การจัดการเรียนรู้แบบค้นพบร่วมกับการจำลองสถานการณ์ เรื่องของไหล เพื่อส่งเสริมการแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เปรียบเทียบผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนที่ได้รับการจัดการเรียนรู้แบบค้นพบร่วมกับการจำลองถานการณ์ เรื่อง ของไหล กับเกณฑ์ร้อยละ 75 และ 2) ศึกษาการแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์ของนักเรียนที่ได้รับการจัดการเรียนรู้แบบค้นพบร่วมกับการจำลองสถานการณ์ เรื่อง ของไหล กลุ่มตัวอย่างเป็นนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนผดุงนารี จังหวัดมหาสารคาม ในภาคเรียนที่ 1/2567 จำนวน 30 คน จากการสุ่มแบบกลุ่ม เครื่องมือวิจัยประกอบด้วย 1) แผนการจัดการเรียนรู้ แบบค้นพบร่วมกับการจำลองสถานการณ์ เรื่อง ของไหล จำนวน 6 แผน 18 ชั่วโมง มีความเหมาะสมระดับมาก 2) แบบวัดการแก้ปัญหา อย่างสร้างสรรค์ แบบอัตนัย จำนวน 3 สถานการณ์ 12 ข้อ มีความยากอยู่ระหว่าง 0.48-0.65 อำนาจจำแนกอยู่ระหว่าง 0.21-0.43 และความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.95 และ 3) แบบทดสอบวัดผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน เรื่อง ของไหล แบบปรนัย 4 ตัวเลือก จำนวน 30 ข้อมีค่าความยากอยู่ระหว่าง 0.43-0.67 ค่าอำนาจจำแนกอยู่ระหว่าง 0.33-0.73 และค่าความเชื่อมั่นเท่ากับ 0.96 สถิติในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ร้อยละ และทดสอบสมมติฐานโดยใช้การทดสอบทีแบบกลุ่มเดียว
ผลการวิจัยพบว่า 1) นักเรียนที่ได้รับการจัดการเรียนรู้แบบค้นพบร่วมกับการจำลองสถานการณ์ เรื่อง ของไหล มีผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนสูงกว่าเกณฑ์ร้อยละ 75 อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และ 2) นักเรียนที่ได้รับการจัดการเรียนรู้แบบค้นพบร่วมกับการจำลองสถานการณ์ เรื่อง ของไหลมีการแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์ดีขึ้นตามลำดับ
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
1. บทความที่ลงตีพิมพ์ทุกเรื่องได้รับการตรวจทางวิชาการโดยผู้ประเมินอิสระ ผู้ทรงคุณวุฒิ (Peer Review) สาขาที่เกี่ยวข้อง อย่างน้อย 3 ท่าน ในรูปแบบ Double blind review
2. ข้อคิดเห็นใด ๆ ของบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม นี้เป็นของผู้เขียน คณะผู้จัดทำวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย
3. กองบรรณาธิการวารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม ไม่สงวนสิทธิ์การคัดลอกแต่ให้อ้างอิงแสดงที่มา
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2542). พระราชบัญญัติการศึกษา พ.ศ. 2542 และที่แก้ไขเพิ่มเติม ฉบับที่ 2. คุรุสภาลาดพร้าว.
กระทรวงศึกษาธิการ. (2551). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560). กระทรวงศึกษาธิการ.
กระทรวงศึกษาธิการ. (2560). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560). กระทรวงศึกษาธิการ.
กระทรวงศึกษาธิการ. (2563). ยุทธศาสตร์การพัฒนาการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21. กระทรวงศึกษาธิการ.
คณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2566). การพัฒนาการศึกษาและยุทธศาสตร์การเรียนรู้เพื่ออนาคต. สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
ไชยยศ เรืองสุวรรณ. (2553). การออกแบบพัฒนาโปรแกรมบทเรียนและบทเรียนบนเว็บ. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
ถนอมพร เลาหจรัสแสง. (2544). การสอนบนเว็บ (Web-based instruction): นวัตกรรมเพื่อคุณภาพการเรียนการสอน. ศึกษาศาสตร์สาร, 28(1), 51–105.
ธนายุต จันทราเขต. (2549). ชุดกิจกรรมหน่วยการเรียนรู้ระบบนิเวศกับแหล่งเรียนรู้ธรรมชาติโดยใช้การเรียนรู้แบบค้นพบสำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 ในจังหวัดชลบุรี [วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยบูรพา.
นริศรา จันทะนาม. (2553). การศึกษาการคิดวิเคราะห์และผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนกลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 เรื่องสารในชีวิตประจำวันโดยใช้วัฏจักรการสืบเสาะหาความรู้ [วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
นาฏนลิน ภูลสวัสดิ์. (2562). การจัดการเรียนรู้เรื่องเซลล์และการหายใจระดับเซลล์โดยใช้ปัญหาเป็นฐานเพื่อพัฒนาการคิดแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์และผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 [วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.
พรสวรรค์ วงค์ตาธรรม. (2558). การคิดแก้ปัญหาเชิงสร้างสรรค์: ทักษะการคิดในศตวรรษที่ 21. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น, 38(2), 111–121.
พัชรา พุ่มพชาติ. (2552). การพัฒนารูปแบบการจัดประสบการณ์การแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์สำหรับเด็กปฐมวัย [วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรดุษฎีบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยศิลปากร.
มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช. (2557). จิตวิทยาการเรียนการสอนวิทยาศาสตร์ (พิมพ์ครั้งที่ 2). มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
รสิตา วรรณรัตน์. (2563). การแก้ปัญหาเชิงสร้างสรรค์: แนวทางพัฒนากระบวนการคิดในศตวรรษที่ 21. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
รัชกร ประสีระเตสัง. (2558). การพัฒนารูปแบบการเรียนรู้ตามทฤษฎีการสร้างความรู้เพื่อแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์สำหรับนักเรียนมัธยมศึกษาตอนปลาย [วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรดุษฎีบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
รัญญา สุธาสิโนบล. (2558). รูปแบบการประยุกต์ใช้เครื่องมือแห่งการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 เพื่อพัฒนาทักษะการคิดวิจารณญาณ. วารสารวิชาการ, 18(4), 38–51.
วิสาคร เศษรักษา. (2551). ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนวิชาฟิสิกส์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4 โดยใช้วัฏจักรการเรียนรู้แบบสืบเสาะหาความรู้ [วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
ศินุพล พิมพ์พก. (2550). ผลการพัฒนาบทเรียนอิเล็กทรอนิกส์ เรื่อง แรงและการเคลื่อนที่สำหรับนักเรียนช่วงชั้นที่ 4 [วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2567). ผลการประเมิน PISA 2022. https://bit.ly/4l8jqPC
สมพร กองบุญมา, และนวลศรี ชาญานกิจ. (2558). ผลการสอนแบบค้นพบร่วมกับเทคนิคการเรียนแบบร่วมมือที่มีต่อผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนคณิตศาสตร์และความคงทนในการเรียนรู้ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1. วารสารวิชาการเครือข่ายบัณฑิตศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏภาคเหนือ, 5(8), 73–84.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2545). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 (ฉบับที่ 2). สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ.
สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2567). เข็มทิศการศึกษา มุ่งพัฒนาทักษะ เรียนที่ชอบ ทำงานที่ใช่ ใช้ชีวิตให้มีความสุข. สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.
สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา. (2558). เอกสารเกี่ยวกับการปฏิรูปการเรียนรู้. สำนักวิชาการและมาตรฐานการศึกษา.
สิทธิชัย ชมพูพาทย์. (2554). การพัฒนาพฤติกรรมการเรียนการสอนเพื่อการแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์ของครูและนักเรียนในโรงเรียนส่งเสริมนักเรียนที่มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์โดยใช้การวิจัยปฏิบัติการเชิงวิพากษ์ [วิทยานิพนธ์ปริญญาวิทยาศาสตรดุษฎีบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
สุคนธ์ สินธพานนท์. (2552). นวัตกรรมการเรียนการสอนเพื่อพัฒนาคุณภาพของเยาวชน (พิมพ์ครั้งที่ 3). 9119 เทคนิคพริ้นติ้ง.
สุรพล สวัสดิบำรุง, และสงัด ภู่ขจร. (2563). การส่งเสริมทักษะการแก้ปัญหาอย่างสร้างสรรค์โดยใช้สถานการณ์จำลอง. วารสารวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีศึกษา, 12(2), 51–62.
สุรางค์ โค้วตระกูล. (2552). จิตวิทยาการศึกษา (พิมพ์ครั้งที่ 8). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุวิทย์ มูลคำ, และอรทัย มูลคำ. (2545). 21 วิธีการจัดการเรียนรู้: เพื่อพัฒนากระบวนการคิด. ห้างหุ้นส่วนจำกัด ภาพพิมพ์.
อลิศรา ชูชาติ. (2549). เสริมสร้างประสิทธิภาพการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ผ่าน ICT. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
อังคณา ชาติพันธ์จันทร์. (2554). ผลการจัดกิจกรรมการเรียนรู้แบบค้นพบ (Discovery learning) เรื่องแสงและการมองเห็น กลุ่มสาระการเรียนรู้วิทยาศาสตร์ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 [วิทยานิพนธ์ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
อารี พันธ์มณี. (2552). กิจกรรมคัดสรรในการพัฒนาความคิดสร้างสรรค์ของนักเรียนช่วงชั้นที่ 1. สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ.
Alessi, S. M., & Trollip, S. R. (1991). Computer-based instruction: Methods and development. Prentice-Hall.
Isaksen, S. G., Dorval, K. B., & Treffinger, D. J. (2011). Creative approaches to problem solving. Sage.
Jimoyiannis, A., & Komis, V. (2001). Computer simulations in physics teaching and learning: A case study on students’ understanding of trajectory motion. Computers & Education, 36(2), 183–204.
Knapp, L. R., & Glenn, A. D. (1996). Restructuring schools with technology. Allyn & Bacon.
Liao, Y.-K. (2011). Effects of computer simulation instruction on students’ achievement in science: A meta-analysis. International Journal of Science and Mathematics Education, 9(4), 791–804.
Puccio, G. J., Mance, M., & Murdock, M. C. (2011). Creative leadership: Skills that drive change (2nd ed.). Sage.
Runco, M. A. (2004). Creativity. Annual Review of Psychology, 55, 657–687.
Treffinger, D. J., Isaksen, S. G., & Stead-Dorval, K. B. (2006). Creative problem solving: An introduction (4th ed.). Prufrock Press.
Wellington, J. (2000). Teaching and learning secondary science: Contemporary issues and practical approaches. Routledge.
Young, J. G. (1985). What is creativity? Journal of Creative Behavior, 15(3), 77–87.