การพัฒนาทีมเพื่อสร้างนวัตกรรมกระบวนการจัดเก็บภาษีที่ดิน และสิ่งปลูกสร้างค่าธรรมเนียมการเก็บและขนมูลฝอย และภาษีป้ายของ อปท. ในจังหวัดเชียงราย

Main Article Content

แววดาว ศรีคำสุข
อัจฉราภรณ์ ชัยนันทนาพร
ณฐมน ทรัพย์บุญโต
อรสา ธรรมสรางกูร
สุวรรณี ปัญยศ

บทคัดย่อ

การศึกษานี้เป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม ดำเนินการร่วมกับประชาชนและบุคลากรใน อปท. ผ่านกิจกรรมสร้างทีมและพัฒนานวัตกรรมกระบวนการจัดเก็บรายได้ ศึกษาใน 4 พื้นที่ ได้แก่ เทศบาลตำบลป่าก่อดำ เทศบาลตำบลดงมะดะ อำเภอแม่ลาว องค์การบริหารส่วนตำบลทรายขาว และองค์การบริหารส่วนตำบลเมืองพาน อำเภอพาน จังหวัดเชียงราย กลุ่มตัวอย่างเป็นแบบเจาะจง ประกอบด้วย เจ้าหน้าที่ อปท. และประชาชนในพื้นที่ จำนวน 160 คน เครื่องมือการวิจัย ได้แก่ การวิเคราะห์เนื้อหา การสัมภาษณ์เชิงลึก การสนทนากลุ่ม การสังเกตพฤติกรรม และการทดลอง ผลการศึกษาเชิงคุณภาพ พบว่า การสร้างทีมด้วย DISC Model ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการทำงาน ลดความขัดแย้ง และเกิดนวัตกรรมกระบวนการจัดเก็บรายได้ ประกอบด้วย การส่งหนังสือแจ้งชำระภาษีผ่านระบบ LINE OA การใช้ Google Form แจ้งเปลี่ยนการใช้ประโยชน์ที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง การจัดทำแพลตฟอร์มจัดเก็บภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง และการจัดทำสื่อวีดิทัศน์ “เสียภาษีแล้วได้อะไร” เพื่อสะกิดกระตุ้นความเต็มใจจ่ายภาษีของประชาชน ผลลัพธ์เชิงปริมาณ พบว่ารายได้จัดเก็บภาษีรวมทั้งหมด เพิ่มจาก 7,801,854.56 บาท ในปีงบประมาณ 2566 เป็น 8,600,317.63 บาท ในปีงบประมาณ 2567 เพิ่มขึ้น 798,463.07 บาท คิดเป็นร้อยละ 10.23 การเพิ่มขึ้นดังกล่าวเกิดจากนวัตกรรมที่ช่วยลดขั้นตอน เพิ่มความสะดวก และการสื่อสารที่มีประสิทธิภาพ ทำให้ประชาชนเต็มใจชำระภาษีมากขึ้น ข้อเสนอแนะเชิงนโยบายได้แก่ การพัฒนาศักยภาพบุคลากรของ อปท. ด้วยการอบรมด้านการใช้เทคโนโลยีและการสื่อสารเชิงรุก การพัฒนาช่องทางดิจิทัล โดยออกแบบเนื้อหาให้สั้นกระชับ และเข้าถึงง่าย

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ศรีคำสุข แ., ชัยนันทนาพร อ. ., ทรัพย์บุญโต ณ., ธรรมสรางกูร อ. ., & ปัญยศ ส. (2026). การพัฒนาทีมเพื่อสร้างนวัตกรรมกระบวนการจัดเก็บภาษีที่ดิน และสิ่งปลูกสร้างค่าธรรมเนียมการเก็บและขนมูลฝอย และภาษีป้ายของ อปท. ในจังหวัดเชียงราย. วารสารรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์, 17(2), 91–118. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/polscicmujournal/article/view/283726
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กัมปนาท วิจิตรศรีกมล. (2564). การประเมินผลกระทบจากงานวิจัยและพัฒนาหลักการเบื้องต้นและแนวปฏิบัติ. กรุงเทพฯ: สถาบันคลังสมองแห่งชาติ (วช.).

นิภาพรรณ เจนสันติกุล. (2566). นวัตกรรมการจัดการภาครัฐกับกระบวนทัศน์ทางรัฐประศาสนศาสตร์: การทบทวนองค์ความรู้และประเภทของนวัตกรรม. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มทร. วิทยาเขตอีสาน, 4(1), 63-77.

พระราชกฤษฎีกาลดภาษีสำหรับที่ดินและสิ่งปลูกสร้างบางประเภท (ฉบับที่ 3) พ.ศ. 2566. (2566, 19 มีนาคม). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 140 ตอนที่ 20 ก. น. 97-99.

พระราชบัญญัติการสาธารณสุข พ.ศ. 2535. (2535, 29 มีนาคม). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 109 ตอนที่ 16 ก. น. 1-15.

พระราชบัญญัติภาษีที่ดินและสิ่งปลูกสร้าง พ.ศ. 2562. (2562, 12 มีนาคม 2562). ราชกิจจานุเบกษา. เล่มที่ 136 ตอนที่ 30 ก. น. 21-51.

พระราชบัญญัติภาษีป้าย พ.ศ. 2510. (2510, 15 พฤศจิกายน). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 84 ตอนที่ 114 ฉบับพิเศษ. น. 26-29.

วีระศักดิ์ เครือเทพ, ศดานนท์ วัตตธรรม, วศิน โกมุท, และไกรวุฒิ ใจคำปัน. (2565). สติกเกอร์ป้าย: มาตรการสะกิดการชำระภาษีป้ายด้วยแนวทางเชิงพฤติกรรมศาสตร์. วารสารเศรษฐศาสตร์และกลยุทธ์การจัดการ, 9(1), 143-161.

วีระศักดิ์ เครือเทพ, ศิวาภรณ์ ไชยเจริญ, ไกรวุฒิ ใจคำปัน, ดวงมณี เลาวกุล, วศิน โกมุท, ศดานนท์ วัตตธรรม, และคณะ. (2563). โครงการการพัฒนาระบบบริหารจัดเก็บรายได้ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์). กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (สกสว.).

วีระศักดิ์ เครือเทพ. (2565). นวัตกรรมการพัฒนารายได้ท้องถิ่น: การพัฒนาตัวแบบและบทเรียนสำคัญจากการวิจัยเชิงทดลอง. วารสารปาริชาต, 35(1), 87-106.

วีระศักดิ์ เครือเทพ. (2567). ภาษีมีสุข: การวิจัยกึ่งทดลองเพื่อกระตุ้นความเต็มใจจ่ายภาษีท้องถิ่นโดยใช้ของรางวัลในเทศบาลเมืองวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี. วารสารการบริหารงานท้องถิ่น, 17(4), 521-539.

วีระศักดิ์ เครือเทพ. (2568). ทางเลือกใหม่ในการบริหารรายได้ของท้องถิ่นไทย: คลังความรู้สู่การสร้างความไว้วางใจ และความเต็มใจจ่ายภาษีของประชาชน. กรุงเทพฯ: หน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการพัฒนาระดับพื้นที่ (บพท.).

ศดานนท์ วัตตธรรม, จตุรภัทร จันทร์ทิตย์, กรณิภา ศรีวรเดชไพศาล, และเอมอร อ่าวสกุล. (2567). การเพิ่มศักยภาพการบริหารจัดเก็บรายได้ท้องถิ่นเพื่อการพึ่งพาตนเองทางการคลังขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในจังหวัดสงขลาอย่างยั่งยืน (รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์). กรุงเทพฯ: หน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการพัฒนาระดับพื้นที่ (บพท.).

สมพร อิศวิลานนท์, และปิยะทัศน์ พาฬอนุรักษ์. (2561). การจัดการงานวิจัยสู่ผลลัพธ์และผลกระทบ: แนวคิดและกรณีศึกษา. กรุงเทพฯ: สถาบันคลังสมองแห่งชาติ (วช.).

สำนักงานคณะกรรมการการกระจายอำนาจให้แก่องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น. (2565). รายงานประจำปี 2565. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สำนักงานคณะกรรมการนโยบายเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก. (2564). แนวทางการพัฒนาระบบการจัดการมูลฝอยในพื้นที่อีอีซี. กรุงเทพฯ: สกพอ.

สุวภัทร หนุ่มคำ, และจุมพล หนิมพานิช. (2566). ศิลปะการเข้าใจคนแต่ละประเภทตาม “DISC Model” เพื่อความสำเร็จขององค์กร. วารสารพิกุล, 21(2), 269-287.

Clark, W. V. (1956). The Construction of an Industrial Selection Personality Test. The Journal of Psychology, 41(2), 379-394. https://doi.org/10.1080/00223980.1956.9713011

Drucker, P. F. (1954). The Practice of Management. New York: HarperCollins Publisher Inc.

Drucker, P. F. (1985). Innovation and Entrepreneurship: Practice and Principles. London: Heinemann.

Evan, W. M. (1966). Organizational Lag. Human Organization, 25, 51-53. https://doi.org/10.17730/humo.25.1.v7354t3822136580

IDEO. (2012). Design Thinking for Educators Toolkit. Palo Alto, CA: IDEO.

Institute of Design at Stanford. (1969). An Introduction to Design Thinking Process Guide. California: Stanford University.

Marston, W. M. (1928). The Emotions of Normal People. London: Harcourt, Brace & Co.

OECD. (2019). Tools and Ethics for Applied Behavioral Insights: The BASIC Toolkit. Paris: OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/9ea76a8f-en.

OECD. (2021). Forum on Tax Administration Behavioral Insights for Better Tax Administration: A Brief Guide. Paris: OECD. https://www.oecd.org.

Razzouk, R., & Shute, V. (2012). What is Design Thinking and Why is It Important? Review of Educational Research, 82(3), 330-348. https://doi.org/10.3102/0034654312457429

Reed, M. S. (2018). The Research Impact Handbook (2nd ed.). New York: Routledge.

School of Changemakers. (2020). Insight Tanks Facilitator Guide. Bangkok: School of Changemakers.

Utterback, J. M. (2004). The Dynamics of Innovation. Educause Review, 39(1), 42-51.

Similar Articles