การแบ่งปันข้อมูลลูกบนโซเชียลมีเดีย สิทธิเด็กที่พ่อแม่มองข้าม

บทคัดย่อ

พฤติกรรมแบ่งปันข้อมูลของลูกผ่านโซเชียลมีเดียโดยพ่อแม่ (Sharenting) มีแนวโน้มสูงขึ้นพ่อแม่ส่วนใหญ่ มักโพสต์ภาพและคลิปวิดีโอที่แสดงถึงชีวิตประจำวันของลูก ภาพลูกทำกิจกรรมในโอกาสพิเศษ ภาพลูกแสดงอารมณ์หรือพฤติกรรมที่ทำให้รู้สึกอายเช่น ภาพเปลือยหรือกึ่งเปลือย ร้องไห้ หวาดกลัวเป็นต้น สาเหตุที่พ่อแม่มีพฤติกรรมดังกล่าวได้แก่ ความอยากได้รับการยอมรับ ความช่วยเหลือหรือผลประโยชน์ทางธุรกิจ การกระทำนี้ส่งผลกระทบทางบวกต่อเด็กทำให้มีความมั่นใจ เห็นคุณค่าในตนเอง กล้าแสดงออกส่วนผลกระทบทางลบ ทำให้เด็กถูกละเมิดสิทธิความเป็นส่วนตัว ถูกรังแกผ่านโลกไซเบอร์หรือไม่ไว้ใจพ่อแม่ในต่างประเทศมีกฎหมายที่ป้องกันและห้ามพ่อแม่ละเมิดสิทธิส่วนบุคคลของลูกเช่น กฎหมายคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลของเด็กและเยาวชนในประเทศสหรัฐอเมริกา กฎหมายคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลของสหภาพยุโรป ส่วนในประเทศไทยมีพระราชบัญญัติคุ้มครองเด็ก พ.ศ. 2546 ด้านแนวทางปฏิบัติที่พ่อแม่ควรทำเมื่อแบ่งปันข้อมูลเกี่ยวกับลูกผ่านโซเชียลมีเดียได้แก่ การตั้งค่าความเป็นส่วนตัว การขออนุญาตลูกก่อนโพสต์เนื้อหาการขอความช่วยเหลือจากผู้ให้บริการและหน่วยงานต่าง ๆ กรณีที่ลูกถูกละเมิด การแบ่งปันข้อมูลลูกบนโลกไซเบอร์ เป็นเรื่องที่พ่อแม่ต้องตระหนัก และให้ความสำคัญทั้งการเคารพสิทธิของลูก มีความรอบคอบ คำนึงถึงผลกระทบที่อาจเกิดกับลูก ส่วนผู้ใช้โซเชียลมีเดีย สถาบันการศึกษา หน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับเด็ก สื่อมวลชน ฯลฯ ควรร่วมกันรณรงค์ให้ทุกฝ่ายตระหนักถึงความสำคัญของสิทธิเด็กและศึกษาเรื่องนี้มากยิ่งขึ้น