Teacher’s Day, Instructor Biographies, and Royal Speeches: Building Professional Educator Identities in Thailand from, 1957 to 1977
Main Article Content
Abstract
This article examines the process through which a conservative identity was constructed for Thai teachers between 1957 and 1977. At the time, the Thai state transitioned toward a political consensus that positioned the monarchy as the national moral authority and arbiter. Teachers were mobilized as a core social base to support this transformation by adopting a conservative, monarchist identity and ideology. This process is analysed in the context of Teachers’ Day ceremonies and published instructor biographies (pravati kru) promoting exemplary teachers as moral models, as well as through royal speeches by King Bhumibol Adulyadej to senior educators award ceremonies. These practices were cultural power instruments, enabling the state to ideologically control the teaching profession over two decades.
Article Details

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Copyright of any paper published in this journal belongs to the Author and All rights reserved.
The opinions expressed in the journal are those of the authors. Department of History, Philosophy and English Literature’s Journal Committee, Editorial Board and Peer Reviewer do not have to agree with those comments.
References
คณะรัฐมนตรี. ประมวลสุนทรพจน์ของ จอมพลสฤษดิ์ ธนะรัชต์ พ.ศ. 2505-2506 คณะรัฐมนตรีพิมพ์ในงานพระราชทานเพลิงศพ ฯพณฯ จอมพล สฤษดิ์ ธนะรัชต์ ณ เมรุหน้าพลับพลาอิสริยาภรณ์ วัดเทพศิรินทราวาส เมื่อวันที่ 17 มีนาคม พ.ศ. 2507. พระนคร: ม.ป.พ., 2507.
คุรุสภา. 30 ปีของคุรุสภา. กรุงเทพฯ: คุรุสภาลาดพร้าว, 2518.
คุรุสภา. ประวัติครู. พระนคร: คุรุสภา, 2500.
คุรุสภา. ประวัติครู. พระนคร: คุรุสภาพระสุเมรุ, 2511.
คุรุสภา. ประวัติครู. พระนคร: คุรุสภาพระสุเมรุ, 2513.
คุรุสภา, ประวัติครู, พระนคร: คุรุสภาพระสุเมรุ, 2515.
คุรุสภา. ประวัติครู. กรุงเทพฯ: คุรุสภาลาดพร้าว, 2517.
คุรุสภา. ประวัติครู. กรุงเทพฯ: คุรุสภาลาดพร้าว, 2518.
คุรุสภา. ประวัติครู. กรุงเทพฯ: คุรุสภาลาดพร้าว, 2519.
คุรุสภา. ประวัติครู. กรุงเทพฯ: คุรุสภาลาดพร้าว, 2520.
คุรุสภา. ประวัติครู. กรุงเทพฯ: คุรุสภาลาดพร้าว, 2522.
คุรุสภา. สมุดที่ระลึกงานวันครู ครั้งที่ 1 16 มกราคม 2500 ณ กรีฑาสถานแห่งชาติ. พระนคร: โรงพิมพ์คุรุสภา, 2500.
นิธิ เอียวศรีวงศ์. นอกรั้วโรงเรียน. กรุงเทพฯ: เรือนแก้วการพิมพ์, 2546.
นิธิ เอียวศรีวงศ์. “ความขัดแย้งทางอัตลักษณ์.” มติชนสุดสัปดาห์. 20 ตุลาคม 2564, https://www.matichonweekly.com/column/article_474398.
ปิ่น มาลากุล, ม.ล. คู่มือครูเล่มเล็ก ของหม่อมหลวงปิ่น มาลากุล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ สมาคมโรงเรียนราษฎร์จัดพิมพ์เป็นอนุสรณ์ในงานพระราชทานเพลิงศพ อาจารย์พวงเพ็ชร เอี่ยมสกุล ณ เมรุวัดมกุฎกษัตริยาราม วันที่ 19 พฤศจิกายน 2502. พระนคร: แผนกการพิมพ์ โรงเรียนสตรีเนติศึกษา.
ปิ่นแก้ว เหลืองอร่ามศรี. อัตลักษณ์เอกสาร: วงศาวิทยาการควบคุมประชากรของรัฐไทย. เชียงใหม่: ศูนย์บริหารงานวิจัย มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 2561.
พระบรมราชโองการ ประกาศ เรื่อง แผนการศึกษาแห่งชาติ, ราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 77 ตอนที่ 86ก (20 ตุลาคม 2503): 7.
พระราชบัญญัติครู พุทธศักราช 2488, ราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 62 ตอนที่ 4ก (16 มกราคม 2488): 63-64.
พระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2491, ราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 65 ตอนที่ 10 (17 กุมภาพันธ์ 2491): 133-148.
ภานุพงศ์ สิทธิสาร. “ชนชั้นนำไทยกับการจัดการการศึกษาไทย: หม่อมหลวงปิ่น มาลากุล กับโครงการด้านการศึกษา พ.ศ. 2490-2512.” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, สาขาวิชาประวัติศาสตร์ คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2562.
มนตรี เจนวิทย์การ. ครูประชาบาล: บทบาทการต่อสู้ทางการเมือง. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2528.
สำนักงานราชบัณฑิตยสภา. “อัตลักษณ์.” สืบค้นเมื่อวันที่ 1 สิงหาคม 2566. http://legacy.orst.go.th/?knowledges=อัตลักษณ์-๑๖-มิถุนายน-๒๕#:~:text=คำว่า%20อัตลักษณ์%20ตรง,ลักษณ์ทางวัฒนธรรมของตนเอง.
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เอกสารกองกลาง สำนักงานปลัดกระทรวงมหาดไทย มท 0201.2.1/892 เรื่อง ขอความอนุเคราะห์สร้างอนุสรณ์ในงานวันครู (พ.ศ. 2502)
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เอกสารกองกลาง สำนักงานปลัดกระทรวงมหาดไทย มท 0201.2.1.28/70 เรื่อง เชิญชวนบริจาคเงินสร้างโรงเรียนประชาบาล เนื่องในงานวันครู พุทธศักราช 2500 (พ.ศ. 2500-2505)
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เอกสารกองกลาง สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ กองกลาง (2) ศธ.4/485 เรื่อง ระเบียบประเพณีของครู (27 กันยายน 2504 - 5 กุมภาพันธ์ 2506)
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เอกสารกองกลาง สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ กองกลาง (2) ศธ.4/495 เรื่อง ระเบียบประเพณีของครู (6-22 มีนาคม 2506)
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เอกสารกองกลาง สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ (2) ศธ.15/201 เรื่อง กำหนดวันครู (3-14 มกราคม 2500)
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เอกสารกองกลาง สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ (2) ศธ.30.2/30 เรื่อง คณะกรรมการจัดงานวันครู (24 ตุลาคม 2517 - 28 พฤศจิกายน 2518)
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เอกสารส่วนบุคคล ม.ล.ปิ่น มาลากุล สบ.5.1/40 เรื่อง งานวันครู (พ.ศ. 2501)
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เอกสารส่วนบุคคล ม.ล.ปิ่น มาลากุล สบ.5.27/243 เรื่อง คำปราศรัยของ ม.ล.ปิ่น มาลากุล รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ ประธานคณะกรรมการอำนวยการคุรุสภา ในงานวันครูครั้งที่ 13 16 มกราคม 2512 (พ.ศ. 2512)
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. เอกสารส่วนบุคคล ม.ล. ปิ่น มาลากุล สบ.5.27/133 เรื่อง คำปราศรัยงานวันครู 2501-2507 (ของรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ) (พ.ศ. 2501-2501)
อภิญญา เฟื่องฟูสกุล. อัตลักษณ์: การทบทวนทฤษฎีและกรอบแนวคิด. พิมพ์ครั้งที่ 2. เชียงใหม่: ภาควิชาสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 2561.
อาสา คำภา. ครองแผ่นดินโดยธรรม: อ่านประวัติศาสตร์ผ่านพระบรมราโชวาทและเครือข่ายในหลวง. กรุงเทพฯ: สยามปริทัศน์, 2567.
Phuaphansawat, Vong-on. “Neoliberalism, Governmentality, Education Reforms and Teachers in Thailand.” PhD diss., Centre of Development Studies, University of Cambridge, 2017.