การยกระดับความมั่นคงและคุณภาพชีวิตเมืองชายแดน อำเภอเมือง จังหวัดประจวบคีรีขันธ์

บทคัดย่อ

การวิจัยนี้มุ่งวิเคราะห์ศักยภาพเชิงโครงสร้างในการพัฒนายกระดับความมั่นคงและคุณภาพชีวิตเมืองชายแดนอำเภอเมืองประจวบคีรีขันธ์ โดยประยุกต์กรอบการวิเคราะห์ PESTEL–SWOT เพื่อสะท้อนพลวัตของปัจจัยทางการเมืองและการย้ายถิ่น เศรษฐกิจ สาธารณสุข ท่องเที่ยวกับสิ่งแวดล้อม และการศึกษาเรียนรู้ ที่มีความซับซ้อนในบริบทชายแดนไทย-เมียนมา ผลการศึกษาพบว่า อำเภอเมืองประจวบคีรีขันธ์มีศักยภาพเชิงยุทธศาสตร์สูง จากทำเลที่ตั้งซึ่งเป็นประตูเชื่อมระหว่างอ่าวไทยกับทะเลอันดามัน ผ่านจุดผ่อนปรนพิเศษ
ด่านสิงขรที่สามารถพัฒนาเป็นจุดผ่านแดนถาวรเพื่อขับเคลื่อนการค้า การท่องเที่ยว และเศรษฐกิจชายแดน

การศึกษาได้เผยให้เห็นข้อค้นพบด้านการเมืองและการย้ายถิ่นซึ่งแสดงให้เห็นความได้เปรียบทางภูมิรัฐศาสตร์ แต่ยังเผชิญความท้าทายจากสถานการณ์ความไม่สงบในเมียนมาและการระบาดของ COVID-19 ซึ่งส่งผลต่อการเคลื่อนย้ายของประชากรและสินค้า ขณะที่ข้อค้นพบด้านเศรษฐกิจมีแนวโน้มเติบโตต่อเนื่อง
โดยเฉพาะภาคบริการและโลจิสติกส์ แม้ยังมีข้อจำกัดเรื่องแรงงาน การใช้เทคโนโลยี และโครงสร้างการผลิตที่ต้องพัฒนาให้สอดคล้องกับศักยภาพพื้นที่ สำหรับข้อค้นพบด้านสาธารณสุขสะท้อนให้เห็นอำเภอเมืองประจวบคีรีขันธ์มีความพร้อมของระบบบริการทางการแพทย์และบุคลากร แต่ยังมีภาระงบประมาณสูงจากแรงงานข้ามชาติที่ขาดหลักประกันสุขภาพ จำเป็นต้องพัฒนาระบบบริหารจัดการเชิงบูรณาการและความร่วมมือข้ามพรมแดน ส่วนข้อค้นพบด้านการท่องเที่ยวและสิ่งแวดล้อม อำเภอเมืองประจวบคีรีขันธ์มีความโดดเด่น
ในฐานะพื้นที่ Royal Coast ที่อุดมด้วยทุนทางธรรมชาติและวัฒนธรรม แต่ยังต้องจัดการผลกระทบจากภาวะโลกร้อน ขยะ และการใช้ทรัพยากรอย่างไม่ยั่งยืน รวมถึงข้อค้นพบด้านการศึกษาและการเรียนรู้ ที่ชี้ให้เห็นว่าแม้มีทุนทางสังคมเข้มแข็งและแหล่งเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง แต่ยังขาดสถาบันอุดมศึกษาในพื้นที่และการบูรณาการระหว่างภาคส่วน การยกระดับคุณภาพการศึกษาให้สอดคล้องกับเศรษฐกิจชายแดนจึงเป็นโอกาสสำคัญต่อการสร้างทุนมนุษย์รุ่นใหม่ที่ตอบสนองต่ออนาคตของเมืองชายแดน