การกำกับดูแลกิจการอินเทอร์เน็ตในประเทศไทย

การกำกับดูแลกิจการอินเทอร์เน็ตในประเทศไทย

  • ธนะพัฒน์ เดชเลิศวรพัฒน์
  • รัตพงษ์ สอนสุภาพ
คำสำคัญ: 1. การกำกับดูแล, 2. อุตสาหกรรมอินเทอร์เน็ต, 3. ประเทศไทย

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์สองประการ คือ 1) เพื่อศึกษาพัฒนาการและหลักเกณฑ์กำกับดูแลธุรกิจการสื่อสารและระบบอินเทอร์เน็ตในประเทศไทย 2) เพื่อศึกษาบทบาทของหน่วยงานกำกับดูแลกิจการ (Regulator) กิจการอินเทอร์เน็ตในประเทศไทย และ 3) เพื่อศึกษาปัญหาและอุปสรรคต่อการพัฒนาอุตสาหกรรมอินเทอร์เน็ตในประเทศไทย โดยเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยศึกษาจากเอกสาร และการสัมภาษณ์เชิงลึกจากผู้กำกับดูแล ผู้บริหารกิจการ และผู้ใช้บริการอินเทอร์เน็ต แล้วนำข้อมูลนั้นมาสังเคราะห์เนื้อหาตามวัตถุประสงค์ และแสดงผลในรูปของการบรรยายพรรณนาความ

ผลของการศึกษาพบว่า 1) พัฒนาการอุตสาหกรรมและการก่อเกิดของหลักเกณฑ์การกำกับดูแลกิจการอินเทอร์เน็ตในประเทศไทยตั้งอยู่บนพื้นฐานที่รัฐต้องการพัฒนาประเทศให้สอดคล้องกับบริบทที่เปลี่ยนแปลงไปของเทคโนโลยีดิจิทัล (Digital technology startup) ซึ่งเป็นฐานเศรษฐกิจใหม่ที่สำคัญในการพัฒนาประเทศไปสู่เศรษฐกิจสมัยใหม่ 2) บทบาทของหน่วยงานกำกับดูแลกิจการ (Regulator) กิจการอินเทอร์เน็ตในประเทศไทยมีรูปแบบของการกำกับที่เอื้อให้กลุ่มผลประโยชน์ ทำให้การกำกับดูแลกิจการในประเทศไทยมักจะก่อให้เกิดต้นทุนในการจัดสรรค่าเช่าทางเศรษฐกิจ (Economic and Economic Rent) เกิดขึ้นในการจัดสรรสิทธิ์นั้นในกลุ่มผลประโยชน์ระหว่างผู้มีอำนาจอนุมัติ (Regulator) กับผู้ขอใบอนุญาต (Operator) นโยบายซึ่งก่อให้ต้นทุนทางสังคม (Social Cost) เกิดขึ้นจากภาวะเงื่อนไขดังกล่าวนี้  และ 3) ปัญหาและอุปสรรคต่อการพัฒนาอุตสาหกรรมอินเทอร์เน็ตในประเทศไทย ได้แก่ นโยบายของรัฐบาลไม่สอดคล้องกับความต้องการของสังคม อัตราการเกิดของนวัตกรรมต่ำจากการใช้อินเทอร์เน็ต ใช้อินเทอร์เน็ตเพื่อการพัฒนาด้านการศึกษาและสาธารณสุขต่ำ  รวมทั้งผู้ใช้อินเทอร์เน็ตในประเทศไทยไม่กล้าลงทุนทั้งที่อินเทอร์เน็ตมีต้นทุนธุรกรรมในการเริ่มต้นต่ำ

ข้อเสนอแนะ รัฐควรพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานและบริการบรอดแบนด์ โดยส่งเสริมให้มีการแข่งขันในธุรกิจบริการบรอดแบนด์ บนพื้นฐานการแข่งขันเสรีและเป็นธรรม รวมถึงการเปิดกว้างทางเทคโนโลยี เพื่อก่อให้เกิดการลงทุนในโครงข่ายและขยายการให้บริการได้อย่างมีประสิทธิภาพ ทั่วถึง มีคุณภาพ ในราคาที่เหมาะสม

Downloads

Download data is not yet available.

เอกสารอ้างอิง

บริษัท แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส จำกัด (มหาชน). รายงานประจำปี 2562 : กรุงเทพฯ.
บริษัททรู คอร์ปอเรชั่น จำกัด (มหาชน). รายงานประจำปี 2562 : กรุงเทพฯ.
ประกาศคณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ เรื่อง ค่าธรรมเนียมใบอนุญาตประกอบกิจการ
โทรคมนาคมชั่วคราวและฉบับแก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2).สำนักงานกิจการโทรคมนาคม : กรุงเทพฯ.
พระราชบัญญัติองค์กรจัดสรรคลื่นความถี่และกำกับการประกอบ กิจการวิทยุกระจายเสียง วิทยุ
โทรทัศน์และกิจการโทรคมนาคม พ.ศ. 2553
รายงานผลการปฏิบัติงาน กสทช. ประจำปี 2561.
เศรษฐพงค์ มะลิสุวรรณ (2560). Blockchain, สำนักงานคณะกรรมการกิจการกระจายเสียงกิจการ
โทรทัศน์และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติโทรคมนาคม : กรุงเทพฯ.
สำนักงานสถิติแห่งชาติ กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร,2558
สำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (องค์กรมหาชน) กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม,2562
Colin Blackman and Lara Srivastava (2011). Telecommunications Regulation Handbook. Tenth
Anniversary Edition, The International Bank for Reconstruction and Development / The World Bank, InfoDev, and The International Telecommunication Union.
Legard, R., Keegan, J. & Ward, K. 2003. 'In-depth interviews', in Qualitative research practice.
A guide for social research students and researchers, Sage, London.
Miles, M.B. & Huberman, A.M. (1994). Qualitative data analysis: an expanded sourcebook
(2nd. Ed). London: Sage.
PwC (2016). Blockchain – an opportunity for energy producers and consumers?.
Stigler and Peltzman (1971), The Theory of Economic Regulation, The Bell Journal of
Economics And Management Science,Vol. 2, No. 1 (Spring, 1971), pp. 3-21.
เผยแพร่แล้ว
2021-11-22
ประเภทบทความ
บทความวิจัย