ความผิดอาญาแผ่นดินที่สามารถจบกันได้ในชั้นพนักงานสอบสวน ด้วยพระราชบัญญัติการไกล่เกลี่ยข้อพิพาท พ.ศ.2562

บทคัดย่อ

          การศึกษานี้ มีวัตถุประสงค์ 3 ประการ คือ 1) เพื่อศึกษาบทบัญญัติของพระราชบัญญัติการไกล่เกลี่ยข้อพิพาท พ.ศ.2562 ที่เกี่ยวกับการยุติความผิดอาญาแผ่นดินในชั้นพนักงานสอบสวน 2) เพื่อศึกษาอุปสรรคของการใช้วิธีไกล่เกลี่ยข้อพิพาททางอาญาตามพระราชบัญญัติการไกล่เกลี่ยข้อพิพาท พ.ศ.2562 ต่อกรณีมาตรา 294 วรรคหนึ่ง มาตรา 295 มาตรา 296 มาตรา 299 วรรคหนึ่ง มาตรา 300 และมาตรา 334 แห่งประมวลกฎหมายอาญา 3) เพื่อวิเคราะห์ผลกระทบต่อกระบวนการยุติธรรมกระแสหลักและความยุติธรรมทางเลือก โดยการวิจัยเอกสาร

ประการแรกพบว่า มาตรา 41 (3) มาตรา 43 แห่ง พ.ร.บ.การไกล่เกลี่ยข้อพิพาท พ.ศ.2562  จากสถิติที่พบยังมีการนำไปใช้ไม่มากพอที่จะทำให้ปริมาณคดีของศาลลดน้อยลง และลดงบประมาณแผ่นดินที่ต้องเสียไปในระบบความยุติธรรมกระแสหลัก ประการที่สอง พบว่า ความผิดอาญาแผ่นดินตามมาตรา 294 วรรคหนึ่ง มาตรา 295 มาตรา 296 มาตรา 299 วรรคหนึ่ง มาตรา 300 และมาตรา 334 แห่งประมวลกฎหมายอาญายังยึดตามจารีตแบบเดิมคือถูกนำไปใช้เป็นเครื่องมือต่อรองเรียกค่าเสียหายทางแพ่งสูงเกินควรโดยขู่จะฟ้องศาลให้ได้รับโทษจำคุก และบางส่วนไม่ทราบว่าสามารถจบกันได้ในชั้นพนักงานสอบสวนตามพระราชบัญญัติการไกล่เกลี่ยข้อพิพาท พ.ศ.2562 และประการสุดท้าย พบว่า ผลของการไกล่เกลี่ยตามมาตรา 294 วรรคหนึ่ง มาตรา 295 มาตรา 296 มาตรา 299 วรรคหนึ่ง มาตรา 300 และมาตรา 334 ไม่ปรากฎชัดเจนทั้งในกระบวนความยุติธรรมกระแสหลักและความยุติธรรมทางเลือก อาจเนื่องจากข้อมูลแต่ละหน่วยงานเก็บแยกกันและไม่ได้เปิดเผยสู่สาธารณะเท่าที่ควร