โอกาสและศักยภาพของเชียงของในการส่งออกผลไม้ของประเทศไทยไปจีนหลังการเปิดใช้เส้นทางรถไฟคุนหมิง-เวียงจันทน์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาศักยภาพของพื้นที่เชียงของในการเป็นจุดเชื่อมต่อทางโลจิสติกส์ภาคเหนือของไทยไปยังจีนภายหลังการเปิดเส้นทางรถไฟจีน-ลาวว่าจะมีทิศทางการเติบโตและเชื่อมต่อกับแผนการพัฒนาระบบโลจิสติกส์ในอนาคตอย่างไร งานวิจัยนี้ใช้กระบวนการวิจัยเชิงคุณภาพจากเอกสาร การลงพื้นที่และการสัมภาษณ์หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ผลการศึกษาพบว่า 1) การเปิดใช้การขนส่งระบบรางจากเวียงจันทน์สู่จีนตอนใต้เป็นจุดเปลี่ยนสำคัญต่อการขยายตัวของการขนส่งสินค้าระหว่างสาธารณรัฐประชาชนจีนกับประเทศในบริเวณลุ่มน้ำโขง ระบบโลจิสติกส์ของไทยเองก็ได้รับผลกระทบจากการเปิดเส้นทางดังกล่าวเช่นกัน โดยเฉพาะการที่หนองคายจะกลายเป็นจุดโลจิสติกส์ที่สำคัญมากขึ้นในอนาคต 2) รัฐบาลไทยและจีนต่างมีนโยบายและเป้าหมายให้ใช้ระบบรางในการส่งออกผลไม้ ซึ่งเดิมใช้การขนส่งทางทะเล ทางเส้นทาง R3A และเส้นทาง R12 และ 3) คาดการณ์ว่าในอนาคตด่านเชียงของจะยังคงเป็นด่านส่งออกผลไม้ผ่านแดนทางบกที่สำคัญ เนื่องจากโครงสร้างพื้นฐานที่กำลังขยายตัวทั้งในไทยและในลาว อีกทั้งระเบียบพิธีสารและขั้นตอนการขนส่งสินค้ามีความชัดเจนและควบคุมต้นทุนรวมถึงระยะเวลาการขนส่งได้
Downloads
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
- เนื้อหาและข้อมูลที่ลงตีพิมพ์ในวารสารรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการวารสารรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใดๆ
- บทความและข้อมูล ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสาร หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำข้อมูลไปใช้ประโยชน์ในทางวิชาการ ขอให้อ้างอิงแหล่งที่มาด้วย
เอกสารอ้างอิง
กรมส่งเสริมการค้าระหว่างประเทศ. (2566). Fact Sheet สาธารณรัฐประชาชนจีน (People’s Republic of China). สืบค้นเมื่อ 10 มกราคม 2567, จาก https://www.ditp.go.th/wp-content/uploads/2023/07/1.-Fact-Sheet-China-June-.2023.pdf
กองความร่วมมือการค้าและการลงทุน กรมการค้าต่างประเทศ. (2566). มูลค่าการค้าผ่านแดนไทย-จีน (รายด่าน รายสินค้า) สถิติการค้าชายแดนและการค้าผ่านแดนของประเทศไทย. สืบค้นเมื่อ 8 มกราคม 2567, จาก http://btsstat.dft.go.th/
ข่าวเกษตร. (2566). อนาคตถนนสาย R3A หลังรถไฟจีน-ลาวขนส่งผลไม้เข้าจีนผ่านด่านรถไฟโม่ฮานได้…ยังเป็นคงเป็นเส้นทางหลักหรือไม่. สืบค้นเมื่อ 15 กุมภาพันธ์ 2567, จาก https://www.agrinewsthai.com/industrial-drop/63860
ชุติระ ระบอบ, พัชรา โพชะนิกร, พรวิสา ทาระคำ, และอภิญญา ไกรสำโรง. (2565). การพัฒนาโลจิสติกส์ของจีนสู่ภูมิภาคทางตอนใต้: รถไฟจีน-ลาว. วารสารธุรกิจปริทัศน์, 14(1), 563-576.
เดลินิวส์ออนไลน์. (2566). สรุปจบ! ผลศึกษาสะพานรถไฟหนองคาย-เวียงจันทน์ 2 วงเงิน 3,117 ล้าน. สืบค้นเมื่อ 10 มกราคม 2567, จาก https://www.dailynews.co.th/news/2912286/
ธนภณ เจียรณัย, และจารุวิสข์ ปราบณศักดิ์. (2558). กลยุทธ์การปรับตัวของท่าเรือเชียงของจากการมีเส้นทางขนส่งสินค้าผ่านสะพานมิตรภาพไทย-ลาว แห่งที่ 4. วารสารการพัฒนาชุมชนและคุณภาพชีวิต, 3(2), 229-238.
ฝ่ายเกษตรประจำสถานกงสุลใหญ่ ณ นครกว่างโจว. (2566ก). รายงานสถานการณ์การขนส่งสินค้าเกษตรและอาหารระหว่างไทย-จีน ปี 2565. สืบค้นเมื่อ 18 ตุลาคม 2566, จาก https://www.moac.go.th/foreignagri-news-files-451691791055
ฝ่ายเกษตรประจำสถานกงสุลใหญ่ ณ นครกว่างโจว. (2566ข). สถานการณ์ผลไม้ไทยในตลาดจีนปี 2565 และแนวโน้ม. สืบค้นเมื่อ 17 กุมภาพันธ์ 2567, จาก https://www.opsmoac.go.th/guangzhou-dwl-files-451591791874
ข้อตกลงกำหนดรายละเอียดการขนส่งทางถนนระหว่างรัฐบาลแห่งสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาวและรัฐบาลแห่งราชอาณาจักรไทย. (2544). สืบค้นเมื่อ 17 พฤษภาคม 2567, จาก https://tadb.unescap.org/THA/bilat_LAO_THA_1999_tha.pdf
วชิระ วิจิตรพงษา. (2563). แบบจำลองการเลือกรูปแบบการขนส่งสินค้าระหว่างเมืองสำหรับในเขตพื้นที่ชายแดน กรณีศึกษาจังหวัดเชียงราย. Industrial Technology and Engineering Pibulsongkram Rajabhat University Journal, 2(3), 28-43.
วีรวิชญ์ เลิศไทยตระกูล. (2565). การศึกษาการเตรียมความพร้อมเพื่อรองรับผลกระทบของรถไฟจีน ลาวต่อเขตพื้นที่การค้าชายแดนของประเทศไทย. วารสารการบริหารจัดการและนวัตกรรมท้องถิ่น, 4(5), 82-95.
ศุทธาภา นพวิญญูวงศ์, สิรีธร จารุธัญลักษณ์, และอภิชญาณ์ จึงตระกูล. (2565). คว้าโอกาสให้การค้าไทยจากรถไฟจีน-ลาว. สืบค้นเมื่อ 22 ตุลาคม 2565, จาก https://www.bot.or.th/content/dam/bot/documents/th/research-and-publications/article/regional/2022/2565_RL_01_ChinaLaos_Railway_Trade.pdf
ศูนย์ข้อมูลเพื่อธุรกิจไทยในจีน ณ นครเฉิงตู. (2566). Yunnan ranked second in Thai fruit importing in 2022. สืบค้นเมื่อ 10 กุมภาพันธ์ 2567, จาก https://thaibizchina.com/article/
สมชาย ปฐมศิริ. (2555). ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับการขนส่ง. กรุงเทพ: สำนักงานคณะกรรมการอุดมศึกษา.
สำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร กระทรวงคมนาคม. (2560). แผนปฏิบัติการด้านคมนาคมขนส่งระยะเร่งด่วน พ.ศ. 2561 เพื่อขับเคลื่อนการลงทุนด้านโครงสร้างพื้นฐานของประเทศ. สืบค้นเมื่อ 7 ตุลาคม 2566, จาก https://www.otp.go.th/uploads/tiny_uploads/PolicyPlan/Action%20Plan/25640610-Action%20Plan%202561.pdf
สำนักนิติกร กรมวิชาการเกษตร. (2566). เปิดอาคารตรวจสินค้าเกษตร ตรวจสอบโรค แมลงศัตรูพืช ด่านตรวจพืชหนองคาย. สืบค้นเมื่อ 10 มกราคม 2567, จาก https://www.doa.go.th/nitikan/?p=6908
สำนักเศรษฐกิจภูมิภาคฝ่ายนโยบายโครงการสร้างเศรษฐกิจ ธนาคารแห่งประเทศไทย. (2565). “รถไฟจีน-ลาวมีนัยสำคัญต่อการค้าภาคเหนือหรือไม่”. Regional Letter แบ่งปันความรู้สู่ภูมิภาค ฉบับที่ 3/ 2565: 1/3-3/3. สืบค้นเมื่อ 10 มกราคม 2567, จาก https://www.bot.or.th/content/dam/bot/documents/th/research-and-publications-pdf/articles-and-publications/articles/regional/2022/2565_RL_03_ChinaLaos_Railway_Northern_Trade.pdf
หงส์ฟ้า ทรัพย์บุญเรือง, และจินตวัฒน์ ศิริรัตน์. (2563). โครงการรถไฟความเร็วสูงไทย-จีน: โอกาสของการพัฒนาภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารไทยคดีศึกษา, 17(2), 50-80.
อภิญญา พงษ์ปรีชา, และธนัญญา วสุศรี. (2562). การศึกษาปัจจัยของการเป็นศูนย์กลางโลจิสติกส์ ของภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้. วารสารสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 22(1), 152-170.
Bharule, S. P. (2019). High-Speed Rail and Station Area Development. The Asian Journal: Journal of Transport and Infrastructure, 1(Special Issue), 1-10.
Doig, W. (2018). High - Speed Empire Chinese Expansion and the Future of Southeast Asia. New York: Columbia Global Reports.
Hewison, K. (2018). Thailand: An Old Relationship Renewed. The Pacific Review, 31(1), 116- 130.
Ishida, M. (2019). GMS Economic Corridors Under the Belt and Road Initiative. Journal of Asian Economic Integration, 1(2), 183-206.
Jiang, Y. (2019). Competitive Partners in Development Financing: China and Japan Expanding Overseas Infrastructure Investment. The Pacific Review, 32(5), 396- 808.
Lauridsen, L. S. (2020). Drivers of China’s Regional Infrastructure Diplomacy: The Case of the Sino - Thai Railway Project. Journal of Contemporary Asia, 50(3), 380-406.
Lertpusit, S. (2024). Evaluating the Benefits of the Current BRI Infrastructure Projects to Thailand. East Asian Policy, 16(1), 48-62.
Menon, J., & Roth, V. (2022). Agriculture Trade Between China and the Greater Mekong Subregion Countries. Singapore: ISEAS-Yusof Ishak Institute.
Oh, Y. A. (2018). Power Asymmetry and Threat Points: Negotiating China’s Infrastructure Development in Southeast Asia. Review of International Political Economy, 25(4), 530- 552.
Pavlićević, D. & Kratz, A. (2018). Testing The China Threat Paradigm: China's High - Speed Railway Diplomacy in Southeast Asia. The Pacific Review, 31(2), 151-168.
Sawada, T., & Minami, Y. (2023). Current Situation of the Laos-China Railway. Retrieved February 8, 2023, from https://www.jttri-airo.org/en/dll.php?id=21&s=pdf1&t=repo
Travel Guide China (2023). China Railway Map. Retrieved September 26, 2023, from https://www.travelchinaguide.com/china-trains/railway-map.htm
World Bank Report. (2020). From Landlocked to Land-linked: Unlocking the Potential of Lao-China Rail Connectivity. Retrieved October 24, 2022, from https://documents1.worldbank.org/curated/en/648271591174002567/pdf/Main-Report.pdf
Wu, S. & Chong, A. (2018). Developmental Rail Politics: The Political Economy of China’s High - Speed Rail Projects in Thailand and Indonesia. Contemporary Southeast Asia, 40(3), 503-526.
Xinhua (Lancang-Mekong Cooperation). (2022, 5 December). China-Laos Railway Sees First Direct Train for Imported Fruits to Chinese Markets. Retrieved January 20, 2024, from http://www.lmcchina.org/eng/2022-12/05/content_42206355.html.
Xinhua. (2023). China-Laos Rail Freight Transport Sees Significant Expansion in 2023. Retrieved September 26, 2023, from https://english.news.cn/20230926/f031f53c3d344c76b65114d370627f4d/c.html.
Zha, W. E. N. (2015). Personalized Foreign Policy Decision – Making and Economic Dependence: A Comparative Study of Thailand and the Philippines’ China Policies. Contemporary Southeast Asia, 37(2), 242- 268
