การสังเคราะห์งานวิจัยรูปแบบการเรียนการสอนตามแนวจิตตปัญญาศึกษา

ผู้แต่ง

  • ธนพงษ์ ไกรทัต คณะศึกษาศาสตร์, มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
  • อรรถชัย ดวงใหญ่ คณะศึกษาศาสตร์, มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
  • วาริส ยีซัน คณะศึกษาศาสตร์, มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
  • สุภัสสรา ลามะ คณะศึกษาศาสตร์, มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
  • ณรงศักดิ์ รอบคอบ คณะศึกษาศาสตร์, มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
  • ธีระยุทธ รัชชะ คณะศึกษาศาสตร์, มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์

คำสำคัญ:

การสังเคราะห์งานวิจัย, ขั้นตอนการจัดการเรียนรู้, จิตตปัญญาศึกษา

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสังเคราะห์งานวิจัยรูปแบบการเรียนการสอนตามแนวจิตตปัญญาศึกษา ประกอบด้วย 5 ประเด็น ได้แก่ 1) ขั้นตอนการจัดการเรียนรู้ 2) วิธีเลือกกลุ่มตัวอย่าง 3) ระดับการศึกษา 4) สายการเรียน และ 5) ด้านคุณลักษณะการเรียนรู้ ตัวอย่าง คือ งานวิจัยที่เกี่ยวกับรูปแบบการเรียนการสอนตามแนวจิตตปัญญาศึกษา จำนวน 25 เล่ม โดยใช้วิธีเลือกแบบเจาะจง (Purposive Sampling) รูปแบบการวิจัยเป็นการวิจัยเชิงสังเคราะห์ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย คือ แบบสังเคราะห์งานวิจัย

ผลการวิจัย พบว่า 1) ขั้นตอนการจัดการเรียนรู้ตามแนวจิตตปัญญาศึกษา ประกอบด้วย 7 ขั้นตอน โดยขั้นตอนที่นิยมใช้มากสุด คือ ขั้นที่ 3 การคิดอย่างเป็นระบบ คิดเป็นร้อยละ 92 2) วิธีการเลือกกลุ่มตัวอย่างที่นิยมใช้มากสุด คือ การเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง (Purposive Sampling) คิดเป็นร้อยละ 40 3) ระดับการศึกษาที่นิยมศึกษามากสุด คือ ระดับปริญญาตรี คิดเป็นร้อยละ 60 4) สายการเรียนที่นิยมศึกษามากสุด คือ สายสังคมศาสตร์ คิดเป็นร้อยละ 60 และ 5) คุณลักษณะการเรียนรู้ของผู้เรียนที่นิยมศึกษามากสุด คือ ด้านพุทธิพิสัย คิดเป็นร้อยละ 68

เอกสารอ้างอิง

จิรัฐกาล พงศ์ภคเธียร. (2551). จิตตปัญญาศึกษาในประเทศไทย “Contemplative Education in Thailand” จิตตปัญญาศึกษา: การศึกษาเพื่อพัฒนามนุษย์ (พิมพ์ครั้งที่ 2). มหาวิทยาลัยมหิดล.

ชลลดา ทองทวี และคณะ. (2551). จิตตปัญญาพฤกษา: การสำรวจและสังเคราะห์ความรู้จิตตปัญญาศึกษาเบื้องต้น [รายงานวิจัย]. ศูนย์จิตตปัญญาศึกษา, มหาวิทยาลัยมหิดล.

ประเวศ วะสี. (2554). ระบบการศึกษาที่แก้ความทุกข์ยากของคนทั้งแผ่นดิน (พิมพ์ครั้งที่ 2). ศูนย์จิตตปัญญาศึกษา มหาวิทยาลัยมหิดล.

ปราณี อ่อนศรี. (2557). จิตตปัญญาศึกษา: การศึกษาเพื่อการพัฒนามนุษย์ในศตวรรษที่ 21. วารสารพยาบาลทหารบก, 15(1), 7-11. https://he01.tci-thaijo.org/index.php/JRTAN/article/view/18422/16199

พัชรินทร์ รุจิรานุกูล, จันทร์ชลี มาพุทธ และสุวิชัย โกศัยยะวัฒน์. (2561). การพัฒนาแผนการเรียนรู้แบบจิตตปัญญาศึกษา เพื่อสร้างเสริมคุณลักษณะที่พึงประสงค์ของนักศึกษา คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏ. วารสารวิจัยรำไพพรรณี, 12(1), 164-177. https://so05.tci-thaijo.org/index.php/RRBR/article/view/143227/106003

ศรัญญา จุฬารี และจันทร์ทิรา เจียรณัย. (2561). ความสามารถในการคิดอย่างเป็นระบบของนักศึกษามหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี. มนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์ และศิลปะ, 11(1), 2220-2232. http://he02.tci-thaijo.org/index.php/Veridian-E-Journal/article/view/121546/93430

สมสิทธิ์ อัสดรนิธี, ไพบูลย์ โสภณสุวภาพ และกัญจน์ ทัตติยกุล. (2563). กระบวนการเรียนรู้สู่การเปลี่ยนแปลงแนวจิตตปัญญาศึกษา เพื่อบ่มเพาะผู้ประกอบการทางนิเวศวัฒนธรรมของชุมชนลุ่มแม่น้ำบางปะกง. วารสารวิชาการมนุษยศาสตร์ และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 28(2), 265-294. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/husojournal/article/view/238946/165499

สุมนา โสตถิผลอนันต์. (2560). การพัฒนาความสามารถในการคิดอย่างเป็นระบบโดยใช้การเรียนรู้แบบระดมสมองในการจัดทำผังมโนทัศน์ของนักศึกษาชั้นปีที่ 1 หลักสูตรครุศาสตรบัณฑิต. วารสารวิชาการครุศาสตร์อุตสาหกรรมพระจอมเกล้าพระนครเหนือ, 8(1), 170–177.

อังคณา อ่อนธานี. (2562). การพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนตามแนวคิดจิตตปัญญาศึกษาที่เสริมสร้างความสามารถในการฟันฝ่าอุปสรรค (AQ) สำหรับนักศึกษาครู. วารสารศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร, 21(3), 326-341.

Creswell, J. W., & Creswell, J. D. (2018). Research Design: Qualitative, Quantitative, and Mixed Methods Approaches (5th ed.). Sage.

Kassiani, N. (2022). What is Purposive Sampling? Definition & Examples. Scribbr.

Liu, L., Fathi, J., Allahveysi, S. & Kamran, K. (2023). A Model of Teachers’ Growth Mindset, TEACHING Enjoyment, Work Engagement, and Teacher Grit Among EFL Teachers. Front Psychol. 14:1137357. doi: 10.3389/fpsyg.2023.1137357

Škobalj, Eva. (2018). Mindfulness and Critical Thinking: Why Should Mindfulness Be the Foundation of the Educational Process?. Universal Journal of Educational Research. 6. 1365-1372. doi: 10.13189/ujer.2018.060628.

Sookawong, C. (2023). Growth Mindset: The Growth Mindset is Heart of New Generation of Student Teachers. Academic Journal of Mahamakut Buddhist University Roi Et Campus, 12(1), 571-583. (in Thai)

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2025-12-15

รูปแบบการอ้างอิง

ไกรทัต ธ., ดวงใหญ่ อ., ยีซัน ว. ., ลามะ ส., รอบคอบ ณ., & รัชชะ ธ. (2025). การสังเคราะห์งานวิจัยรูปแบบการเรียนการสอนตามแนวจิตตปัญญาศึกษา. สิกขา วารสารศึกษาศาสตร์, 12(2), 77–84. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/sikkha/article/view/276542

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย
Share |