Acupuncture Treatment with Rehabilitation of Stroke Patients: A Systematic Review

Main Article Content

Piyapron Pongprayoon
Pannee Banchonhattakit


Stroke is a global public health problem. Rehabilitation with acupuncture has been found to play an important role in reducing complications, preventing recurrence and encouraging patients to have a better quality of life. Therefore, the researcher is interested in this topic with the objective “Acupuncture Treatment with Rehabilitation of Stroke patients: A systematic review” to study the acupuncture as the rehabilitation in stroke patients.The research method  was a systematic review of literatures from electronic databases i.e. PubMed, Scopus, Cochrane and Embaes published in 2018-2022 according to the following  PICOS – Participant Stroke patients,  Acupuncture for stroke patients,  combined acupuncture (control group, comparison group), acupuncture and rehabilitation in stroke patients, and Study model Randomized controlled trial, Cohort study, Literature review. The quality of the articles was assessed based on bias consideration on measurement and sample selection. Result  A total of 585 preliminary searched articles were found. Papers with titles and abstracts matched to the study subject were then sieved for quality assessment. The finalized 74 articles with the most related to stroke, acupuncture plus rehabilitation were selected.Conclusion Stroke causes complications and chronic disability. The life quality of stroke patients would be improved if the rehabilitation using acupuncture could be applied consecutively.

Article Details



กรมการแพทย์แผนไทยและการแพทย์ทางเลือก. (2563). แนวทางการจัดบริการฝังเข็มโรคหลอดเลือดสมองระยะฟื้นฟู. (พิมพ์ครั้งที่1). กรุงเทพฯ : ร้านพุ่มทอง.

กมลทิพย์ หาญผดุงกิจ. (2552). การฝังเข็มกับการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง.เวชศาสตร์ฟื้นฟูสาร, 19(2), 37-42.

เขตสุขภาพที่ 12. (2562). CPG STROKE โรคหลอดเลือดสมอง, (21 มีนาคม 2565). สืบค้นจาก

เชษฐพงศ์ สัจจาผล. (2562). ประสิทธิผลของการฝังเข็มกับภาวะปวดกล้ามเนื้อและเยื่อผังผืดที่ไหล่, (30 มีนาคม 2565). สืบค้นจาก

บุญธรรม กิจปรีดาบริสุทธิ์. (2533). การวิจัย การวัดและประเมินผล. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์ศรีอนันต์.

พยุงศักดิ์ สุจิตวัฒนศักดิ์. (2564). ผลการฟื้นฟูสมรรถภาพผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองขาดเลือดด้วยวิธีฝังเข็มรักษา. วารสารการแพทย์ โรงพยาบาลศรีสะเกษ สุรินทร์ บุรีรัมย์, 36(1), 89-100.

สถาบันการแพทย์ฉุกเฉินแห่งชาติ. (2565). สถานการณ์และแนวโน้มสุขภาพและการแพทย์ฉุกเฉิน(ระดับโลกและประเทศไทย), (21 มีนาคม 2565). สืบค้นจาก

สถาบันประสาทวิทยาชมรมพยาบาลโรคระบบประสาทแห่งประเทศไทย. (2550). แนวทางการพยาบาลผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมองสำหรับพยาบาลทั่วไป ฉบับปรับปรุงครั้งที่ 1. ม.ป.ท.

เอื้อมพร สุ่มมาตย์ และอุมภิกา ซองเหล็กนอก. (2564). ประสิทธิผลของการฟื้นฟูสภาพโดยการกายภาพบำบัดร่วมกับการฝังเข็มต่อความสามารถในการประกอบกิจวัตรประจำวันของผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง: การศึกษาจากเหตุไปหาผลแบบย้อนหลัง.วารสารการแพทย์โรงพยาบาลอุดรธานี, 29(2), 260-270.

Amelia K Boehme , Charles Esenwa , Mitchell S V Elkind. (2017). Stroke risk factors, genetics and prevention.Circulation research, 120(3), 472-495.

Berthier, M.L. (2005). Poststroke Aphasia: Epidemiology, Pathophysiology and Treatment. Drug and Aging, 22(2), 163-182.

Chen, R., Ovibiagele, B. & Feng, W. (2017). Diabetes and Stroke:Epidemiology,

Pathophysiology,Pharmaceuticals and Outcomes. The American Journal of The Medical Sciences, 351(4), 380-386.

Flowers HL, Skoretz SA, Silver FL, Rochon E, Fang J, Flamand-Roze C, et al. (2016). Poststroke aphasia frequency, recovery, and outcomes: a systematic review and meta-analysis.National Library of Medicine, 97(12), 2188–2201.

Fu, L., Wang, F., Ma, Z., Zhang, J., Xiong, W., & Wang, L. (2022). Effect of Acupuncture and Rehabilitation Therapy on the Recovery of Neurological Function and Prognosis of Stroke Patients. Computational and Mathematical Methods in Medicine, 2(1),1-8.

Guo, X., & Cheng, B. J. J. o. H. E. (2022). Clinical Effects of Acupuncture for Stroke Patients Recovery. Journal of Healthcare Engineering, 2(1), 1-6.

Koleck M, Gana K, Lucot C, Darrigrand B, Mazaux JM, Glize B. (2017). Quality of life in aphasic patients 1 year after a first stroke. National Library of Medicine , 26(1), 45–54.

Li, L., Zhu, W., Lin, G., Chen, C., Tang, D., Lin, S., Li, W. (2019). Acupuncture with Rehabilitation in the Treatment of Ischemic Stroke Recovery: A Randomized Controlled Trial, (March 30, 2565.) Retrieved from

Lu, T., Wang, W., & Wang, Y. (2021). Improvement of Acupuncture Based on Smart Medical Care for Post-Stroke Hemiplegic Shoulder Pain and Upper Limb Motor Function. Journal of Healthcare Engineering, 1(1), 1-9.

Saban, K. L., & Hogan, N. S. (2012). Female caregivers of stroke survivors: coping and adapting to a life that once was. Journal of Neuroscience Nursing, 44(1), 2-14.

Schulz, R., & Eden, J. (Eds.). (2016). Families caring for an aging America. Washington, DC : National Academies Press.

Seesawang, J., & Thongtang, P. (2016). Post-Stroke Depression among Older Adult Stroke Survivors. Boromarajonani College of Nursing, Uttaradit Journal, 8(2), 73-8.

Shao, Y., Wang, P., Wang, Q., Yu, L., Zhang, L., & Wang, W. J. M. (2020). Eye-acupuncture with

rehabilitation therapy for stroke. National Library of Medicine, 99(18), 1-6.

Song, Y., Wang, X., & Schubert, F. (2021). Application of Wireless Dynamic Sleep Monitor in Acupuncture Treatment of Insomnia after Ischemic Stroke: A Retrospective Study. Evid Based Complement Alternat Med, 2021(4), 1-6.

Wang, J., Pei, J., Khiati, D., Fu, Q., Cui, X., Song, Y., Ma, Y. J. T. (2017). Acupuncture treatment on the motor area of the scalp for motor dysfunction in patients with ischemic stroke: study protocol for a randomized controlled trial. National Library of Medicine, 18(1), 1-11.

Yang, J.-P., Zhao, H., Du, Y.-Z., Ma, H.-W., Zhao, Q., Li, C., .Ban, H.-P. J. M. (2021). Study on quantitative diagnosis model of TCM syndromes of post-stroke depression based on combination of disease and syndrome. National Library of Medicine, 100(12), 1-9.

Zhang, Z.-Q., Li, K.-P., He, J., Jiang, L.-M., Wang, W., Hu, X.-S., & Feng, W. J. T. (2020). Acupuncture of fascia points to relieve hand spasm after stroke: a study protocol for a multicenter randomized controlled trial. National Library of Medicine, 21(1), 1-9.

Zhao, W., Ju, C., Wang, D., & Shen, H. J. J. o. N. (2019). Clinical observation of effects of ultrashort wave therapy combined with acupuncture and rehabilitation training in the treatment of patients with dysphagia after stroke. Journal of Neurorestoratology, 7(3), 1-8.