การบริการวิชาการของสถาบันอุดมศึกษา

บทคัดย่อ

บทความวิชาการนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการบริการวิชาการของสถาบันอุดมศึกษา โดยมีประเด็นที่ศึกษาในครั้งนี้ 5 ประเด็น ได้แก่ 1. ความหมายของการบริการวิชาการ 2. มาตรฐานสถาบันอุดมศึกษา 3. ประเภทของการบริการวิชาการ 4. องค์ประกอบบริการวิชาการ และ 5. แนวทางการให้บริการวิชาการของสถาบันการศึกษา จากผลการศึกษาในครั้งนี้พบว่า 1. ความหมายของการบริการวิชาการ คือ กระบวนการที่สถาบันอุดมศึกษานำองค์ความรู้ ทักษะ เทคโนโลยี และประสบการณ์จากการเรียนการสอน วิจัย และนวัตกรรม ไปให้บริการแก่ชุมชน สังคม ภาครัฐ เอกชน และประชาชน เพื่อแก้ไขปัญหา และสร้างความเข้มแข็งในมิติต่างๆ ทั้งเศรษฐกิจ สังคม สิ่งแวดล้อม และวัฒนธรรม 2. มาตรฐานสถาบันอุดมศึกษา ในด้านการบริการวิชาการ เป็นการถ่ายทอดความรู้ เทคโนโลยี และนวัตกรรมสู่ชุมชนและประเทศชาติ ดำเนินงานทั้งแบบให้เปล่าและเชิงพาณิชย์อย่างมีคุณภาพและประสิทธิภาพ 3. ประเภทของการบริการวิชาการ แบ่งเป็น 3 ประเภทหลัก คือ การให้บริการโดยไม่มุ่งหวังผลกำไร การให้บริการเชิงธุรกิจ (มีค่าตอบแทน) การให้บริการแบบให้เปล่า (ทุนสถาบัน) 4. องค์ประกอบการบริการวิชาการ ประกอบด้วย 5 ด้าน คือ ด้านผู้ให้บริการ (อาจารย์ นักวิจัย บุคลากรวิชาการ) ด้านเนื้อหาองค์ความรู้ (ผลงานวิจัย นวัตกรรม ทฤษฎี เทคนิค เครื่องมือ) ด้านกระบวนการให้บริการ (อบรม สัมมนา ให้คำปรึกษา วิจัยร่วม e-learning) ด้านผู้รับบริการ (ภาครัฐ เอกชน ชุมชน กลุ่มวิชาชีพ ประชาชน) ด้านผลลัพธ์และผลกระทบ (เชิงคุณภาพ เชิงปริมาณ) และ 5. แนวทางการให้บริการวิชาการ ควรเริ่มจากการสำรวจความต้องการของกลุ่มเป้าหมาย สร้างความร่วมมือกับภาคส่วนต่างๆ บูรณาการกับพันธกิจหลักของสถาบัน ออกแบบกระบวนการบริการอย่างเป็นระบบ พัฒนาศักยภาพบุคลากร ประกันคุณภาพการบริการวิชาการ พร้อมสร้างมูลค่าทางวิชาการเพื่อยกระดับภาพลักษณ์ของสถาบันต่อไป