นวัตกรรมการพัฒนาและยกระดับตำรับอาหารรสชาติดั้งเดิมและร่วมสมัย จากมะดันพืชท้องถิ่นสู่ผลิตภัณฑ์ท่องเที่ยวชุมชน จังหวัดนครนายก

บทคัดย่อ

การศึกษานี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาและวิเคราะห์ตำรับอาหารรสชาติดั้งเดิมและร่วมสมัยจากมะดันพืชท้องถิ่นสู่ผลิตภัณฑ์ท่องเที่ยวชุมชน จังหวัดนครนายก  2) พัฒนาและยกระดับตำรับอาหารรสชาติดั้งเดิมและร่วมสมัยจากมะดันพืชท้องถิ่นสู่ผลิตภัณฑ์ท่องเที่ยวชุมชน จังหวัดนครนายก และ 3) สร้างนวัตกรรมการพัฒนาและยกระดับตำรับอาหารรสชาติดั้งเดิมและร่วมสมัยจากมะดันพืชท้องถิ่นสู่ผลิตภัณฑ์ท่องเที่ยวชุมชน จังหวัดนครนายก เป็นรูปแบบการวิจัยประยุกต์และใช้กระบวนการวิจัยและพัฒนาโดยดำเนินการวิจัยแบบผสมผสาน ได้แก่ วิจัยเชิงคุณภาพโดยเก็บรวบรวมข้อมูลจากการสัมภาษณ์กลุ่มผู้ประกอบการวิสาหกิจชุมชน ผู้นำชุมชน ปราชญ์ชาวบ้าน ประชาชน และตัวแทนจากหน่วยงานภาครัฐ รวมจำนวน 25 คน และวิจัยเชิงปริมาณโดยการแจกแบบสอบถามความพึงพอใจนักท่องเที่ยว จำนวน 100 คน การวิเคราะห์ข้อมูลโดยการใช้สถิติพรรณนาและการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า  1) มะดันมีศักยภาพในการพัฒนาเป็นผลิตภัณฑ์ท่องเที่ยวชุมชนที่สร้างสรรค์ตำรับดั้งเดิม เช่น น้ำพริกมะดันและน้ำมะดัน สะท้อนภูมิปัญญาและเอกลักษณ์ท้องถิ่น ขณะที่ตำรับร่วมสมัย เช่น ผัดไทยซอสมะดัน และเค้กมะดัน ช่วยเพิ่มความหลากหลายด้านรสชาติและดึงดูดนักท่องเที่ยว  2) การพัฒนาตำรับอาหารรสชาติร่วมสมัย เช่น ข้าวผัดปลาเค็ม น้ำมะดันแดดเดียว และโดนัทมะดัน ได้รับความพึงพอใจสูงสุดจากนักท่องเที่ยว สร้างประสบการณ์ท่องเที่ยวที่มีคุณค่าและมูลค่าทางเศรษฐกิจให้กับชุมชน และ 3) นวัตกรรมการพัฒนาตำรับอาหารดังกล่าวเป็นนวัตกรรมเชิงกระบวนการ ครอบคลุมการสำรวจ การพัฒนา การสร้างสรรค์ การสร้างกระแสทางการตลาด และการแบ่งปันสู่ชุมชน ซึ่งช่วยเสริมสร้างเอกลักษณ์ท้องถิ่น กระตุ้นการท่องเที่ยวชุมชน และสนับสนุนการพัฒนาชุมชนอย่างยั่งยืน