จากบ้านสู่ห้องเรียน: การอบรมเลี้ยงดูและพัฒนาเด็กปฐมวัยในบริบทความหลากหลายทางวัฒนธรรมของไทย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) วิเคราะห์อิทธิพลวัฒนธรรมต่อการเลี้ยงดูและพัฒนาเด็กปฐมวัย 2) เสนอแนวทางเชื่อมบ้านกับโรงเรียนในการอบรมเลี้ยงดูและพัฒนาเด็กปฐมวัยในบริบทของความหลากหลายทางวัฒนธรรมไทยให้เกิดความครอบคลุม เท่าเทียม และยั่งยืนในสังคม บทความได้นำเสนอกรอบแนวคิดจากทฤษฎีพัฒนาการเด็ก ทฤษฎีระบบนิเวศของ Bronfenbrenner และแนวคิดการศึกษาพหุวัฒนธรรม อธิบายบทบาทของวัฒนธรรมต่อการอบรมเลี้ยงดูเด็กในแต่ละบริบท เช่น ชาติพันธุ์ ศาสนา ภาษาและประเพณีท้องถิ่นตลอดจนแนวปฏิบัติในการสร้างความร่วมมือระหว่างบ้านกับโรงเรียน เช่น การออกแบบกิจกรรมการเรียนรู้ที่สะท้อนวัฒนธรรม การสื่อสารกับครอบครัวอย่างเข้าใจบริบททางวัฒนธรรม และการพัฒนาศักยภาพของครูด้านการจัดการเรียนรู้ที่ตอบรับความหลากหลาย
จากการศึกษาพบว่า วัฒนธรรมมีอิทธิพลต่อการเลี้ยงดูและพัฒนาเด็กปฐมวัยในด้านชาติพันธุ์ ศาสนา ภาษาและประเพณีท้องถิ่น โดยส่งผลต่อรูปแบบการเลี้ยงดูและประสบการณ์เรียนรู้ของเด็ก นอกจากนี้การส่งเสริมความร่วมมือระหว่างบ้านกับโรงเรียน การออกแบบกิจกรรมที่สะท้อนวัฒนธรรม การสื่อสารกับครอบครัวอย่างเข้าใจบริบท และการพัฒนาศักยภาพครูด้านพหุวัฒนธรรม เป็นกลยุทธ์สำคัญในการสร้างระบบการศึกษาปฐมวัยที่ครอบคลุม เท่าเทียมและยั่งยืน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ประกาศลิขสิทธิ์จะปรากฏในเกี่ยวกับวารสาร ควรอธิบายสำหรับผู้อ่านและผู้เขียนว่าเจ้าของลิขสิทธิ์เป็นผู้เขียนวารสารหรือบุคคลที่สาม ควรรวมถึงข้อตกลงการอนุญาตเพิ่มเติม (เช่นใบอนุญาตครีเอทีฟคอมมอนส์) ที่ให้สิทธิ์แก่ผู้อ่าน (ดูตัวอย่าง) และควรให้วิธีการรักษาความปลอดภัยหากจำเป็นสำหรับการใช้เนื้อหาของวารสาร
เอกสารอ้างอิง
กุลวดี สถิรอัศวรัตน์. (2564). การจัดการศึกษาที่ตอบสนองความหลากหลายทางวัฒนธรรม.
สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
คธาวุฒิ พิพิธธนวงศ์. (2561). วัฒนธรรมกับการพัฒนาเด็ก: บริบทของชาติพันธุ์ไทยในพื้นที่สูง.
สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
จงจิตต์ ฤทธิรงค์และสุภรต์ จรัสสิทธิ์. (2557). สถานเลี้ยงเด็กในบริบทสังคมเมือง: พัฒนาการเพื่อความ
มั่นคงของชาติ. นครปฐม: สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล.
ชัยพัฒน์ สุทธิวิริยะกุล. (2565). วัฒนธรรมกับการจัดการศึกษาในสังคมพหุวัฒนธรรม. สำนักพิมพ์
แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
นงเยาว์ เนาวรัตน์ นันท์นภัส แสงฮอง ทองเหรียญ อินต๊ะพิงค์ วสันต์ สรรพสุข พิสิษฏ์ นาสี ธนพงษ์ หมื่นแสน
ชลียา ทาแกง และไพศาล ขัติธิ. (2562). การพัฒนาหลักสูตรพหุวัฒนธรรมศึกษาสำหรับเด็กปฐมวัยใน
พื้นที่ชายขอบ. รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์. สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ.
Baumrind, D. (1991). The influence of parenting style on adolescent competence and
substance use. Journal of Early Adolescence, 11(1), 56–95.
Baquedano-López, P., Alexander, R. A., & Hernández, S. J. (2013). Equity issues in parental and
community involvement in schools. Review of Research in Education, 37(1), 149–182.
สืบค้น 16 มิถุนายน 2568. จาก https://doi.org/10.3102/0091732X12459718
Banks, J. A. (2006). Cultural diversity and education: Foundations, curriculum, and teaching
(5th ed.). Pearson Education.
________. (2015). Cultural diversity and education: Foundations, curriculum, and teaching
(6th ed.). Routledge.
Bronfenbrenner, U. (1979). The ecology of human development: Experiments by
nature and design. Harvard University Press.
Epstein, J. L. (2001). School, family, and community partnerships: Preparing
educators and improving schools. Westview Press.
Erikson, E. H. (1963). Childhood and society (2nd ed.). W. W. Norton.
IOM Thailand. (2019). Migrant children and access to education in Thailand: A
qualitative study International Organization for Migration.
Gay, G. (2010). Culturally responsive teaching: Theory, research, and practice (2nd ed.).
Teachers College Press.
________. (2018). Culturally Responsive Teaching: Theory, Research, and Practice
(3rd ed.). Teachers College Press.
Ladson-Billings, G. (1995). Toward a theory of culturally relevant pedagogy.
American Educational Research Journal, 32(3), 465–491.
________. (2009). The dreamkeepers: Successful teachers of African American children
(2nd ed.). Jossey-Bass.
Moll, L. C., Amanti, C., Neff, D., & González, N. (1992). Funds of knowledge for
teaching: Using a qualitative approach to connect homes and classrooms. Theory into
Practice, 31(2), 132– 141.
National Statistical Office (Thailand). (2024). Statistical Yearbook Thailand 2024.
National Statistical Office. สืบค้น 15 มิถุนายน 2568. จาก https://www.nso.go.th/public/e-book/Statistical-Yearbook/SYB- 2024_webPage/Page_SYB_EN.html
Nieto, S. (2010). The light in their eyes: Creating multicultural learning communities
(10th Anniversary ed.). Teachers College Press.
________. (2010). Language, culture, and teaching: Critical perspectives (2nd ed.). Routledge.
Piaget, J. (1952). The origins of intelligence in children. International Universities Press.
Rogoff, B. (2003). The Cultural Nature of Human Development. Oxford University Press.
Srisompob, J., & Panyasak, P. (2018). Local culture and Islamic education in Southern
Thailand. Journal of Islamic Studies, 29(2), 190–206.
UNESCO. (2017). Multicultural Education in Asia-Pacific: Practice and Trends. UNESCO
Asia-Pacific Regional Bureau for Education.
UNESCO Bangkok. (2014). Teaching and learning in multilingual classrooms: A guide for teachers.
UNICEF Thailand. (2024, November 4). Press release: UNICEF commends the Royal Thai
Government’s resolution to accelerate nationality for stateless children. UNICEF
Thailand. สืบค้น 15 มิถุนายน 2568. จาก https://www.unicef.org/thailand/pressreleases/ unicef-commends-royal-thai-governments-resolution-accelerate-nationality-stateless
Villegas, A. M., & Lucas, T. (2002). Educating culturally responsive teachers: A coherent
approach. SUNY Press.
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes.
Harvard University Press.
Wood, E. (2013). Play, learning and the early childhood curriculum (2nd ed.). SAGE Publications.
