การพัฒนาทักษะและโอกาสการประกอบอาชีพสำหรับผู้สูงอายุตำบลหนองงูเหลือม โดยใช้ การจัดดอกไม้สดและดอกไม้ประดิษฐ์และการผูกผ้าในงานพิธีการไทยเป็นฐาน

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาระดับพฤติกรรมการมีส่วนร่วมของผู้สูงอายุในการจัดงานพิธีการต่าง ๆ ในชุมชน 2) ศึกษาความต้องการของผู้สูงอายุในการประกอบอาชีพด้านการจัดดอกไม้สด ดอกไม้ประดิษฐ์ และการผูกผ้า ในงานพิธีการไทยในพื้นที่ตำบลหนองงูเหลือม อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดนครราชสีมา และ 3) วิเคราะห์ความพึงพอใจของผู้สูงอายุต่อกิจกรรมการฝึกทักษะอาชีพที่ส่งผลต่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุ โดยพิจารณา 3 ด้าน ได้แก่ ด้านสุขภาพจิต ด้านสุขภาพกาย และความสามารถในการประกอบอาชีพสร้างรายได้ การวิจัยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสาน โดยดำเนินการวิจัยเชิงปริมาณและเชิงคุณภาพควบคู่กัน กลุ่มตัวอย่างเชิงปริมาณคือ ผู้สูงอายุจำนวน 329 คน เครื่องมือวิจัยประกอบด้วยแบบสอบถาม แบบสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง และการสนทนากลุ่ม กลุ่มผู้ให้ข้อมูลเชิงคุณภาพ ได้แก่ คณะกรรมการชมรมผู้สูงอายุตำบลหนองงูเหลือม จำนวน 20 คน กลุ่มผู้สูงอายุที่เข้าร่วมการฝึกทักษะอาชีพ จำนวน 40 คน และกลุ่มผู้สูงอายุที่ตอบแบบสอบถามความพึงพอใจ จำนวน 50 คน ทั้งนี้ กระบวนการวิจัยใช้การวิจัยเชิงปฏิบัติการ แบบมีส่วนร่วม

   ผลการศึกษาพบว่า (1) ระดับพฤติกรรมการมีส่วนร่วมของผู้สูงอายุในการจัดงานพิธีการต่าง ๆ ในชุมชนโดยภาพรวมอยู่ในระดับมาก โดยด้านการให้ความร่วมมือในการทำกิจกรรมมีค่าเฉลี่ยสูงสุด (2) ผลการศึกษาความต้องการ และการดำเนินกิจกรรมฝึกทักษะแสดงให้เห็นว่าผู้สูงอายุมีความต้องการประกอบอาชีพด้านการจัดดอกไม้และการผูกผ้า            และสามารถพัฒนาทักษะดังกล่าวไปใช้ในการช่วยงานพิธีการของชุมชน รวมทั้งต่อยอดเป็นอาชีพเสริมและช่วยลดค่าใช้จ่ายของครัวเรือนและชุมชน (3) ระดับความพึงพอใจและคุณภาพชีวิตของผู้สูงอายุภายหลังเข้าร่วมกิจกรรมโดยภาพรวม อยู่ในระดับมากที่สุด โดยด้านสุขภาพจิตมีค่าเฉลี่ยสูงสุด รองลงมาคือ ด้านสุขภาพกาย และด้านความสามารถในการประกอบอาชีพ สะท้อนว่ากิจกรรมฝึกทักษะช่วยส่งเสริมการมีส่วนร่วม ความสุข และโอกาสในการสร้างรายได้ของผู้สูงอายุในชุมชน      ได้อย่างเหมาะสม