ปัญหากฎหมายเกี่ยวกับที่ดินที่มีหนังสือรับรองการทำประโยชน์

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพมีวัตถุประสงค์ คือ 1) เพื่อศึกษาหลักการ แนวคิด ทฤษฎีสิทธิครอบครอง และที่ดินที่มีหนังสือรับรองการทำประโยชน์ 2) เพื่อสภาพปัญหา วิเคราะห์ปัญหา ข้อจำกัดของกฎหมาย เกี่ยวกับที่ดินที่มีหนังสือรับรองการทำประโยชน์ 3) เพื่อศึกษาและเปรียบเทียบกฎหมายเกี่ยวกับสิทธิครอบครองที่มีหนังสือรับรองการทำประโยชน์ของไทยกับประเทศออสเตรเลียและประเทศสิงคโปร์ และ 4) เพื่อศึกษาแนวทางปรับปรุงแก้ไข และพัฒนากฎหมายเกี่ยวกับที่ดินที่มีหนังสือรับรองการทำประโยชน์    

ผลการศึกษาวิจัยพบว่า ประมวลกฎหมายที่ดินมิได้บัญญัติรับรองสถานะสิทธิของผู้ถือหนังสือรับรองการทำประโยชน์ไว้อย่างชัดเจน ส่งผลให้ผู้ครอบครองมีเพียงสิทธิครอบครองมิใช่กรรมสิทธิ์โดยสมบูรณ์ และยังพบปัญหาเกี่ยวกับการโอนสิทธิครอบครอง ซึ่งสามารถกระทำได้ทั้งโดยการจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่และโดยการส่งมอบการครอบครองตามข้อเท็จจริงอันก่อให้เกิดความไม่แน่นอนทางกฎหมาย โดยผู้รับโอนตามข้อเท็จจริงอาจมีสิทธิเหนือกว่าผู้รับโอนทางทะเบียน ในบางกรณีส่งผลกระทบต่อความน่าเชื่อถือของระบบทะเบียนที่ดิน การตรวจสอบสิทธิ และก่อให้เกิดข้อพิพาทระหว่างเอกชน นอกจากนี้ ยังมีปัญหาเกี่ยวกับการแย่งการครอบครอง และระยะเวลาการใช้สิทธิฟ้องคดีเพื่อเรียกคืนการครอบครอง ซึ่งหลักเกณฑ์ตามกฎหมายในปัจจุบันยังไม่สอดคล้องกับสภาพข้อเท็จจริงในทางปฏิบัติ ซึ่งก่อให้เกิดความไม่เป็นธรรมแก่ผู้ครอบครองโดยสุจริต