กฎหมายระหว่างประเทศในระบบกฎหมายเวียดนาม : การศึกษารูปแบบไฮบริด (แบบผสมผสาน) ระหว่าง เอกนิยม และ ทวินิยม

บทคัดย่อ

บทความนี้ศึกษากฎหมายระหว่างประเทศในระบบกฎหมายของประเทศเวียดนามจากมุมมองของประเทศเวียดนาม ภายใต้บริบทของการถกเถียงเชิงทฤษฎีด้านกฎหมายระหว่างประเทศ
ที่ดำเนินมาอย่างยาวนานเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างกฎหมายภายในกับกฎหมายระหว่างประเทศ ว่าประเทศต่าง ๆ ดำเนินการตามแนวทางทฤษฎีเอกนิยม (monist) หรือแนวทางทฤษฎีทวินิยม (dualist) โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกลุ่มประเทศกำลังพัฒนา ภายใต้กรอบแนวคิดที่มิได้ยึดยุโรปเป็นศูนย์กลาง (non-Eurocentric approach) ซึ่งบทความนี้วิเคราะห์จากแหล่งกฎหมายที่เป็นข้อมูลปฐมภูมิ ได้แก่ รัฐธรรมนูญและตัวบทกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ตลอดจนการศึกษาคำพิพากษาและแนวคำวินิจฉัยของศาลและองค์กรต่าง ๆ ที่ปรากฏในภาษาเวียดนาม รวมถึงการทบทวนและวิพากษ์วรรณกรรมทางกฎหมายจากแหล่งทุติยภูมิ ผลการศึกษาพบว่า ระบบกฎหมายของประเทศเวียดนามดำเนินตามแนวกฎหมายที่มีลักษณะผสมผสาน (หรือไฮบริด) โดยกรอบกฎหมายระดับรัฐธรรมนูญและกฎหมายลำดับพระราชบัญญัติรองรับแนวคิดทฤษฎีเอกนิยมที่ให้ความสำคัญแก่กฎหมายระหว่างประเทศในฐานะที่มีสถานะเหนือกว่า และเปิดโอกาสให้มีการบังคับใช้สนธิสัญญาได้โดยตรง แต่อย่างไรก็ตาม ผลการศึกษายังพบว่า การตีความและการบังคับใช้กฎหมายในทางปฏิบัติยังไม่เป็นไปในทิศทางเดียวกัน โดยแนวคิดทฤษฎีเอกนิยมปรากฏเด่นชัดมากขึ้นในด้านเศรษฐกิจ
และการค้า แต่ในขณะเดียวกัน แนวคิดทฤษฎีทวินิยมยังคงปรากฏอย่างชัดเจนในด้านสิทธิมนุษยชนและหลักธรรมาภิบาล ซึ่งจำเป็นต้องมีการตรากฎหมายภายในเพื่อรองรับ ดังนั้น บทความนี้จึงช่วยสร้างความเข้าใจในพัฒนาการของแนวคิดทฤษฎีกฎหมายเอกนิยมภายในประเทศเวียดนาม ซึ่งปัจจุบันยังคงเผชิญข้อจำกัดจากโครงสร้างทางการเมืองแบบอนุรักษนิยมและข้อจำกัดของระบบตุลาการภายในประเทศ นอกจากนี้ งานวิจัยฉบับนี้ยังสะท้อนถึงแนวโน้มการปฏิบัติตามพันธกรณีระหว่างประเทศของประเทศเวียดนาม แนวทางการปฏิรูปกระบวนการยุติธรรม ตลอดจนทิศทางการมีส่วนร่วมของเวียดนามในกฎหมายระหว่างประเทศในอนาคต รวมถึงนัยสำคัญต่อพัฒนาการของระบบกฎหมาย
ในประเทศกำลังพัฒนาอื่น ๆ