การศึกษากลวิธีทางภาษาจากมุมมองวัจนปฏิบัติศาสตร์ : พระบรมราโชวาทพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช ในพิธีพระราชทานปริญญาบัตร (พ.ศ. 2493-2537)
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อต้องการศึกษากลวิธีทางภาษาในพระบรมราโชวาทพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชในพิธีพระราชทานปริญญาบัตร (พ.ศ.2493-2537) จากมุมมองแนววัจนปฏิบัติศาสตร์ ผลการวิจัยพบว่าพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ทรงเลือกใช้กลวิธีทางภาษาในการแสดงพระบรมราโชวาทจำนวนทั้งสิ้น 6 กลวิธี ได้แก่ 1. การให้รายละเอียด 2.การให้เหตุผล 3. การอ้างถึง 4. การใช้คำกริยาแสดงเจตนาในการสื่อสาร 5. การใช้อุปลักษณ์ และ 6. การใช้ทัศนภาวะ กลวิธีทางภาษาทั้ง 6 กลวิธีสามารถจำแนกวัตถุประสงค์ในการสื่อสารได้ 5 ประการ คือ 1. เพื่อพระราชทานพรแก่ผู้รับสาร 2. เพื่อแจ้งสารไปยังผู้รับสาร 3. เพื่อโน้มน้าวให้ผู้รับสารเชื่อหรือคล้อยตาม 4. เพื่อทำให้ผู้รับสารเห็นภาพอย่างเป็นรูปธรรม และ 5. เพื่อสื่อความรู้สึกนึกคิดไปยังผู้รับสาร ผลการวิจัยดังกล่าวแสดงให้เห็นว่านอกจากพระปรีชาญาณในด้านการพัฒนาคนแล้ว พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชยังทรงมีพระปรีชาญาณในด้านการใช้ภาษาเช่นกัน
Article Details
ทุกบทความที่ตีพิมพ์ในวารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ร่มพฤกษ์เป็นทัศนะและข้อคิดเห็นของผู้เขียนมิใช่ทัศนะของมหาวิทยาลัยเกริกหรือกองบรรณาธิการ การนำบทความส่วนใดส่วนหนึ่งหรือทั้งหมดไปพิมพ์เผยแพร่ต้องอ้างอิงที่มาให้ชัดเจน
เอกสารอ้างอิง
ชนกพร อังศุวิริยะ. (2550). “ความเป็นผู้หญิง” ในนิตยสารสตรีสาร : การศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างกลวิธีทางภาษากับอุดมการณ์. คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, กรุงเทพฯ.
ณัฐพร พานโพธิ์ทอง. (2542). หน้าที่ของอุปลักษณ์จากมุมมองของผู้พูดภาษาไทย. ภาษาและวรรณคดีไทย, 16, 259-268.
ณัฐพร พานโพธิ์ทอง. (2549). มองคัทลียาจ๊ะจ๋าจากมุมนักภาษา : เนื้อหาและกลวิธี. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ณัฐพร พานโพธิ์ทอง. (2555). เอกสารคำสอนรายวิชา 2201783 การศึกษาภาษาไทยตามแนววัจนปฏิบัติศาสตร์. กรุงเทพฯ : คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ณัฐพร พานโพธิ์ทอง ดารินทร์ ประดิษฐ์ทัศนีย์ ศิริพร ภักดาสุข, สุภัควดี อมาตยกุล และสุรเดช โชติอุดมพันธ์. (2549). พระบรมธรรมิกราชกับอักษรศาสตร์ : ใต่ร่มพระบารมีพระบรมธรรมิกมหาราชา. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ธิดา โมสิกรัตน์. (2556). “หน่วยที่ 12 การพูดโน้มน้าวใจ”ประมวลสาระชุดวิชาภาษาไทยเพื่อการสื่อสาร(11601) หน่วยที่ 9-15. นนทบุรี : มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
นววรรณ พันธุเมธา. (2549). ไวยากรณ์ไทย. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ปภัสรา คำวชิราพิทักษ์. (2550). โครงสร้างภาษาและลักษณะภาษาแสดงหัวเรื่องในพระบรมราโชวาทพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชในพิธีพระราชทานปริญญาบัตร. วารสารช่อพะยอม, 15, 71-81.
ภูมิพลอดุลยเดช, พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว. (2539). ประมวลพระบรมราโชวาทพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชในพิธีพระราชทานปริญญาบัตร ตั้งแต่พุทธศักราช 2493-2537. (จัดพิมพ์พิเศษเนื่องในโอกาสครบรอบการก่อตั้งมหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์15 ปี). นครศรีธรรมราช : มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์.
สังวาลย์ คงจันทร์. (2533). คำกริยาบอกเจตนาในการสื่อสาร. คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, กรุงเทพฯ.
สิทธิธรรม อ่องวุฒิวัฒน์. (2559). กลวิธีทางภาษาที่ใช้ในพระราชดำรัสในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (พ.ศ.2417-2453) : การศึกษาจากมุมมองวัจนปฏิบัติศาสตร์. วรรณวิทัศน์, 16, 101-134.
อุภาวัณณ์ นามหิรัญ. (2553). การวิเคราะห์พระบรมราโชวาทพระบาทสมเด็จะพระเจ้าอยู่หัวในพิธีพระรราชทานปริญญาบัตร พ.ศ. 2493-2542. คณะอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร, นครปฐม.
อรวรรณ ปิลันธ์โอวาท. (2542). การสื่อสารเพื่อการโน้มน้าวใจ. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
Baker, M. (2011). In Other Word : A coursebook on Translation. London : Routledge.
Bettinghaus,E,P. (1968). Persuasive communication. New York : Holt Renehautand Winston.
Hovland, C. (1965). Experiments on mass communication. New York : Wiley.
Hurford, James R. and Heasley, B. (1983). Semantics a coursebook. New York : Cambridge University Press.
Larson, C,U. (1986). Wadsworth Persuasion : reception and responsibility. Cambridge : Pub. Co.
Saeeed, J. (2003). Semantics. Cambridge : Blackwell.
Searle, J, R. (1969). Speech Acts : an essay in the philosophy of language. Cambridge : The Cambridge University Press.
Tannen, D. (1989). Talking voices : repetition, dialogue, and imagery in conversational discourse. Cambridge : Cambridge University.