The Role of Rama-V and the Education of the Thai Sangha
Keywords:
King Rama 5, education, Thai’s SanghaAbstract
King Chulalongkorn, His Majesty He is one of the Thai monarchs who plays an important role in the country. During his reign, there was turmoil caused by war, which led to the colonization of several countries. Many countries around the world are attempting to build their countries so that they might be rich. The key to the country's development is education. King Chulalongkorn, His Majesty He appointed him Archbishop of Buddhism as the nation's leader. As a result, one of His Highness' royal obligations is to care for and encourage the Sangha's education. By assigning royal property to the King in educational management, the King has taken a royal initiative to extend education so that all citizens of the country might learn equitably, with monks serving as educational leaders. Because it will be beneficial to education if the people of the country have both knowledge and virtue in accordance with royal aspirations while adhering to Buddhist teachings.
References
กรมศิลปากร. (2516). พระราชพงศาวดารฉบับพระราชหัตถเลขา. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์คลังวิทยา.
กฤษณา เกษมศิลป์. (2525). นาลันทาแห่งกรุงสยาม. กรุงเทพฯ: มูลนิธิศิษย์มหาธาตุยุวราชรังสฤษฏ์.
ไกรฤกษ์ นานา. (2563). “นโยบายกันชน” ของรัชกาลที่ 5 มีจริงหรือ? ทำไมต้องมี? (ตอนที่ 1 ประวัติความเป็นมา. สืบค้นเมื่อวันที่ 4 กรกฎาคม 2564, จาก https://www.silpa-mag.com/history/article _4931.
เฉลิม อยู่เวียงไชย. (2516). สมัยกรุงธนบุรี สมัยรัตนโกสินทร์ เอกสารนิเทศการศึกษา ฉบับที่ 131 หน่วยศึกษานิเทศก์ กรมการฝึกหัดครู. กรุงเทพฯ: คุรุสภา.
ชัย เรืองศิลป์. (2527). ประวัติศาสตร์ไทยด้านสังคม สมัย พ.ศ. 2352 – 2453. กรุงเทพฯ: มูลนิธิโครงการตำราสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์.
ดำรงราชานุภาพ, สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยา. (2461). ประวัติวัดมหาธาตุ. พระนคร: โสภณพิพรรฒธนากร.
ดำรงราชานุภาพ, สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยา. (2493). พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ 5. กรุงเทพฯ: กรมศิลปากร.
ดำรงราชานุภาพ, สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยา. (2514). ประชุมพระนิพนธ์เกี่ยวกับตำนานทางพุทธศาสนา.พระนคร: กรมศิลปากร.
นิพนธ์ สุขสวัสดิ์. (2521). วรรณคดีไทยเกี่ยวกับพุทธศาสนา. พิษณุโลก: มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
แน่งน้อย ติตติรานนท์. (2519). เสนาบดีกระทรวงธรรมการในระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรมหาวิทยาลัย.
พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว. (2510). พระราชดํารัสในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (พ.ศ. 2417-2453). อนุสรณ์ในงานพระราชทานเพลิงศพ ม.ร.ว.ทองเถา ทองแถม. กรุงเทพฯ: ธนาคารแห่งประเทศไทย.
พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว. (2511). เอกสารเรื่องจัดการศึกษาในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว. พิมพ์ในโอกาสครองราชย์ 100 ปี นับแต่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวครองราชย์. กรุงเทพฯ: คุรุสภา.
มหามกุฏราชวิทยาลัย. (2513). พุทธศาสนประวัติระหว่าง 2500 ปี ที่ล่วงแล้ว. พระนคร: มหามกุฏราชวิทยาลัย.
มหามกุฏราชวิทยาลัย. (2437). ธรรมจักษุ เล่ม 1 ตอนที่ 1-3. กรุงเทพฯ: มหามกุฏราชวิทยาลัย.
มหามกุฏราชวิทยาลัย. (2439). ธรรมจักษุ เล่ม 3, ตอนที่ 1-6. กรุงเทพฯ: มหามกุฏราชวิทยาลัย.
ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 13. (2439). เรื่องประกาศพระราชปรารภในการก่อพระฤกษ์สังฆกเสนาสน์. ราชวิทยาลัย (ลงวันที่ 20 กันยายน ร.ศ. 115).
วัดเบญจมบพิตรดุสิตวนาราม. (2512). ประวัติวัดเบญจมบพิตรดุสิตวนาราม. พิมพ์เป็นอนุสรณ์ในมหามงคลสมัยชนมายุครบ 5 รอบ สมเด็จพระวันรัตน กิตติโสภณเถระ.กรุงเทพฯ: ม.ป.ท.
วชิรญาณวโรรส, สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยา. (2514). ประมวลพระนิพนธ์พระราชหัตถเลขา-ลายพระหัตถ์.กรุงเทพฯ: ธนาคารศรีอยุธยาจํากัด.
วชิรญาณวโรรส, สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยา. (2514). ลายพระหัตถ์เกี่ยวกับการศึกษา. กรุงเทพฯ: มหามกุฏราชวิทยาลัย.
วุฒิชัย มูลศิลป์. (2514). การปฏิรูปการศึกษาในรัชกาลที่ 5. กรุงเทพฯ: สมาคมสังคมศาสตร์แห่งประเทศไทย.
วัยอาจ, เดวิด เค. (2509). คณะสงฆ์เป็นเครื่องยกฐานะในสังคมไทยโบราณ .วารสารศิลปากร, 10 (1), หน้า 41-52.
ศิริวรรณ อาษาศรี, รมิดา โภคสวัสดิ์. (2559). บทบาทพระสงฆ์ไทยภายใต้อำนาจรัฐ. สืบค้นเมื่อวันที่ 4 กรกฎาคม 2564, จาก https://www.matichon.co.th/prachachuen/news_126739.
สมบัติ จันทรวงศ์. (2522). พระญาจักรพรรดิราชในไตรภูมิพระร่วง : ข้อสังเกตบางประการเกี่ยวกับความหมายทางการเมือง. วารสารประวัติศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทร์วิโรฒ, 4(1), 1-17.
เสถียรโกเศศ. (2510). ชีวิตชาวไทยสมัยก่อน. พระนคร: สำนักพิมพ์บรรณาการ.
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2433). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 1/3 เล่ม 1 เรื่องลายพระหัตถกรมหมื่นสมมตอมรพันธ์ เรียนเจ้า พระยาภาสกรวงศ์ (ร.ศ. 109).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2433). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 1/5 เรื่องลายพระหัตถกรมหมื่นดำรงราชานุภาพ กราบบังคมทูลรัชกาล ที่ 5 ที่ 337 (ลงวันที่ 7 มกราคม ร.ศ. 109).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2433). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 5/1 เรื่องโรงเรียนพระปริยัติธรรม รายงานมหาธาตุวิทยาลัย จำนวนพระสงฆ์และสามเณรเล่าเรียนพระปริยัติธรรม (ร.ศ. 109).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2434). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 1/24 เรื่องหนังสือพระยาวุฒิการบดีรายงานการกรมศึกษาธิการ (ลงวันที่ 4 มีนาคม ร.ศ. 110).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2435). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 1/22 เรื่องหนังสือเจ้าพระยาภาสกรวงษ์กราบทูลกรมขุนสมมตอมรพันธ์ (ลงวันที่ 22 มิถุนายน ร.ศ. 111).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2435). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 5/2 เรื่องหนังสือเจ้าพระยาภาสกรวงษ์ กราบทูลกรมหมื่นสมมตอมรพันธ์ (ลงวันที่ 24 มิถุนายน ร.ศ. 111).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2435). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 5/2 เรื่องพระราชหัตถเลขาตอบเจ้าพระยาภาสกรวงศ์ ที่ 408/111 ศธ. 5 (ลงวันที่ 27 สิงหาคม ร.ศ. 111).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2435). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 5/2 ฎีกาที่ 1 เรื่องพระราชบัญญัติเป็นประเพณีสำหรับมหาธาตุวิทยาลัย (ร.ศ. 111).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2436). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 5/2 เรื่องหนังสือพระอินทรประสิทธิ์ศร ผู้ว่าราชการเมืองอินทรีย์กราบทูลกรมหมื่นดำรงราชานุภาพ (ลงวันที่ 26 มีนาคม ร.ศ. 112).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2438). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 5/4 เรื่องรายงานของพระธรรมไตรโลกาจารย์ นายกของมหามกุฏราชวิทยาลัย รายงานกิจการมหามกุฏราชวิทยาลัย ในรอบปีที่ 2 ร.ศ. (114).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2439). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 5/6 เรื่องหนังสือเจ้าพระยาภาสกรวงศ์ เสนาบดีกระทรวงธรรมการกราบทูลกรมหมื่นสมมตอมรพันธ์ราชเลขาธิการ ที่ 77/4797 (ลงวันที่ 13 ตุลาคม ร.ศ. 115).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2441). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 2/3 เรื่องรายงานความเห็นพระยาวิสุทธิสุริยศักดิ์ ที่จะจัดการศึกษา ของนักเรียนสยามให้เจริญขึ้นกว่าแต่ก่อน (วันที่ 8 เมษายน ร.ศ. 117).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2441). เอกสารรัชกาลที่ 5 เรื่องพระราชหัตถเลขาพระราชทานสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรส (ลงวันที่ 24 กรกฎาคม ร.ศ. 117).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2441). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 12/7 เล่ม 1 เรื่องรายงานการประชุมพิเศษ (วันที่ 26 กันยายน ร.ศ. 117).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2442). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 5/9 เรื่องลิขิตสมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์วัดราชบูรณะ (ลงวันที่ 27 ตุลาคม ร.ศ. 118.).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2443). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 1/25 เล่ม 3 เรื่องเบ็ดเสร็จกระทรวงศึกษาธิการ หนังสือเจ้าพระยาภาสกรวงษ์ (ลงวันที่ 9 กรกฎาคม ร.ศ. 119).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2444). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 3/4 เรื่องพระราชหัตถเลขาถึงเจ้าพระยาภาสกรวงศ์ (ลงวันที่ 14 กุมภาพันธ์ ร.ศ. 120).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2444). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 3/4 เรื่องหนังสือกราบบังคมทูลของกรมหมื่นเทวศรวงษ์ (ลงวันที่ 25 กุมภาพันธ์ ร.ศ. 120).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (ม.ป.ป.). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 6/56 เล่ม 5 เรื่องวัดเบญจมบพิตร (ไม่ระบุวันที่และผู้รับ).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (ม.ป.ป.). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 6/64 เรื่องตั้งหอพุทธสาสนะสังคหะ (ไม่ระบุวันที่และผู้รับ).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2451). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 6/113 เรื่องพระราชหัตถเลขาของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (ลงวันที่ 5 มีนาคม ร.ศ. 127).
หอจดหมายเหตุแห่งชาติ. (2451). เอกสารรัชกาลที่ 5 ศ. 6/112 เรื่องพระราชหัตถเลขาถึงพระธรรมวโรดม (ลงวันที่ 3 กรฎาคม ร.ศ. 127).
ห้องสมุดวชิรญาณ. (2379). หมายรับสั่งรัชกาลที่ 3 จ.ศ. 1198 เลขที่ 1 ตอนที่ 1 เรื่องประชุมพระราชาคณะ.
ห้องสมุดวชิรญาณ. (2387). หมายรับสั่งรัชกาลที่ 3 จ.ศ. 1206 เลขที่ 10 มัดที่ 7 ตอนที่ 8 เรื่องจัดเสื่อปูในพระที่นั่งดุสิตให้พระเรียนปริยัติธรรม.
ห้องสมุดวชิรญาณ. (2387). หมายรับสั่งรัชกาลที่ 3 จ.ศ. 1206 เทศนาปฐมสมโพธิ เลขที่ 6 ตอนที่ 25 เรื่องต้มน้ำร้อนถวายพระสงฆ์ที่มาเรียนพระปริยัติธรรมบนพระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท.
ห้องสมุดวชิรญาณ.(2394). หมายรับสั่งรัชกาลที่ 3 จ.ศ. 1213 ประกาศวันมหาสงกรานต์ เลขที่ 32 ตอนที่ 6
ห้องสมุดวชิรญาณ. (2403). หมายรับสั่งรัชกาลที่ 4 จ.ศ. 1222 เลขที่ 31 ตอนที่ 10 เรื่องพระราชทานเพลิงศพเจ้าราชวงศ์ลำพูน.
อศิน รพีพัฒน์ แปลโดย ม.ร.ว.ประกายทอง สิริสุข และพรรณี สรงบุญมี. (2521). สังคมไทยสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น พ.ศ. 2325-2416. พระนคร:พิฆเณศ.
อารีย์ สหชาติโกสีห์. (2522). วรรณคดีเกี่ยวกับพุทธศาสนาสมัยสุโขทัย. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยศรีนครินทร์วิโรฒ.
อุษา ชัยโชณิชย์. (2526). การจัดการศึกษาของคณะสงฆ์ไทยในระยะปี พ.ศ. 2432-2490. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยหน้า.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2022 PAṆIDHĀNA JOURNAL
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
Copyright of article published in Panidhana Journal is owned by "Panidhana" and its licensors
You may request permission to use the copyright materials on this website by writing to journalphilrecmu@gmail.com
