แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำดิจิทัลของครูสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาร้อยเอ็ด
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็น 2) พัฒนาแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำดิจิทัลของครู โดยใช้การวิจัยแบบผสานวิธีแบ่งออกเป็น 2 ระยะ คือ ระยะที่ 1 การศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็น กลุ่มตัวอย่างคือผู้บริหารและครู 335 คน ระยะที่ 2 การพัฒนาแนวทางพัฒนาภาวะผู้นำดิจิทัลของครู กลุ่มผู้ให้ข้อมูลคือครูที่มีความโดดเด่นด้านภาวะผู้นำดิจิทัล 3 คน และผู้ทรงคุณวุฒิประเมินแนวทาง 5 คน เครื่องมือที่ใช้ ได้แก่ แบบสอบถามประมาณค่า 5 ระดับ (ค่าความเชื่อมั่นสภาพปัจจุบันเท่ากับ 0.956 สภาพที่พึงประสงค์เท่ากับ 0.955) แบบสัมภาษณ์ และแบบประเมินแนวทาง สถิติที่ใช้ ได้แก่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และค่าดัชนีลำดับความสำคัญของความต้องการจำเป็น
ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพปัจจุบันของภาวะผู้นำดิจิทัลของครูโดยรวมอยู่ในระดับมาก (= 4.36, S.D. = 0.46) สภาพที่พึง ประสงค์ อยู่ในระดับมากที่สุด (
= 4.87, S.D. = 0.25) ลำดับความต้องการจำเป็นจากมากไปน้อย ได้แก่ วิสัยทัศน์ดิจิทัล การรู้ดิจิทัล ความร่วมมือ การสื่อสารดิจิทัล และจริยธรรมดิจิทัล 2) แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำดิจิทัลของครูประกอบด้วย 5 ด้าน ความเหมาะสมอยู่ในระดับมากและความเป็นไปได้อยู่ในระดับมากที่สุด ประกอบด้วย 2.1) วิสัยทัศน์ดิจิทัล สนับสนุนครูใช้เทคโนโลยีดิจิทัลช่วยในการพัฒนาผู้เรียนและสร้างวัฒนธรรมการเรียนรู้ 2.2) การรู้ดิจิทัล การพัฒนาสมรรถนะดิจิทัลสร้างสรรค์นวัตกรรมการเรียนรู้ 2.3) ความร่วมมือ สร้างเครือข่ายการเรียนรู้ ดิจิทัลทั้งภายในและภายนอก 2.4) การสื่อสารดิจิทัล บูรณาการหลากหลายช่องทางและการจัดการฐานข้อมูลสารสนเทศเป็นระบบและปลอดภัย และ 2.5) จริยธรรมดิจิทัล เคารพกฎหมายไม่ละเมิดลิขสิทธิ์หรือทรัพย์สินทางปัญญา
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
1. บทความที่ลงตีพิมพ์ทุกเรื่องได้รับการตรวจทางวิชาการโดยผู้ประเมินอิสระ ผู้ทรงคุณวุฒิ (Peer Review) สาขาที่เกี่ยวข้อง อย่างน้อย 3 ท่าน ในรูปแบบ Double blind review
2. ข้อคิดเห็นใด ๆ ของบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม นี้เป็นของผู้เขียน คณะผู้จัดทำวารสารไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย
3. กองบรรณาธิการวารสารมหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม ไม่สงวนสิทธิ์การคัดลอกแต่ให้อ้างอิงแสดงที่มา
เอกสารอ้างอิง
กันตชาติ กุดนอก. (2565). ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครพนม เขต 2 [วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร]. https://gsmis.snru.ac.th/e-thesis/file_att1/2023012463421229134_fulltext.pdf
จิรพล สังข์โพธิ์ และ สุภชา ติรสิริสุนทร. (2560). ภาวะผู้นำในการบริหารองค์กรยุคดิจิทัล กรณีศึกษา: องค์กรไอทีและองค์กรที่เกี่ยวข้องกับไอทีในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑล. วิทยาลัยนวัตกรรม มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
จิณณวัตร ปะโคทัง. (2561). ภาวะผู้นำยุคดิจิทัลสำหรับผู้บริหารสถานศึกษามืออาชีพ. มหาวิทยาลัยราชภัฏอุบลราชธานี.
จักรกฤษณ์ สิริริน. (2561, 10 สิงหาคม). IQ ใช้วัดระดับเชาวน์ปัญญามานานกว่าร้อยปี นี่ยุค 4.0 ต้องวัดกันที่ ‘DQ’ แล้ว. https://www.salika.co/2018/09/17/40-era-iq-dq/
จิตรกร จันทร์สุข. (2564). การศึกษาองค์ประกอบภาวะผู้นำดิจิทัลสำหรับผู้บริหารโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุดรธานี เขต 3. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ, 15(2), 36–49.
ชีวิน อ่อนลออ, สุชาติ บางวิเศษ, กานนท์ แสนเภา, และ สวิตา อ่อนละออ. (2563). ภาวะผู้นำยุคดิจิทัลสำหรับนักบริหารการศึกษา. วารสารวิทยาลัยบัณฑิตเอเชีย, 10(1), 108–109.
เชาวเรศ ใจทัด. (2559). การพัฒนาแนวทางการจัดการเรียนการสอนโดยใช้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงสำหรับสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษามุกดาหาร [วิทยานิพนธ์ปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยมหาสารคาม]. http://202.28.34.124/xmlui/handle/123456789/2718
ดาวรุวรรณ ถวิลการ. (2564). ภาวะผู้นำดิจิทัล Digital Leadership. มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
ทวีศักดิ์ จินดานุรักษ์. (2560). ครูและนักเรียนในยุคการศึกษาไทย 4.0. วารสารอิเล็กทรอนิกส์การเรียนรู้ทางไกลเชิงนวัตกรรม, 7(2), 14–29.
ทินกร บัวชู. (2562). ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา. วารสารครุศาสตร์สาร คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา, 9(1), 286–294.
ธนกฤต พราหมน์นก. (2560). รูปแบบภาวะผู้นำเชิงเทคโนโลยีของผู้บริหารโรงเรียนมัธยมศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ [วิทยานิพนธ์ปริญญาการศึกษามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยบูรพา]. คลังปัญญา มหาวิทยาลัยบูรพา.
นัยนา อักษรมัต และ กาญจนา โภคิน. (2563). การจัดการเทคโนโลยีสารสนเทศที่ก่อให้เกิดประสิทธิภาพสำหรับการสอนออนไลน์ในช่วงวิกฤตการณ์ระบาดของไวรัสโควิด-19. คณะบริหารธุรกิจ มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
บุญชม ศรีสะอาด. (2556). วิธีการทางสถิติสำหรับการวิจัย เล่ม 1 (พิมพ์ครั้งที่ 5). สุวีริยาสาส์น.
พัชรินทร์ ไชยบุบผา. (2564). แนวทางการพัฒนาการจัดการศึกษาทางไกลผ่านเทคโนโลยีสารสนเทศของสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 7 ในยุคนิวนอร์มัล [วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลธัญบุรี]. http://www.repository.rmutt.ac.th/dspace/bitstream/123456789/4185/1/RMUTT-175293.pdf
ภูรีรัตน์ สุกใส. (2565). ความสัมพันธ์ระหว่างภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษากับความเป็นองค์กรแห่งนวัตกรรมของสถานศึกษาระดับมัธยมศึกษาในจังหวัดอุตรดิตถ์ [สารนิพนธ์ปริญญาการศึกษามหาบัณฑิตที่ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยนเรศวร.
เยาวลักษณ์ จิตต์วโรดม. (2560). บทบาทและทักษะหลักของภาวะผู้นำในสังคมยุคดิจิทัล Role and Key Skills of Digital Society Leadership. วารสารธุรกิจปริทัศน์, 9(2), 81–91.
รัฐนันท์ รถทอง และ มลรักษ์ เลิศวิลัย. (2564). ภาวะผู้นำดิจิทัลของครูโรงเรียนเทศบาลบ้านสามกอง อำเภอเมือง จังหวัดภูเก็ต. Journal of Roi Kaensarn, 6(11), 223–234.
รุจาภรณ์ ลักษณะดี. (2565). ภาวะผู้นำการดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาในสหวิทยาเขตบ้านบึง 1 สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาชลบุรี เขต 1 [ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเกริก]. https://art.krirk.ac.th/paper-education-administration/
รวงทอง ถาพันธุ์. (2557). การพัฒนาหลักสูตรเสริมสร้างสมรรถนะการประเมินผลการเรียนรู้สำหรับครูประถมศึกษาโดยใช้โรงเรียนเป็นฐาน [วิทยานิพนธ์การศึกษาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยนเรศวร]. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/edujournal_nu/article/view/33343
วันชัย สุขตาม, จิรายุ ทรัพย์สิน, และ สุรศักดิ์ ชะมา. (2562). การเสริมสร้างความสามารถภาวะผู้นำดิจิทัลที่จำเป็นสำหรับผู้บริหารท้องถิ่นในยุคเปลี่ยนผ่านสู่สังคมดิจิทัล. วารสารการจัดการและพัฒนาท้องถิ่น มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม, 1(2), 63–75.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาร้อยเอ็ด. (2567). ข้อมูลสารสนเทศทางการศึกษา ปีการศึกษา 2567. สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน กระทรวงศึกษาธิการ.
อมรรัตน์ เตชะนอก. (2563). การบริหารสถานศึกษาสู่ความเป็นเลิศในศตวรรษที่ 21. Journal of Modern Learning Development, 5(6), 364–373.
Chandrasekar, A., & Mallis, E. (2021). Digital leadership readiness: Lessons from Singapore. Center for Creative Leadership.
Wright, G., & Ritter, J. (2023). Digital leadership. TechTarget. https://www.techtarget.com/searchcio/definition/digital-leadership
Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610.
Kane, C. G. (2018). Common traits of the best digital leaders. MIT Sloan Management Review. https://sloanreview.mit.edu/article/common-traits-of-the-best-digital-leaders
Sullivan. (2017). 8 skills every digital leader needs. CMSWire. https://www.cmswire.com/digital-workplace/8-skills-every-digital-leader-needs/
Sheninger, E. (2019). Digital leadership: Changing paradigms for changing time. Corwin Press.
Tran, L. (2017). Digital transformation: The 5 must-have skills for digital leader. InLoox. https://www.inloox.com/company/Blog/articles
Zhu, P. (2016). Five key elements in digital leadership. Future of CIO. http://futureofcio.blogspot.com/2016/10/digital-leadershipeffectiveness.html
