แนวทางการบริหารจัดการธุรกิจตามหลักพุทธจริยศาสตร์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาแนวทางการดำเนินธุรกิจตามหลักพุทธจริยศาสตร์ ผลการศึกษาพบว่าแนวทางการดำเนินธุรกิจตามหลักพุทธจริยศาสตร์เริ่มต้นที่คนหรือมนุษย์ก่อน กล่าวคือ ในบรรดาปัจจัยขั้นมูลฐาน ได้แก่ (1) ประชากร หรือคน (2) ทรัพยากรธรรมชาติ (3) ทุน และ (4) ความรู้ความชำนาญในการผลิตในการประกอบธุรกิจ กล่าวโดยสรุปแล้ว คือ คนและวัตถุ หมายถึง คนกับความรู้ความชำนาญ เป็นเรื่องของคน ส่วนทรัพยากรธรรมชาติและทุน เป็นเรื่องของวัตถุ ดังนั้น การดำเนินธุรกิจจะต้องเริ่มด้วยการพัฒนาคนเป็นอันดับแรกเพื่อให้มีคุณภาพ การพัฒนาวัตถุก็จะเป็นไปได้ง่าย หลักสัมมาอาชีวะ การประกอบธุรกิจที่ชอบ ต้องพิจารณาในขอบข่าย 2 ประการ คือ (1) ละการเลี้ยงชีพที่ผิดเสีย อาชีพที่ผิดธรรม (มิจฉาอาชีวะ) และ (2) ประกอบการงานเลี้ยงชีพที่ชอบที่สุจริต ละเว้นอกรณียกิจ (เบญจศีล) การบริหารจัดการธุรกิจตามหลักพุทธจริยศาสตร์ ต้องยึดหลักปาปณิกธรรม หลักปฏิบัติของพ่อค้า องค์คุณของพ่อค้า 3 ประการ ได้แก่ (1) จักขุมา ตาดี (2) วิธูโร จัดเจนธุรกิจ (3) นิสสยสัมปันโน พร้อมด้วยแหล่งทุนเป็นที่อาศัยแล้วดำเนินตามหลักโภควิภาค 4 ลงทุน 2 ใน 4 ส่วน และยังต้องปฏิบัติตนด้วยหลักธรรมต่างๆ อีกเพื่อช่วยเกื้อหนุนในการดำเนินธุรกิจเป็นไปด้วยดีประสบความสำเร็จ เช่น หลักพรหมวิหาร 4 หลักสังคหวัตถุ 4 เป็นหลักยึดเหนี่ยวจิตใจของกันและกันระหว่างผู้ผลิต ผู้บริโภค และนายจ้างกับลูกจ้าง ซึ่งปรากฏในหลักธรรมทิศ 6 คือเหฏฐิมทิศ คือ ทิศเบื้องล่าง หลักพุทธจริยศาสตร์ในการดำเนินธุรกิจสามารถช่วยวางรากฐานความเจริญสู่สังคมในฐานะเป็นระบบที่สร้างความเป็นปึกแผ่นอันหนึ่งอันเดียวกันทางศีลธรรมของชุมชน เป็นการวางรากฐานทางศีลธรรมทางสังคมอันเป็นส่วนรวมโดยตรงเพื่อให้สังคมดำเนินไปสู่เป้าหมายอันพึงประสงค์ของสังคมแห่งเมตตากรุณาเอื้ออาทร ช่วยเหลือกัน แบ่งปันน้ำใจ บนฐานแห่งผลสัมฤทธิ์ คุณค่าและประโยชน์ 3 ประการด้วยกัน คือ ชีวิตตนเอง ชีวิตคนอื่นและการดำรงชีวิตอยู่ในสังคมรวมกัน
Article Details
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสาร สักทอง : วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ สถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลับราชภัฏกำแพงเพชร
ข้อคิดเห็นใดๆ ที่ปรากฎในวารสารเป็นวรรณกรรมของผู้เขียนโดยเฉพาะ ซึ่งมหาวิทยาลัยราชภัฏกำแพงเพชรและบรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย
เอกสารอ้างอิง
Division of Religious Studies, Ministry of Education. (1999). Ethical Study Guide. Bangkok : Religion.
Phra Kriangkrai, Wudhothot (Suwankam). (2014). The study of principles for employers and employees. Master's thesis, Master of Arts, Graduate School Mahachulalongkornrajavidyalaya University.
Phradhammakosarn (Prayoon Thammachitto). (2006). Buddhist Method of Management. Bangkok : Mahachulalongkornrajavidyalaya.
Phradhammapitaka (P.A. Payutto). (1999). Buddhism, people and society development. Bangkok : Religion.
______. (2000). Buddhist Dictionary Dharma edition. Bangkok : Mahachulalongkornrajavidyalaya University
Phraphromkunaporn (P.A.Payutto). (2004). Life Charter Buddhist ethics for a good life. Nakhon Pathom : Rakangthong.
Mahachulalongkornrajavidyalaya University. (1996). Thai Buddhist Scriptures, Mahachulalongkornrajavidyalaya. Bangkok : Mahachulalongkornrajavidyalaya University.
Wiratnipawan, W. (2009). Concepts and meanings of administration and management. Bangkok : Sukhothai Thammathirat Open University.
Refinedprasert, S. (2010). Executive Leadership By applying according to the Sappurisadhamma 7: a case study of True Corporation Public Company Limited. Master of Buddhist thesis College Mahachulalongkornrajavidyalaya University.
