หลักธรรมในการพัฒนาจิตใจของผู้ต้องขัง ในทัณฑสถานหญิงเชียงใหม่

บทคัดย่อ

     การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาหลักธรรมในการพัฒนาจิตใจของผู้ต้องขังหญิง 2) เพื่อศึกษาความต้องการพัฒนาจิตใจของผู้ต้องขังหญิง และ 3) เพื่อแสวงหาแนวทางพัฒนาจิตใจของผู้ต้องขังหญิง ประชากรที่ศึกษาเป็นผู้ต้องขังหญิง 1,151 คน โดยการสุ่มอย่างง่าย ซึ่งได้ใช้สูตรการคำนวณขนาดจำนวนตัวอย่าง ของ Taro Yamane ได้กลุ่มตัวอย่าง จำนวน 297 คน เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บรวบรวมข้อมูล คือ 1) แบบสัมภาษณ์มีโครงสร้าง ทำการสัมภาษณ์ผู้เชี่ยวชาญทางพุทธศาสนา ใช้การวิเคราะห์เนื้อหา และ 2) แบบสอบถาม เก็บข้อมูลกับผู้ต้องขังหญิง วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน
     ผลการวิจัยพบว่า 1) หลักธรรมที่เหมาะสมสำหรับการพัฒนาจิตใจของผู้ต้องขังหญิง ได้แก่ เบญจศีล เบญจธรรม หิริโอตัปปะ กฎแห่งกรรม ฆราวาสธรรม ขันติ พรหมวิหาร พละ สังคหวัตถุ อบายมุข กรรมฐาน ปัญญา อริยสัจ 4 2) ผู้ต้องขังหญิง มีความต้องการในการพัฒนาการควบคุมสติปัญญา พฤติกรรมในการดำเนินชีวิต และการปลูกฝังความตระหนักรู้บาป บุญ คุณ โทษ และ 3) แนวทางพัฒนาจิตใจ ได้แก่ จัดกิจกรรมในการบำเพ็ญบุญบารมี นิมนต์พระภิกษุ อาจารย์มาสอนกรรมฐาน สอนธรรมศึกษา จัดห้องสำหรับการนั่งสมาธิ ปรับกระบวนความคิดให้เห็นคุณค่าของตนเอง จากการวิจัยในครั้งนี้มีประโยชน์ในการยกระดับจิตใจของผู้ต้องขังหญิงให้เห็นคุณค่าของตนเองโดยการอาศัยพุทธธรรมเป็นเครื่องขัดเกลาจิตใจ และได้แนวทางในการจัดกิจกรรมทางพระพุทธศาสนาเพื่อพัฒนาจิตใจไม่ให้หม่นหมองในสิ่งที่ผิดพลาดที่ผ่านมา