การวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมในการบริหารสถานศึกษาเอกชน โดยใช้การบริหารแบบสมดุล : กรณีศึกษาโรงเรียนกาญจนะวิทยา จังหวัดชลบุรี

Main Article Content

หทัยวรรณ วิศวกุลวาณิช
ภารดี อนันต์นาวี
สุรีพร อนุศาสนนันท์

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อประยุกต์เทคนิคการบริหารแบบสมดุล (Balanced Scorecard) มาใช้ในการบริหารจัดการศึกษาของโรงเรียน เพื่อค้นหากระบวนการบริหารแบบสมดุลที่เหมาะสมกับการบริหารจัดการศึกษาของโรงเรียน และเพื่อประเมินผลของการบริหารงานแบบสมดุล ในการบริหารจัดการศึกษาของโรงเรียน เทคนิคที่ใช้ในการวิจัยเป็นการวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม ( Participatory Action Research : PAR) กระบวนการวิจัยมี  5 ระยะ  ได้แก่ 1) ระยะเตรียมการวิจัย 2) ระยะการศึกษาปัญหาและความต้องการ        3) ระยะการจัดทำแผน 4) ระยะการนำแผนไปปฏิบัติและการติดตามผล และ 5) ระยะการประเมินผลการปฏิบัติงาน โดยมีกลุ่มผู้ให้ข้อมูลหลักที่มาจากตัวแทนของผู้ที่มีส่วนได้ส่วนเสีย จำนวน 32 คน ประกอบด้วย   รองผู้อำนวยการโรงเรียน 1 คน ตัวแทนครู 5 คน ตัวแทนกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน 3 คน ตัวแทนผู้ปกครอง 10 คน ตัวแทนนักเรียน 10 คน และตัวแทนชุมชน 3 คน ทีมผู้วิจัยนำข้อมูลที่ได้ทั้งหมดในแต่ละรอบมาวิเคราะห์ด้วยเทคนิคการประชุมระดมพลังสมอง (Brain Storming)   ผลการวิจัยพบว่า การประยุกต์เทคนิคการบริหารแบบสมดุล มาใช้ในการบริหารจัดการศึกษาของโรงเรียนที่เหมาะสมมี 4 มุมมอง ได้แก่  มุมมองด้านนักเรียน มุมมองด้านกระบวนการภายใน  มุมมองด้านการเรียนรู้และพัฒนา  และมุมมองด้านงบประมาณและทรัพยากร ส่วนกระบวนการบริหารแบบสมดุลที่เหมาะสมกับการบริหารจัดการศึกษาของโรงเรียน หลังจากจัดเตรียมความพร้อมแล้วมี 10 ขั้นตอนได้แก่ 1) เตรียมทีมงาน 2) วิเคราะห์สภาพของโรงเรียน 3) ประชุมเชิงปฏิบัติการ 4) จัดทำแผนที่กลยุทธ์ 5) การจัดทำ Scorecard 6) การจัดทำและทบทวนตัวชี้วัด 7) กำหนดหน่วยงานรับผิดชอบ 8 ) จัดทำรายละเอียดตัวชี้วัด 9)จัดทำกลยุทธ์ในการปฏิบัติ และ10) การนำแผนสู่การปฏิบัติ ส่วนประเมินผลการบริหารแบบสมดุลในการบริหารจัดการศึกษา โรงเรียนกาญจนะวิทยา พบว่า สามารถดำเนินงานที่ส่งผลให้ตัวชี้วัด (KPI) ประสบความสำเร็จ 28 ตัวชี้วัด การดำเนินการสูงกว่าเป้าหมายทุกตัวชี้วัด และพบปัจจัยแห่งความสำเร็จ 4 ประการ คือ 1) ภาวะผู้นำของผู้บริหาร 2) ทักษะทางการบริหาร 3) กระบวนการพัฒนาแบบมีส่วนร่วม PAOR ที่เป็นพลวัติ  (Dynamic) และ 4) การพัฒนาที่เป็นระบบมีความต่อเนื่องและยั่งยืน โดยทุกกระบวนการเกิดจากการมีส่วนร่วมของผู้ที่เกี่ยวข้อง ส่งผลให้ผู้เรียนมีคุณภาพตามมาตรฐานการศึกษา

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย (Research Articles)

เอกสารอ้างอิง

กลุ่มนโยบายและแผน สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาลพบุรี เขต 1. (2556). คู่มือการจัดทำระบบติดตามประเมินผล และรายงาน ภายใต้กรอบ Balanced Scorecard. ลพบุรี : สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาลพบุรี เขต 1.
เกริกยศ ชลายนเดชะ. (2556). การนำกลยุทธ์ไปสู่การปฏิบัติ. วันที่ค้นข้อมูล 19 มกราคม 2557 เข้าถึงได้จาก http://www.stou.ac.th/schools.
ไชยวัฒน์ พุทธานุ. (2550). บทบาทผู้ปกครอง. วันที่ค้นข้อมูล 10 ธันวาคม 2551 เข้าถึงได้จาก http://gotoknow.org/blog/kpss/135768.
ประเวศ วะสี. (2541). การปฏิรูปการศึกษายกเครื่องทางปัญญาทางสมองแห่งความหายนะ. กรุงเทพมหานคร: มูลนิธิสดศรี-สฤษดิ์วงศ์.
________. (2555) “จุดเปลี่ยนมหาวิทยาลัยไทย-จุดเปลี่ยนประเทศไทย” ใน โพสต์ทูเดย์ ปีที่ 10 ฉบับที่ 3463 ประจำวันที่ 31 กรกฏาคม 2555 หน้า 2 สาขาวิชาการบริหารการศึกษา. บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยราชภัฎเชียงราย.
พิชัย เสงี่ยมจิตต์. (2542). การจัดระบบบริหารงานเฉพาะด้านในสถานศึกษา เอกสารการสอนการวัดระบบงานเฉพาะด้านในสถานศึกษา. อุบลราชธานี : สถาบันราชภัฏอุบลราชธานี.
พันธ์ทิพย์ รามสูตร. (2540). การวิจัยเชิงปฏิบัติการอย่างมีส่วนร่วม. กรุงเทพฯ: สถาบันพัฒนาการสาธารณสุขอาเซียน มหาวิทยาลัยมหิดล.
รับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน), สำนักงาน. (2554). รายงานการประเมินคุณภาพภายนอก (พ.ศ. 2554-2558). กรุงเทพฯ : สำนักงานรับรองมาตรฐานและประเมินคุณภาพการศึกษา (องค์การมหาชน).
โรงเรียนกาญจนะวิทยา. (2555). รายงานประเมินตนเอง : SAR. ชลบุรี : โรงเรียนกาญจนะวิทยา.
วิชิตวงศ์ ณ ป้อมเพชร. ( 2553 ). ปฏิรูปการศึกษา แนวคิดและข้อเสนอแนะ. กรุงเทพฯ : วศิระ
วีระเดช เชื้อนาม. (2547). เขย่า Balanced Scorecard แล้วลงมือทำ ทีละขั้นตอน ตลอดแนว. กรุงเทพฯ :เฟื่องฟ้าพริ้นติ้ง.
สมโภชน์ เอี่มมสุภาษิต. (2540). การปรับพฤติกรรม. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์
Kemmis, S., & McTaggart, R. (1988). Participatory action research. In N. Denzin & Y. Lincoln (Eds.),Handbook of qualitative research. Thousand Oaks, CA: Sage.
Kaplan, R. S. and D.P. Norton (1996) The Balanced Scorecard: Translating Strategy into Action, Boston: HBS Press.