ปัจจัยทางจิตและสังคมที่ส่งผลต่อพฤติกรรมตามบทบาทของพ่อแม่เลี้ยงเดี่ยวในเขตกรุงเทพมหานคร

Main Article Content

อภินดา ชัยมานะเดช

บทคัดย่อ

การศึกษาครั้งนี้มีจุดมุ่งหมายที่จะศึกษาตัวแปรทางจิตและตัวแปรทางสังคมที่มีต่อพฤติกรรมการทำตามบทบาทของพ่อแม่เลี้ยงเดี่ยว ปัจจุบันการเปลี่ยนแปลงในหลายด้านของสังคมไทยส่งผลไปถึงระบบความสัมพันธ์ของครอบครัว จากรายงานกรมการปกครองพบการหย่าร้างที่เพิ่มขึ้นในทุกปี ส่งผลให้เกิดภาระหนักต่อการทำบทบาทพ่อหรือแม่ที่อยู่ในครอบครัวเลี้ยงเดี่ยว วัตถุประสงค์ของงานวิจัย คือ เพื่อศึกษาการทำนายของตัวแปรทางจิต ได้แก่ ความสามารถในการเผชิญปัญหาและฝ่าฟันอุปสรรค ความฉลาดทางอารมณ์ และตัวแปรทางสังคม ได้แก่ การสนับสนุนทางสังคม การมีแบบอย่างในการทำพฤติกรรมตามบทบาทของพ่อแม่เลี้ยงเดี่ยว ที่มีต่อพฤติกรรมการทำตามบทบาทของพ่อแม่เลี้ยงเดี่ยว การศึกษาครั้งนี้ใช้วิธีการเก็บข้อมูลและวิเคราะห์ด้วยสถิติเชิงพรรณา ได้แก่ ร้อยละและค่าเฉลี่ย และศึกษาความสัมพันธ์ด้วยสมการถดถอยพหุคูณ ผลการวิจัยพบว่า ตัวแปรทางจิตและตัวแปรทางสังคมร่วมกันทำนายพฤติกรรมตามบทบาทของพ่อแม่เลี้ยงเดี่ยวได้ร้อยละ 47.1 โดยพบตัวแปรที่มีอิทธิพลในการทำนาย 2 ตัวแปร คือ ความฉลาดทางและการมีแบบอย่างในการทำพฤติกรรมตามบทบาทของพ่อแม่เลี้ยงเดี่ยว

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

งามพิศ สัตย์สงวน. (2545). สถาบันครอบครัวของกลุ่มชาติพันธุ์ในกรุงเทพมหานคร : กรณีศึกษาครอบครัวไทยโซ่ง.

กรุงเทพฯ : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

จรรจา สุวรรณทัต. (2554). ชุดความรู้เกี่ยวกับการเสริมสร้างความเข้มแข็งของครอบครัวตามมาตรฐานครอบครัวเข้มแข็ง

(สำหรับผู้ปฏิบัติงานด้านครอบครัว). กรุงเทพฯ : สำนักงานกิจการสตรีและสถาบันครอบครัว.

ฐิติกาญจน์ อินทาปัจ. (2553). การสร้างความเข็มแข็งทางใจและการปรับตัวต่อวิกฤตการณ์ ของครอบครัวเลี้ยงเดี่ยว.

คณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, เชียงใหม่.

นพมาศ อุ้งพระ (ธีรเวคิน). (2551). ทฤษฎีบุคลิกภาพและการปรับตัว. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพฯ : มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

พรรณทิพย์ ศิริวรรณบุศย์. (2556). ทฤษฎีจิตวิทยาพัฒนาการ. กรุงเทพฯ : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

พัชชา เจิงกลิ่นจันทร์. (2556). ศึกษากระบวนการปรับตัวและการอบรมเลี้ยงดูบุตรของแม่วัยรุ่นที่ต้องดูแลบุตรเพียงลำพัง : กรณีศึกษาผู้ใช้บริการของสหทัยมูลนิธิ. คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, กรุงเทพฯ.

พิมรำไพ สุนทรารชุน. (2549). แนวทางการเสริมสร้างศักยภาพของแม่เลี้ยงเดี่ยวที่เลี้ยงลูก.

คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, กรุงเทพฯ.

มณฑิรา จารุเพ็ง. (2560). จิตวิทยาครอบครัว. กรุงเทพฯ : แดเน็กซ์อินเตอร์คอร์ปอเรชั่น.

ระวิวรรณ ธรณี รุ่งนภา เทพภาพ และ อำไพ หมื่นสิทธิ์. (2551). พลวัตการปรับตัวและการดำรงตนของบุตร.

มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร, กรุงเทพฯ.

วรรณวิรา ยศวังใจ. (2552). ครอบครัวพ่อแม่เลี้ยงเดี่ยว เรื่องการจัดการครอบครัวด้วยความรู้.

การประชุมวิชาการครอบครัวศึกษา ครั้งที่1/2552 วันที่ 13 กุมภาพันธ์ 2552 ณ ศูนย์ประชุมสถาบันวิจัยจุฬาภรณ์ กรุงเทพฯ,1-16.

วฤษสพร ณัฐรุจิโรจน์. (2560). ครอบครัวทางเลือกและการคงอยู่ของสถาบันครอบครัว.

วารสารวิชาการ Veridian E-Journal, 10(2),1817-1827.

วินัดดา ปิยะศิลป์. (2538). ครอบครัวกับวัยรุ่น : การพัฒนาครอบครัว. กรุงเทพฯ : อัมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง

ศักดิ์ไทย สุรกิจบวร. (2545). จิตวิทยาสังคม ทฤษฎีและปฏิบัติการ. กรุงเทพฯ : สุวีริยาสาส์น.

ศิริรัตน์ แอดสกุล. (2553). สถาบันครอบครัว : พัฒนาการและการเปลี่ยนแปลง. กรุงเทพฯ : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สมโภชน์ เอี่ยมสุภาษิต. (2553). ทฤษฎีและเทคนิคการปรับพฤติกรรม. (พิมพ์ครั้งที่ 7). กรุงเทพฯ : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

สายวริน จิณวุฒิ. (2541). การศึกษาบทบาทของบิดา บทบาทของมารดา ในฐานะตัวทำนายพฤติกรรม

การปรับตัวของเด็กปฐมวัย ในเขตกรุงเทพมหานคร. คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, กรุงเทพฯ.

สำนักงานกิจการสตรีและสถาบันครอบครัว กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์. (2557).

ชุดความรู้สำหรับพ่อ/แม่เลี้ยงเดี่ยว. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ : สำนักงานกิจการสตรีและสถาบันครอบครัว.

สุชา จันทร์เอม. (2543). จิตวิทยาเด็ก. กรุงเทพฯ : ไทยวัฒนพาณิชย์.

สุชาดา สร้อยสน. (2553). ประสบการณ์ด้านจิตใจของพ่อแม่เลี้ยงเดี่ยวในการดูแลบุตรการศึกษาเชิงคุณภาพ.

คณะศิลปะศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, กรุงเทพฯ.

Cooper, C., Bebbington, P. E., Meltzer, H., Bhugra, D., Brugha, T., Jenkins, R., King, M. (2008).

Depression and common mental disorder in lone parent : results of 2000 National Psrchiatric Morbidity Survey. Journal of Psychological Medicine, 38, 335-342.

Egeli, A. N. & Rinaldi, M.C. (2016). Facets of Adult Social Competence as Predictors of Parenting Style.

Educational Psychology. Journal of Psychological Medicine, 38(3), 335-342.

Stoltz, G. P. (1997). Adversity Quotient : Turning Obstacles into Opportunities.

United States of America : John Wiley & Sons.