สุขภาวะ อัตลักษณ์ และการบริหารจัดการกลุ่มเพื่อพัฒนาผลิตภัณฑ์จากผ้าย้อมสีธรรมชาติ วิสาหกิจชุมชนทอผ้าร้อยรักษ์ จังหวัดร้อยเอ็ด

บทคัดย่อ

การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่ออธิบาย 1) ภาวะสุขภาวะกลุ่มวิสาหกิจชุมชนทอผ้าร้อยรักษ์ 2) อัตลักษณ์ของชุมชนในการพัฒนาผลิตภัณฑ์ของกลุ่มวิสาหกิจชุมชนทอผ้าร้อยรักษ์ และ 3) รูปแบบการบริหารกลุ่มวิสาหกิจชุมชนทอผ้าร้อยรักษ์ โดยใช้วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพด้วยการเก็บข้อมูลจากการสัมภาษณ์กับสมาชิกวิสาหกิจชุมชน ร้อยรักษ์ จำนวน 10 คน และการสนทนากลุ่มกับผู้นำชุมชน ปราชญ์ชาวบ้าน ผู้แทนชุมชน เด็กและเยาวชน จำนวน 8 คน 

ผลการวิจัยพบว่า 1) ด้านสุขภาวะ สมาชิกกลุ่มวิสาหกิจชุมชนทอผ้าร้อยรักษ์มีอาการปวดเมื่อยกล้ามเนื้อ และอ่อนเพลียจากการทอผ้า (มิติสุขภาพกาย) อีกทั้งมีความกังวลเกี่ยวกับการรักษามาตรฐานสินค้าและการส่งมอบให้ตรงเวลา (มิติสุขภาพจิต) อย่างไรก็ดีสมาชิกได้นำหลักธรรมคำสอนมาใช้ในการทำงาน (มิติสุขภาวะ ทางจิตวิญญาณหรือปัญญา) และได้รับการสนับสนุนจากชุมชน (มิติสุขภาวะทางสังคม) 2) ด้านอัตลักษณ์ชุมชน  ชุมชนตั้งอยู่บริเวณคลองร่องนํ้าธรรมชาติที่มีหิน อยู่ในพื้นที่ทุ่งกุลาร้องไห้ และยังคงรักษาประเพณีฮีต 12  คลอง 14 ตลอดจนแสดงออกถึงความฮักแพงแบ่งปัน มีต้นสะแบง และผ้าลายขิดเป็นเอกลักษณ์ 3) ด้านการบริหารกลุ่มวิสาหกิจชุมชน กลุ่มฯ มีการกำหนดโครงสร้างองค์กร แต่จัดประชุมแบบที่ไม่เป็นทางการจัดทำบัญชีรายรับ รายจ่าย และผลิตตามคำสั่งซื้อโดยเปิดโอกาสให้ลูกค้าเลือกวัสดุและรูปแบบตามต้องการ ส่วนด้านการตลาด ยังเน้นการออกบูธเป็นหลัก และขาดทักษะในด้านการตลาดออนไลน์