การศึกษาทัศนคติของประชาชนต่อศาสนาและการเปลี่ยนแปลงทางศาสนาในบริบทสังคมไทย

Main Article Content

เลิศพร อุดมพงษ์

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มุ่งสำรวจทัศนคติของประชาชนต่อศาสนาและการเปลี่ยนแปลงทางศาสนา เพื่อเป็นข้อมูลสำคัญแก่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการนำไปใช้กำหนดแนวทางการพัฒนาคุณภาพสังคมต่อไป ซึ่งเป็นการสำรวจภายใต้โครงการนานาชาติว่าด้วยการสำรวจด้านสังคม (ISSP) กลุ่มตัวอย่าง คือ ชาวไทยอายุ 18 ปีขึ้นไป จำนวน 1,535 ตัวอย่าง ที่ได้จากการสุ่มตัวอย่างแบบหลายขั้นตอน เครื่องมือวิจัย คือ แบบสอบถามเกี่ยวกับทัศนคติต่อศาสนาและการเปลี่ยนแปลงทางศาสนา จำนวน 39 ข้อ มีค่าความเที่ยงสัมประสิทธิ์แอลฟาของครอนบาคทั้งฉบับ เท่ากับ .77 วิเคราะห์ข้อมูล โดยใช้ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ยเลขคณิต และ ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ผลการศึกษา พบว่า กลุ่มตัวอย่างมีความเชื่อมั่นต่อองค์กรทางศาสนาในระดับ “เชื่อมั่นอย่างยิ่ง” สูงที่สุดเมื่อเปรียบเทียบกับองค์กรหลักอื่นทางสังคม กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่เห็นด้วยว่า ศาสนานำพาให้เกิดความสุขมากกว่าความขัดแย้ง


(ร้อยละ 50.5) องค์กรทางศาสนามีอำนาจในสังคมในระดับปานกลาง (ร้อยละ 35.9) น่าจะยอมรับได้หากบุคคลต่างศาสนาหรือมีมุมมองทางศาสนาต่างจากตนเองมากๆ มาแต่งงานกับญาติ (ร้อยละ 44.3) ส่วนใหญ่เข้าร่วม


ในกิจกรรมทางศาสนาหลายครั้งต่อปี (ร้อยละ 31.9) ศาสนาไม่เป็นอุปสรรคต่อความเท่าเทียมกันระหว่างหญิงและชาย (ร้อยละ 40.3) และ หากมีการออกกฎหมายที่ขัดแย้งกับหลักการและคำสอนทางศาสนาที่นับถือแล้วคนส่วนใหญ่มีแนวโน้มที่จะปฏิบัติตามหลักศาสนามากกว่าที่จะปฏิบัติตามกฎหมายนั้น (ร้อยละ 52.5) นอกจากนี้ กลุ่มตัวอย่างส่วนใหญ่มีทัศนคติทางบวกต่อผู้นับถือศาสนาพุทธมากที่สุด (ร้อยละ 57.4) และ มีทัศนคติทางบวกต่อกลุ่มผู้ที่เชื่อว่าไม่มีพระเจ้าหรือมีความเชื่อทางศาสนาน้อยที่สุด (ร้อยละ 21.1)

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย (Research Articles)

เอกสารอ้างอิง

ISSP Research Group. (2020). International Social Survey Programme: Religion IV-ISSP 2018. GESIS Data Archive, Cologne. ZA7570 Data file Version 2.1.0, https://doi.org/10.4232/1.13629.

Mamout, A. (2014). Separation between the State and the Church : Concepts of Legal Philosophy and Public Law. Bangkok : October Press. [In Thai]

Narajettho, Y. & Thonginjan, J. (2019). Coexistence of Peoples in Multicultural Societies of Thailand. Mahachula Academic Journal, 7(1), 102-118. [In Thai]

National Statistical Office. (2014). The 2014 survey on conditions of society, culture and mental health (Thai happiness). Bangkok : Statistical Forecasting Division. [In Thai]

National Statistical Office. (2018). The 2018 survey on conditions of society, culture and mental health. Bangkok : Statistical Forecasting Division. [In Thai]

Office of the Royal Society. (2013). Thai Dictionary of Royal Institute Edition B.E. 2554. (2 nd ed.). Bangkok : The Royal Institute. [In Thai]

Panpaisan, P. (2020). A Comparative Study and Analysis on the Using of Orthodox Christianity as a Political tool in Russia during the Empire and the Russian Federation. Bachelor of Arts, Thammasat University. [In Thai]

Parkaw, P. & Chirawatkul, S. (2008). Happy, Sadness and Mental Status of Male Homosexuals in Isan Community. Journal of the Psychiatric Association of Thailand, 53(4), 377-391. [In Thai]

Phantharangsi, S. (2006). Comparative Religions. (10 th ed.). Bangkok : Mental Health. [In Thai]

Temcharoenkit, S. (2018). Beliefs in Heaven and Hell on Crime Rates in Thailand. Journal of Criminology and Forensic Science, 4(2), 53-66. [In Thai]

ThaiPBS. (2018, January 29). The survey found more than 1.1 billion non-religious people around the world. [Online]. Available : https://news.thaipbs.or.th/content/269750 [2022, February 3]. [In Thai]