ ซี ยัง (James C Young). (2551). ใน มะลิวรรณ หินทอง. การตัดสินใจในการใช้บริการรักษาพยาบาลข้ามขั้นตอนของผู้ป่วยที่มีสิทธิประกันสุขภาพถ้วนหน้า โรงพยาบาลมหาราชนครเชียงใหม่. วิทยานิพนธ์สาธารณสุขศาสตรมหาบัณฑิต คณะสาธารณสุขศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

Igun. (1979). U.A. Stages in Health Seeking : A descriptive model. Soc Sci Med. p.225-256.

Kals,S. and Cobb,S. (1986). Health Behavior, Illness Behavior and Sick Role Behavior. Arch Environmental Health. p. 246-262.

Sara Mackian. (2000). A review of health seeking behavior problems and prospects. Health Systems Development Programme University of Manchester.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2018-12-21

รูปแบบการอ้างอิง

สมันเลาะห์ ส., พฤฒิภิญโญ ฉ., ศิริโชติรัตน์ น., อยู่สถาพร ส., & โสภารัตนาไพศาล น. (2018). การตัดสินใจใช้บริการรักษาพยาบาลข้ามขั้นตอนของผู้ป่วยโรคมะเร็งที่มี สิทธิหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้าในโรงพยาบาลศิริราช. วารสารนโยบายสุขภาพ กฎหมาย และการบริหาร, 3(1), 31–45. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/journal_law/article/view/161564

ฉบับ

ประเภทบทความ

นิพนธ์ต้นฉบับ