การค้าเสรีและการปกป้องนโยบายควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์

บทคัดย่อ

เนื่องจากโลกทางการค้ามีความซับซ้อนและมีผลประโยชน์ การวิจัยนี้ได้ใช้การวิเคราะห์สถิติการนำเข้าเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ และการสัมภาษณ์นักวิชาการ องค์กร NGO ที่เกี่ยวข้อง ผลการศึกษา พบว่า  1) สถานการณ์การนำเข้าเครื่องดื่มแอลกอฮอล์จากต่างประเทศมาจากประเทศที่อยู่สหภาพยุโรป และมีบางส่วนใช้ผลประโยชน์จากสัญชาติอาเซียนโดยมีภาษีเป็นศูนย์ ในภาคใต้ของไทย พบว่า กลุ่มมุสลิม 3 จังหวัดภาคใต้ก็มีความเข้มข้นทางศาสนาอิสลามลดลง มีเบียร์ฮาลาล เยาวชนจากภาคใต้ได้รับอิทธิพลจากการโฆษณา และการซื้อเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ที่ด่านปลอดภาษี 2) นโยบายควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ควรให้เป็นสินค้าที่ไม่ธรรมดา และเป็นสินค้าอยู่นอกกลุ่มการเจรจาการค้าเสรี  3) เครื่องดื่มแอลกอฮอล์ในอาเซียนและการเฝ้าระวัง การใช้เครือข่ายจากเจ้าหน้าที่สรรพสามิต เอ็นจีโอ สื่อมวลชนท้องถิ่น  เครือข่ายองค์กรงดเหล้า เครือข่ายเยาวชน เป็นต้น โดยประสานงานกับจังหวัด ให้ทีมสาธารณสุขจังหวัด ทิศทางการเฝ้าระวังจัดทำโดยกลุ่มเอ็นจีโอแจ้งให้ภาคประชาชนได้ทราบความจริงเกี่ยวกับการแทรกแซงของอุตสาหกรรมสุรา การคอร์รับชั่นของนักการเมือง การมีส่วนได้เสียของเจ้าหน้าที่รัฐในระบบอุปถัมภ์ เครือข่ายเอ็นจีโอได้เข้ายื่นจดหมายเปิดผนึกต่อผู้บริหารประเทศ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข เพื่อแสดงจุดยืนในการต่อต้านกลุ่มบริษัทเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ที่พยายามแฝงตัวมาในนามนักธุรกิจจากสภาธุรกิจอาเซียน-สหรัฐอเมริกา (US-ASEAN Business Council: USABC) โดยหวังรื้อมาตรการควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ และขัดขวางการออกมาตรการภาพคำเตือนบนขวดเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ และมาตรการห้ามจำหน่ายเครื่องดื่มแอลกอฮอล์รอบสถานศึกษา การแทรกแซงนโยบายของไทย ผ่านนอมินีต่างๆ เช่น กรณี ICAP หรือ TABBA เอ็นจีโอต้องการให้กระทรวงสาธารณสุขหนักแน่นในจุดยืนด้านสุขภาวะของประชาชน และไม่เปิดโอกาสให้ทุนข้ามชาติเข้าพบ เพื่อประโยชน์ทางธุรกิจน้ำเมา และ 4) ประเทศไทยควรเข้าร่วมมือกับนานาชาติในการจัดทำกรอบอนุสัญญาควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์

การวิจัยนี้ มีข้อเสนอกระตุ้นปัญหาแอลกอฮอล์เป็นปัญหาระดับโลก ควรตระหนักว่า “ไม่มีแอลกอฮอล์ระดับใดที่ปลอดภัย” จึงต้องมีการเฝ้าระวังอย่างใกล้ชิด ความตกลงทางการค้าเสรีในอาเซียนในอนาคต จะเปิดโอกาสให้ประเทศที่มิใช่สมาชิกอาเซียนเข้ามาร่วมค้าได้ทั้งหมด รวมทั้งกลุ่มพื้นที่ทรานส์แปซิฟิก ประเทศไทย ภาคสังคม และรัฐต้องปรับจุดหมุน ทำนโยบายและกฎหมายภายในประเทศให้เข้มแข็ง ควบคุมทั้งอุตสาหกรรม ตลาดการค้าสุราทั้งผู้ผลิตรายใหญ่ รายย่อย และการควบคุมการดื่ม  ไม่ให้มีสถานการณ์ที่บ่งชี้ว่า ไทยปฏิบัติที่ไม่เป็นธรรมและการกีดกันทางการค้าเสรี ในระดับโลก ต้องร่วมมือจัดให้มีกรอบอนุสัญญาควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์