การพัฒนาหลักสูตรบนฐานเศรษฐกิจชุมชนโดยใช้การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมเพื่อส่งเสริมสมรรถนะหลัก ทักษะชีวิตและอาชีพ และความคงทนในการเรียนรู้ของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น

Main Article Content

เกียรติศักดิ์ ชัยยาณะ

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ประเมินความต้องการและพัฒนาแนวทางการพัฒนาหลักสูตร 2) พัฒนาหลักสูตรบนฐานเศรษฐกิจชุมชนโดยใช้การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมเพื่อส่งเสริมสมรรถนะหลัก ทักษะชีวิตและอาชีพ และความคงทนในการเรียนรู้ 3) ศึกษาผลการใช้หลักสูตร และ 4) ประเมินเพื่อรับรองหลักสูตรที่พัฒนาขึ้น กระบวนการวิจัยแบ่งเป็น 4 ระยะ ได้แก่ ระยะที่ 1 ประเมินความต้องการจากคณะกรรมการสถานศึกษา ครู นักเรียน และผู้ปกครอง รวม 163 คน โดยใช้แบบประเมินหลักสูตรและแบบสนทนากลุ่ม ระยะที่ 2 พัฒนาหลักสูตรโดยใช้ความร่วมมือจากครู ภาคีเครือข่าย ผู้เชี่ยวชาญ และนักเรียน รวม 62 คน ระยะที่ 3 ศึกษาผลการใช้กับนักเรียนกลุ่มเป้าหมาย 68 คน โดยใช้แบบประเมินสมรรถนะหลัก แบบประเมินทักษะชีวิตและอาชีพ แบบประเมินผลลัพธ์การเรียนรู้ และแบบสอบถามความคิดเห็น ระยะที่ 4 ประเมินผลการรับรองหลักสูตรโดยผู้เชี่ยวชาญ 5 คน โดยใช้แบบประเมินผลรับรองการพัฒนาหลักสูตร วิเคราะห์ข้อมูลโดยการหาค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ร้อยละ ค่า PNImodified และวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1) ความต้องการจำเป็นอยู่ในระดับสูง และพัฒนาแนวทางตามรูปแบบ CIPPIEST จำนวน 8 ด้าน 2) องค์ประกอบของหลักสูตรประกอบด้วย เป้าหมาย เนื้อหา กลยุทธ์ การประเมิน ทรัพยากร การประเมินผล และการบริหารจัดการ 3) ผลการใช้หลักสูตรพบว่าสมรรถนะหลัก ทักษะชีวิตและอาชีพของนักเรียนหลังเรียนสูงขึ้นกว่าก่อนเรียน มีคะแนนร้อยละพัฒนาการเท่ากับ 41.55 และ 41.22 ตามลำดับ มีความคงทนในการเรียนรู้ ผลลัพธ์การเรียนรู้อยู่นระดับดีขึ้นไป และความคิดเห็นอยู่ในระดับมากที่สุด  และ 4) ผลการประเมินรับรองหลักสูตรอยู่ในระดับมากที่สุด

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ชัยยาณะ เ. (2025). การพัฒนาหลักสูตรบนฐานเศรษฐกิจชุมชนโดยใช้การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมเพื่อส่งเสริมสมรรถนะหลัก ทักษะชีวิตและอาชีพ และความคงทนในการเรียนรู้ของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น. วารสารศึกษาศาสตร์ มสธ., 18(2), 19–36. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/edjour_stou/article/view/280098
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ชุติมา สว่างแสง. (2567). แนวทางการบริหารของโรงเรียนในโครงการกองทุนการศึกษา [การค้นคว้าอิสระปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยฟาร์อีสเทอร์น.

ณัฐธิดา ดวงแก้ว. (2565). การพัฒนาหลักสูตรท้องถิ่นโดยใช้แหล่งเรียนรู้ในท้องถิ่นเพื่อส่งเสริมทักษะชีวิตและอาชีพในศตวรรษที่ 21. วารสารวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏบุรีรัมย์, 17(2), 129-143.

ธราพงษ์ การกระโทก, กิตติชัย สุธาสิโนบล, และ วิไลลักษณ์ ลังกา. (2566). การพัฒนาหลักสูตรเพื่อเสริมสร้างสมรรถนะด้านทักษะอาชีพและความเป็นผู้ประกอบการสำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 7(12), 202-212.

ปรณัฐ กิจรุ่งเรือง และ อรพิณ ศิริสัมพันธ์. (2565). การพัฒนาหลักสูตรพหุวิทยาการและรูปแบบการจัดการเรียนรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นด้านอาชีพเชิงรุกเพื่อส่งเสริมทักษะอาชีพและการเรียนรู้เชิงผลิตภาพของผู้เรียนในจังหวัดกาญจนบุรี. วารสารสหวิทยาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 5(2), 739-759.

ปริญญภาษ สีทอง และ สุธาสินี ยันตรวัฒนา. (2564). การพัฒนาหลักสูตรการเตรียมความพร้อมด้านสุขภาพกายสำหรับวัยกลางคนเพื่อเข้าสู่วัยชรายุค 4.0. วารสารวิชาการและวิจัยสังคมศาสตร์, 16(1), 43-58.

พลวัฒน์ กัลยาประสิทธิ์. (2566). รูปแบบการบริหารหลักสูตรสถานศึกษาเพื่อส่งเสริมทักษะอาชีพสำหรับโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา [วิทยานิพนธ์ปริญญาการศึกษาดุษฎีบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยนเรศวร.

มารุต พัฒผล. (2561). การประเมินหลักสูตรเพื่อการเรียนรู้และพัฒนา (พิมพ์ครั้งที่ 4). จรัลสนิทวงศ์การพิมพ์.

โรงเรียนทาเหนือวิทยา. (2566). รายงานการประเมินตนเองของสถานศึกษา ปีการศึกษา 2565. โรงเรียนทาเหนือวิทยา.

โรงเรียนทาเหนือวิทยา. (2567). แผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2567 (ฉบับปรับปรุง). โรงเรียนทาเหนือวิทยา.

ศิริชัย สมคะเณย์ และ พรชัย ผาดไธสง. (2567). การพัฒนาหลักสูตรฝึกอบรมทักษะการแต่งหน้าเพื่อการอาชีพสำหรับนักศึกษาศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยอำเภอเลิงนกทา จังหวัดยโสธร. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ, 18(1), 138-150.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2564, ตุลาคม). โครงการพัฒนาหลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช .... (หลักสูตรฐานสมรรถนะ). https://cbethailand.com/

สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา. (2564, กันยายน). คู่มือการดำเนินการตามหลักเกณฑ์และวิธีการประเมินตำแหน่งและวิทยฐานะข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา ตำแหน่งครู. https://otepc.go.th/images/00_YEAR2564/03_PV1/1Mv9-2564.pdf

Antarina, S. F., & Guskey, T.R. (2024). Life skills for all learners: How to teach, assess, and report education’s new essentials. ASCD.