การพัฒนาระบบและกลไกขับเคลื่อนงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นในพื้นที่กรุงเทพมหานคร

Main Article Content

ปรีชา ปิยจันทร์
เพ็ญประภา ภัทรานุกรม
สุจิตรา สามัคคีธรรม
หฤทัย กมลศิริสกุล

บทคัดย่อ

โครงการวิจัย เรื่อง “การพัฒนาระบบและกลไกขับเคลื่อนงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น มหาวิทยาลัยเกริก ประจำปีงบประมาณ 2561” เป็นโครงการวิจัยเพื่อท้องถิ่น (Community Based Research-CBR) โดยมีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อพัฒนาโครงการวิจัยเพื่อท้องถิ่นในพื้นที่รับผิดชอบ และติดตามสนับสนุนโครงการวิจัยให้บรรลุเป้าหมายอย่างมีคุณภาพและประสิทธิภาพ 2) เพื่อพัฒนาระบบและกลไกหนุนเสริม “นักวิจัยอาจารย์มหาวิทยาลัยเกริก” และ “นักวิจัยชุมชน” ทำงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นให้เกิดเป็นรูปธรรมที่ชัดเจนและมีประสิทธิภาพ 3) เพื่อค้นหารูปแบบการพัฒนา ติดตาม และสนับสนุนงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นในเขตเมืองเพื่อเป็นแนวทางในการพัฒนาศูนย์วิจัยนวัตกรรมเพื่อท้องถิ่นในเขตเมืองในอนาคต และ 4) เพื่อถอดบทเรียนชุดความรู้ระบบและกลไกการสนับสนุนงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นของมหาวิทยาลัยเกริก ภายใต้โครงการวิจัยเพื่อท้องถิ่นที่รับผิดชอบในเขตพื้นที่เป้าหมาย ได้แก่ เขตบางเขน เขตสายไหม เขตหลักสี่ และเขตดอนเมือง การวิจัยครั้งนี้ใช้วิธีการวิเคราะห์และสังเคราะห์ชุดความรู้ในการพัฒนาระบบและกลไกขับเคลื่อนงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นในการติดตามหนุนเสริม การถอดบทเรียนจากนักวิจัยชุมชนทั้งนักวิจัยอาจารย์และนักวิจัยชาวบ้านในโครงการวิจัยเพื่อท้องถิ่น ของมหาวิทยาลัยเกริก รวมถึงการศึกษาดูงานในพื้นที่ศูนย์ประสานงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น  


ผลการศึกษาพบว่า ในการพัฒนาโจทย์งานวิจัยเพื่อท้องถิ่นในพื้นที่รับผิดชอบ และติดตามสนับสนุนโครงการวิจัยให้บรรลุเป้าหมายนั้น มหาวิทยาลัยได้มีการพัฒนาโครงการวิจัยในพื้นที่เขตบางเขน เขตสายไหม เขตหลักสี่ และเขตดอนเมืองตามลำดับ โดยทุกโครงการวิจัยในทุกพื้นที่สามารถดำเนินการสำเร็จตามเป้าหมายภายใต้การหนุนเสริมของทีมวิจัยการพัฒนาระบบและกลไกขับเคลื่อนงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น มหาวิทยาลัยเกริก ประจำปีงบประมาณ 2561 (ทีมกลไกฯ (2)) ได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยมีระบบและกลไกหนุนเสริมนักวิจัยชุมชน อย่างเป็นรูปธรรมที่ชัดเจน  กล่าวคือ การพัฒนาศักยภาพในการเรียนรู้ของทีมวิจัยการพัฒนาระบบและกลไกขับเคลื่อนงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น มหาวิทยาลัยเกริก ประจำปีงบประมาณ 2561(ทีมกลไกฯ (2))  ร่วมกับกับนักวิชาการอื่นๆ ผ่านเวทีการอบรมจากหน่วยงานที่สนับสนุนงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น  รวมถึงการเรียนรู้จากเครือข่ายที่ทำงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น เพื่อนำมาปรับใช้ในการพัฒนาระบบและกลไกขับเคลื่อนและหนุนเสริมอย่างต่อเนื่อง และที่สำคัญต้องมีการกำหนดพื้นที่เป้าหมายเพื่อพัฒนาโจทย์ในเชิงประเด็นร่วมกับภาคีเครือข่ายต่างๆ ที่เกี่ยวข้องในชุมชน โดยมีกระบวนการทำงานกับชุมชนเพื่อการบ่มเพาะนักวิจัยชุมชน ตลอดจนการพัฒนาให้เกิดเป็นหน่วยงานเพื่อการแลกเปลี่ยนเรียนรู้และเผยแพร่งานวิจัยเพื่อท้องถิ่น โดยเฉพาะงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นของชุมชนเมือง ซึ่งจะขับเคลื่อนเป็นศูนย์วิจัยนวัตกรรมเพื่อท้องถิ่นในเขตเมืองในอนาคต ทั้งนี้การถอดบทเรียนชุดความรู้ระบบและกลไกในการสนับสนุนงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นของมหาวิทยาลัยเกริกทำให้ทีมวิจัยการพัฒนาระบบและกลไกขับเคลื่อนงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น มหาวิทยาลัยเกริก ประจำปีงบประมาณ 2561 (ทีมกลไกฯ (2)) ได้ข้อเสนอแนะในการหนุนเสริมนักวิจัยชุมชนที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้อย่างเหมาะสมและมีประสิทธิภาพต่อไป 

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กาญจนา แก้วเทพ. (2553). คุณลักษณะ & วิธีวิทยางานวิจัยเพื่อท้องถิ่น. เชียงใหม่ : วนิดาการพิมพ์.

กาญจนา ทองทั่ว และคณะ. (2553). รูปแบบการขัยเคลื่อนหนุนเสริมงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นในระบบการทำวิจัยของ

มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี. (17 พฤษภาคม 2562) สืบค้นจาก https://elibrary.trf. or.th/project researcherTRFN.asp?.

กาญจนา ทองทั่ว. (2552). ลีลาวิจัยไทบ้าน. เชียงใหม่ : วนิดาการพิมพ์.

ช่อทิพย์ บรมธนรัตน์. (2558). การคิดเชิงระบบ(ตอนที่1)(Systems Thinking).

จุลสารสาขาวิชาวิทยาศาสตร์สุขภาพออนไลน์, 58(1), 14-29.

ทิพวัลย์ สีจันทร์. (2555). แนวทางการพัฒนาระบบและกลไกสนับสนุนงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นที่เหมาะสมกับพื้นที่ภาคกลาง

ตะวันออกและตะวันตก ปีที่1. (17 พฤษภาคม 2562) สืบค้นจาก

https:// elibrary.trf.or.th/search_ab4.asp?page=4&search.

บัญชร แก้วส่อง. (2558). หนึ่งชุมชนหนึ่งงานวิจัย : การเตรียมคนฐานรากเพื่อเข้าสู่เมืองไทย 4.0.

(3 สิงหาคม 2561) สืบค้นจาก https://vijaitongtin.wordpress.com.

ปาริชาติ วลัยเสถียร และ คณะ. (2544). กระบวนการและเทคนิคการทํางานของนักพัฒนา.

กรุงเทพมหานคร : สํานักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.

วิกรณ์ รักษ์ปวงชน. (2550). “การติดอาวุธสมอง การพัฒนาระบบคิด” ในติดอาวุธนักบริหาร. กรุงเทพมหานคร : บริษัทพิมพ์ดี.

สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.). (2547). การบริหารจัดการงานวิจัยเพื่อท้องถิ่น.

กรุงเทพมหานคร : สํานักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.

ศุภลักษณ์ วิริยะสุมน. (2556). ศึกษาการพัฒนากลไกการจัดการงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นของศูนย์ประสานงานในเขตพื้นที่

ภาคเหนือตอนล่าง. (17 พฤษภาคม 2562) สืบค้นจาก elibrary.trf.or.th/ project_ contentTRFN.asp?PJID=RDG50N0014.

Barry Richmond. (1976). “System Dynamic/ system Thinking” : Let’s Just Get On With IT”.

The Fifth Discipline, 10(2-3), 74-75.