ภาวะผู้นำแบบยั่งยืนของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อความผูกพัน ในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสกลนคร เขต 2
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับภาวะผู้นำแบบยั่งยืนของผู้บริหารสถานศึกษาและความผูกพันในสถานศึกษา 2) ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างภาวะผู้นำแบบยั่งยืนกับความผูกพันในสถานศึกษา 3) ศึกษาภาวะผู้นำแบบยั่งยืนที่ส่งผลต่อความผูกพันในสถานศึกษา และ 4) ศึกษาแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำแบบยั่งยืนของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสกลนคร เขต 2 ใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสาน (Mixed Methods Research) ระยะที่ 1 การวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่างคือ ผู้บริหารและครูสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสกลนคร เขต 2 จำนวน 302 คน ได้มาโดยการกำหนดขนาดกลุ่มตัวอย่างโดยตารางของ Krejcie and Morgan และสุ่มตัวอย่างโดยวิธีแบ่งชั้นตามขนาดของสถานศึกษา เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสอบถามภาวะผู้นำแบบยั่งยืนของผู้บริหารสถานศึกษาและความผูกพันในสถานศึกษา แบบมาตรวัดประเมินค่า 5 ระดับ มีความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.960 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์แบบเพียร์สัน และการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณแบบมีขั้นตอน ระยะที่ 2 การวิจัยเชิงคุณภาพ สัมภาษณ์ผู้ทรงคุณวุฒิ 5 คน ผลการวิจัยพบว่า ภาวะผู้นำแบบยั่งยืนโดยรวมอยู่ในระดับมาก ความผูกพันในสถานศึกษาโดยรวมที่อยู่ในระดับมาก ภาวะผู้นำแบบยั่งยืนมีความสัมพันธ์เชิงบวกกับความผูกพันในระดับสูงอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01 ภาวะผู้นำแบบยั่งยืนทั้ง 4 ด้านสามารถร่วมกันพยากรณ์ความผูกพันในสถานศึกษาได้ร้อยละ 71.4 (R² = 0.714) โดยสามารถสร้างสมการพยากรณ์จากค่าสัมประสิทธิ์การถดถอยของตัวแปรที่อยู่ในรูปคะแนนดิบ (B) และคะแนนมาตรฐาน () ได้ดังต่อไปนี้
สมการพยากรณ์ในรูปคะแนนดิบ
Y = 0.494 + 0.274X2 + 0.234X1 + 0.190X3 + 0.167X4
สมการพยากรณ์ในรูปคะแนนมาตรฐาน
Z = .306X2 + .274X1 + .215X3 + .208X4
และแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำแบบยั่งยืนของผู้บริหารสถานศึกษา ประกอบด้วย 4 องค์ประกอบ ได้แก่ 1) ด้านความลุ่มลึกในองค์ความรู้ โดยกำหนดวิสัยทัศน์ที่ชัดเจนและส่งเสริมการพัฒนาวิชาชีพอย่างต่อเนื่อง 2) ด้านความยุติธรรม โดยยึดหลักธรรมาภิบาลในการบริหารงานเพื่อสร้างความเชื่อมั่นและความไว้วางใจในองค์กร 3) ด้านความเป็นผู้รอบรู้ในศาสตร์และวิธีการ โดยบริหารจัดการทรัพยากรอย่างมีประสิทธิภาพและส่งเสริมการทำงานร่วมกัน และ 4) ด้านความหลากหลาย โดยเปิดโอกาสให้ทุกภาคส่วนมีส่วนร่วมและยอมรับความแตกต่างของบุคลากร
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กรุณา ศรีแสน. (2561). การพัฒนาตัวบ่งชี้และแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำที่ยั่งยืนสำหรับผู้บริหารโรงเรียน สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรดุษฎีบัณฑิต. ขอนแก่น: มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
ณรงค์ กุดแถลง. (2568). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำแบบยั่งยืนของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษากาฬสินธุ์ เขต 3. วารสารวิชาการ มจร บุรีรัมย์, 10(1), 246–260.
ทิวากานต์ ศรีสวัสดิ์. (2558). ภาวะผู้นำแบบยั่งยืนของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 19. วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต. ขอนแก่น: มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
ธีระ รุญเจริญ. (2550). ความเป็นมืออาชีพในการจัดการและบริหารการศึกษายุคปฏิรูปการศึกษา. กรุงเทพฯ: ข้าวฟ่าง.
บุญชม ศรีสะอาด. (2556). วิธีการทางสถิติสำหรับการวิจัย เล่ม 1. (พิมพ์ครั้งที่ 5). กรุงเทพฯ: สุวีริยาสาส์น.
แพรวา วิหงส์. (2566). ปัจจัยเชิงสาเหตุและผลของความผูกพันต่อองค์การของครู ใน โรงเรียนสังกัดสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการศึกษาเอกชน เขตวัฒนา กรุงเทพมหานคร. วารสารการบริหารและนิเทศการศึกษา, 17(1), 207–227.
รัตนะ บัวสนธ์. (2556). วิจัยเชิงคุณภาพทางการศึกษา. สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ศักดา ศักดิ์, วสันต์ พรานป่า และเบญจวรรณ ศรีมารุต. (2565). แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำที่ยั่งยืนกับประสิทธิภาพการบริหารงานวิชาการโรงเรียนของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษานนทบุรี. วารสารครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 50(1), 1-14.
สุนทรีพร อำพลพร. (2564). สังเคราะห์องค์ประกอบภาวะผู้นำที่ยั่งยืนของผู้บริหารสถานศึกษา. วารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธโฆสปริทรรศน์, 7(3), 174–207.
สุเมธ งามกนก. (2562). ความผูกพันต่อองค์กรของครูในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารศึกษาศาสตร์, 30(1), 77-92.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสกลนคร เขต 2. (2567). แผนการบริหารและพัฒนาทรัพยากรบุคคล ปีงบประมาณ พ.ศ. 2567. สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสกลนคร เขต 2.
Allen, N. J., & Meyer, J. P. (1990). The measurement and antecedents of affective, continuance and normative commitment to the organization. Journal of Occupational Psychology, 63(1), 1-18. https://doi.org/10.1111/j.2044-8325.1990.tb00506.x
Avery, G. C. (2005). Leadership for sustainable futures: Achieving success in a competitive world. Cheltenham, Edward Elgar.
Davies, B. (2007). Developing sustainable leadership. Paul Chapman Publishing.
Elkaleh, E. (2025). Towards a model for sustainable leadership in educational contexts. Social Sciences & Humanities Open. https://doi.org/10.1016/j.ssaho.2025.101478
Fan, Z. (2025). Sustainable leadership promotes employees taking charge behavior: The mediating role of employee resilience. Frontiers in Psychology.https://doi.org/10.3390/bs15121691
Fullan, M. (2005). Leadership & sustainability: System thinkers in action. Thousand Oaks, CA: Corwin Press.
Gummesson, E. (2013). Total relationship marketing (3rd ed.). London: Routledge.
Hargreaves, A., & Fink, D. (2004). The seven principles of sustainable leadership. Educational Leadership, 61(7), 8-13.
Kanter, R. M. (2013). Sustainable leadership and organizational performance. New York, NY: Routledge.
Mowday, R. T., Steers, R. M., & Porter, L. W. (1979). The measurement of organizational commitment. Journal of Vocational Behavior, 14(2), 224-247. https://doi.org/10.1016/0001-8791(79)90072-1
Rynduch, I. (2025). The role of sustainable leadership in shaping employees' organizational commitment in the era of global uncertainty. Scientific Papers of Silesian University of Technology. Organization and Management Series, 2025(168), 227-240. https://doi.org/10.29119/1641-3466.2025.227.25
Steers, R. M. (1977). Antecedents and outcomes of organizational commitment. Administrative Science Quarterly, 22(1), 46-56. https://doi.org/10.2307/2391745
