ปัญหาเกี่ยวกับอำนาจของคณะกรรมการการเลือกตั้ง: กรณีมีคำสั่งระงับ สิทธิสมัครรับเลือกตั้งเป็นการชั่วคราวก่อนการประกาศผลการเลือกตั้ง
Main Article Content
บทคัดย่อ
การเลือกตั้งในระบอบประชาธิปไตยเป็นกลไกที่ให้ประชาชนได้มีส่วนร่วมและแสดงออกถึงเจตจำนงทางการเมือง โดยประเทศไทยมีการจัดตั้งคณะกรรมการการเลือกตั้งเพื่อให้ทำหน้าที่จัดการและกำกับดูแลการเลือกตั้งให้เป็นไปโดยสุจริตและเที่ยงธรรม จากการศึกษารัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2560 พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ ว่าด้วยคณะกรรมการการเลือกตั้ง พ.ศ. 2560 และกฎหมายเกี่ยวกับการเลือกตั้งพบว่า การเลือกตั้งในทุกระดับ ก่อนการประกาศผลการเลือกตั้ง ได้บัญญัติให้อำนาจแก่คณะกรรมการการเลือกตั้งออกคำสั่ง ระงับสิทธิสมัครรับเลือกตั้งของผู้สมัครรับเลือกตั้งไว้ เป็นการชั่วคราวได้และให้คำสั่งนั้นเป็นที่สุด สะท้อนถึงการรวมอำนาจบริหารและอำนาจตุลาการไว้ในองค์กรเดียว ซึ่งเป็นการขัดต่อหลักการแบ่งแยกและการถ่วงดุลอำนาจภายใต้หลักการนิติรัฐ และเป็นการจำกัดสิทธิ เสรีภาพของบุคคลในการลงสมัครรับเลือกตั้งตามรัฐธรรมนูญ เมื่อเปรียบเทียบกับประเทศเยอรมนีและฝรั่งเศสซึ่งใช้ระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตยและมีการเลือกตั้งในลักษณะเดียวกัน แต่กำหนดให้เป็นอำนาจหน้าที่ของฝ่ายตุลาการเพื่อแก้ไขปัญหาการใช้อำนาจเบ็ดเสร็จและคุ้มครองสิทธิและเสรีภาพของผู้สมัครรับเลือกตั้ง
บทความนี้จึงเสนอว่า ควรแก้ไขปรับปรุงกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ทั้งในกรณีก่อนหรือกรณีภายหลังการประกาศผลการเลือกตั้ง โดยกำหนดให้คณะกรรมการการเลือกตั้งต้องยื่นคําร้องต่อศาลและให้องค์กรตุลาการเป็นผู้วินิจฉัยแทน และเปิดโอกาสให้ผู้สมัครรับเลือกตั้งได้โต้แย้งแสดงพยานหลักฐานต่อสู้คดี จนปราศจากข้อสงสัย
Downloads
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กิตติพัฒน์ สุวรรณนัจศิริ. (2555). การตรวจสอบการกระทำของคณะกรรมการการเลือกตั้งตามกฎหมายว่าด้วยการเลือกตั้งโดยองค์กรตุลาการ [วิทยานิพนธ์ปริญญานิติศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์]. ThaiLIS Digital Collection.
โกเมศ ขวัญเมือง และพระครูวินัยธรสุริยา สุริโย. (2565). กฎหมายการปกครองว่าด้วยหลักนิติรัฐในสังคมไทย. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์ มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 9(4), 374-386. https://so03.tci-thaijo.org/index.php/JMND/article/view/260885/173480
โคทม อารียา. (2544). สารานุกรมรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 เรื่อง คณะกรรมการการเลือกตั้ง. สถาบันพระปกเกล้า.
ธีรภัทร์ เสรีรังสรรค์ (2548). รายงานผลการวิจัย โครงการวิจัย เรื่อง การประเมินผลการทำงานขององค์กรอิสระตามรัฐธรรมนูญ: คณะกรรมการการเลือกตั้ง. สถาบันพระปกเกล้า.
นันทวัฒน์ บรมานันท์. (2548). คณะตุลาการรัฐธรรมนูญของฝรั่งเศสอยู่ภายใต้การควบคุมของศาลปกครองหรือไม่. จุลนิติ, 2(3), 23-34.
บรรเจิด สิงคะเนติ. (2545). การควบคุมและตรวจสอบการใช้อำนาจรัฐ. ใน นันทวัฒน์ บรมานันท์ (บก.), รวมบทความกฎหมายมหาชนจากเว็ปไซด์ www.pub-law.net เล่ม 1, (น. 341-378). สำนักงานศาลรัฐธรรมนูญ.
บุญศรี มีวงศ์อุโฆษ. (2535). คำอธิบายวิชากฎหมายรัฐธรรมนูญเปรียบเทียบ: รัฐธรรมนูญเยอรมัน.โครงการตำราและเอกสารประกอบการสอน คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ปณิชา ชูเชิดปานรังสี, สุขสมัย สุทธิบดี, และสุเมธ รอยกุลเจริญ. (2567). ปัญหาการวินิจฉัยคดีเลือกตั้งขององค์กรที่ทำหน้าที่วินิจฉัยคดีเลือกตั้งในไทย. วารสารดุษฎีบัณฑิตทางสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง, 14(2), 487-501. https://so05.tci-thaijo.org/index.php/phdssj/article/view/266515/183414
พรศักดิ์ ผ่องแผ้ว และธีรภัทร์ เสรีรังสรรค์. (2539). รายงานผลการวิจัย โครงการวิจัย เรื่องคณะกรรมการการเลือกตั้ง. มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญ ว่าด้วยคณะกรรมการการเลือกตั้ง พ.ศ. 2560. (13 กันยายน 2560). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 134 ตอนที่ 93ก หน้า 1-30.
มานิตย์ จุมปา. (2541). ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2540 (พิมพ์ครั้งที่ 2 แก้ไขเพิ่มเติม-ปรับปรุงใหม่), นิติธรรม.
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย. (6 เมษายน 2560). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 134 ตอนที่ 40ก หน้า 1-90.
วรพจน์ วิศรุตพิชญ์. (2540). นิติรัฐ: หลักการพื้นฐานของรัฐธรรมนูญเสรีประชาธิปไตย. ใน พีรพล ศรีสิงห์ และพงศ์ชัย จินดา (บก.), รวมบทความบางเรื่องเกี่ยวกับกฎหมายปกครองและกฎหมายรัฐธรรมนูญ (น. 7-11). นิติธรรม.
วิฑูรย์ วงษ์ปัญญา. (2554). อำนาจของคณะกรรมการการเลือกตั้งในการวินิจฉัยให้มีการเลือกตั้งใหม่และเพิกถอนสิทธิเลือกตั้ง [วิทยานิพนธ์ปริญญานิติศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช]. ThaiLIS Digital Collection.
สมยศ เชื้อไทย. (2560). คำบรรยายหลักรัฐธรรมนูญทั่วไป. โครงการตำราและเอกสารประกอบการสอน คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
สุวิทย์ ปัญญาวงศ์. (2554). การตรวจสอบการเลือกตั้งโดยคณะกรรมการการเลือกตั้งและฝ่ายตุลาการ [วิทยานิพนธ์ปริญญานิติศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์]. ThaiLIS Digital Collection.
Constitutional Council. (2024, 8 March). La Constitution du 4 octobre 1958 [Constitution of 8 March 2024]. https://www.conseil-constitutionnel.fr/le-bloc-de-constitutionnalite/texte-integral-de-la-constitution-du-4-octobre-1958-en-vigueur